2.Dönem 3.Yazılı Soruları

Konu 'Türk Edebiyatı 10. Sınıf Yazılı Soruları' bölümünde Toгgαи tarafından paylaşıldı.

  1. Toгgαи

    Toгgαи Özel Üye Özel Üye

    Katılım:
    25 Ekim 2007
    Mesajlar:
    4.730
    Beğenileri:
    1.809
    Ödül Puanları:
    38

    01- Aşağıdaki XI. ve XII. yüzyıl Türk edebiyatı ile ilgili bilgilerden hangisi yanlıştır?

    A) Ortaya konan eserlerde yeni kabul edilen İslam dininin prensiplerini öğretme amacı taşınmıştır.
    B) İslamî unsurlar barındıran ilk ürünler bu dönemde verilmiştir.
    C) Yeni kültür dairesinin etkisiyle bazı Arapça ve Farsça sözcükler kullanılmaya başlanmıştır.
    D) Yazılan eserlerde yerleşik hayata ait bazı izler yansıtılmaya başlanmıştır.
    E) Şiirlerde ölçü olarak hece, nazım birimi olarak dörtlük kullanılmaya devam edilmiştir.



    02- I. Kutadgu Bilig, didaktik bir eserdir ve eserde aruz ölçüsü kullanılmıştır.
    II. Divan ü Lügati’t Türk, Arap yazarlar tarafından hazırlanılmıştır.
    III. Atabetü’l Hakayık, Hakaniye lehçesiyle yazılmıştır.
    IV. Divan-ı Hikmet, Türkçenin kaside nazım şekliyle yazılmış ilk eseridir.
    Numaralanmış cümlelerin hangi ikisinde verilen bilgiler
    yanlıştır?

    A) I-II B) II-IV C) III-IV D) I-IV E) II-III



    03- Emevilerin VIII. yüzyılda Bizanslılara karşı savaşarak
    Anadolu’yu fethettikleri yıllarda yaşayan …………, birçok kahramanlık gösterir. Olağanüstü güç, zekâ ve şansa sahip olan kahraman, Simbat adlı bir Bizans beyinin karşısına çıkar. Simbat, harap bir kaleyi tamir ettirir ve oraya yerleşir. Etraftaki Müslümanlara dehşet saçar. Ama bu destan kahramanı, onun şerrinden Müslümanları korumak için kaleyi almaya karar verir.
    Parçada boş bırakılan yere aşağıdaki isimlerden hangisi
    getirilmelidir?

    A) Battal Gazi B) Danişment Gazi C) Gazi Giray
    D) Dede Korkut E) Köroğlu



    04- İlk Türk şairleri, sözlü edebiyat devrinde destanlardan başka şiirler de söylemişlerdir. Bu ilk çağlar edebiyatına destan devri edebiyatı denmesi, bu devirde her şeyden çok destan söylenmiş olmasındandır. O kadar ki bu devrin destan dışında söylenen şiirlerinde bile, az çok destan çeşnisi vardır. Bu parçadan hareketle aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

    A) İlk Türk şairleri, daha çok destan söylemişlerdir.
    B) İlk çağlar edebiyatına destan devri edebiyatı denilmiştir.
    C) İlk çağlarda bütün şiirler destansı bir havayla söylenmiştir.
    D) Daha çok destan söylendiği için ilk çağa destan devri denmiştir.
    E) Sözlü edebiyat devrinde bütün şiirler destan nazım biçimiyle söylenmiştir.
    05- Köy seyirlik oyunları, köylülerin uzun kış aylarında dü-ğünlerde, bayramlarda eğlenmek ve vakit geçirmek için icat ettikleri temsili oyunlardır. Canlandırılan olay genellikle köy hayatıyla ilgili ve basittir. Oyun köylülerin içinden adı bilinen veya bilinmeyen gençlerle,orta yaşlılar tarafından temsil edilir. Çocuklardan ihtiyarlara kadar her yaştan köylüler de bu oyunların seyircileridir.
    Bu parçadan hareketle, köy seyirlik oyunuyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi çıkarılamaz?

    A) Köylülerin soğuk kış aylarında düğünlerde, bayramlarda eğlenmek ve vakit geçirmek için icat ettikleri temsili bir oyun olduğu
    B) Seyircilerinin genellikle çocuklarla ihtiyarların oluşturduğu
    C) Genellikle köy hayatıyla ilgili olan, basit olayların canlan-dırıldığı
    D) Oyunun, köylü gençlerle, orta yaşlılar tarafından canlandı-rıldığı
    E) Her yaştan köylülerin bu oyunların seyircileri olduğu


    06- Aşağıdaki kavram-anlam eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

    A) Dergâh: Tarikattan olanların barındıkları ibadet ve törenler yaptıkları yer
    B) Derviş: Bir mürşide bağlanarak ondan tasavvuf yollarını öğrenen, onun gösterdiği yolda ilerleyen kimse
    C) Tasavvuf: Allah’ın niteliğini ve evrenin oluşumunu vahdet-i vücut anlayışı ile açıklayan dinî felsefî akım
    D) Mecazî Aşk: Allah dışındaki varlıklara değil, Allah’a du-yulan aşk
    E) Mürşit:Bir tarikata girerek, onun yasa ve törelerini der-vişlere anla tan kimse

    07- I. Göktürk alfabesi ile yazılmıştır.
    II. Tonyukuk, Bilge Kağan, Kül Tigin adına dikilen üç tane yazıttır.
    III. Türklerin İslamlığı kabul ediş serüvenini anlatır.
    IV. Türk edebiyatının ilk yazılı örneklerindendir.
    V. Hunlarla Çinlilerin mücadelesini anlatır. Numaralanmış cümlelerde, Göktürk Yazıtlarıyla ilgili verilen bilgilerden hangileri doğrudur?

    A) I-II-IV B) I-II-III C) I-II-V
    D) II-III-IV E) II-III-V

    08- İslamiyet’in kabulünden sonra edebiyatımız uzun süre İran edebiyatı etkisinde kalmıştır. Edebiyatımız, XIII. yüzyıl-dan itibaren üç ayrı başlık altında incelenebilir. Bu dönemde, Türkistan’da Ahmet Yesevi ile başlayan tasavvuf şiir geleneği Yunus Emre ile en üst düzeye ulaşmıştır. Bu dönemin büyük şairlerinden Mevlâna şiirlerini Farsça söylerken Hacı Bektaş-ı Veli ve Yunus Emre ise Türkçe söylemiştir.
    Bu parçadan hareketle İslâmi dönemle ilgili olarak aşağı-dakilerden hangisi çıkarılamaz?

    A) Mevlana’nın şiirlerini Farsçayla yazdığı
    B) Edebiyatımızın İran edebiyatının etkisinde kaldığı
    C) Edebiyatımızın üç farklı kola ayrıldığı
    D) Tasavvuf geleneğinin üst düzeye ulaştığı
    E) Yunus Emre’nin Ahmet Yesevi’den etkilendiği
    09- Edebiyat tarihinin asıl konusu eserler ve kişilerdir. Fakat, bir edibin yetişmesi ve bir eserin yazılması, tesadüfle olmaz. Edebî eserler bir toplumdaki çeşitli olayları yansıtan aynalar gibidir.Belirli zamanlarda, millet hayatına tesir eden, maddî ve manevî olaylar vardır. Vatan değişmesi, göçler, din, iktisadi, siyasi, teknik olaylar toplumda olduğu gibi onun aynası olan edebiyat üzerinde de derin izler bırakır.
    Bu parçada, aşağıdakilerden hangisinden söz edilme-miştir?

    A) Edebiyat toplumdaki olayları yansıtan bir aynadır.
    B) Bazı maddî ve manevî olaylar millet hayatını derinden etkiler
    C) Vatan değişmesi, göçler, din ve iktisadî, siyasî, teknik olayla toplum hayatını etkiler
    D) Edebiyat tarihi; sadece eserleri ve o eserlerin sanatçısını inceler.
    E) Bir eserin yazılması, bir edibin yetişmesi tesadüfe bağlı değildir.


    10- Aşk hikâyelerinde ve uzun konuların işlendiği şiirlerde “mesnevi” nazım şeklinin kullanılmasının nedeni aşağıda-kilerden hangisidir?

    A) Aruz kalıplarının çok zengin olması
    B) Her beyti kendi içinde kafiyeli olduğundan uyak sıkıntısı çekilmemesi
    C) Şairlerin mesneviyi çok sevmeleri
    D) İran şairlerinin de bu nazım şeklini tercih etmeleri
    E) Mesnevilerin sıradan bir nazım şekli olmaması


    11- (I) Türk toplumunun benliğini, gelenek ve göreneklerini, inanış ve hayat tarzını, yönetim biçimini göstermesi bakımın-dan değer taşır. (II) Hikâyelere milletimizin temel karakteri, kendine has özellikleri yansımıştır. (III) 11.yy.da yazıya geçirildiği bilinen bu hikâyelerin bazıları bugün bile halk arasında anlatılmaktadır. (IV) Kimi hikâye kahramanları halk dilindeki deyimlerde yaşar. (V) Halkın karakterini, hayat tarzını yansıtan bu hikâyelerde gelişmiş ve yer yer şiirleştiril-miş bir dil vardır.
    Numaralanmış cümlelerin hangisi “Dede Korkut Hikâyeleri” için söylenemez?

    A) I B) II C) III D) IV E) V



    12- Aşağıdakilerden hangisinde “gazel ve kaside” ile ilgili olarak yanlış bir bilgi verilmiştir?

    A) Her ikisinin de kâfiyeleniş biçimi aynıdır.
    B) Her ikisi de bir kişiyi övmek için yazılır.
    C) Her ikisi de beyit nazım birimi ile yazılır.
    D) Her ikisi de edebiyatımıza Arap edebiyatından geçmiştir.
    E) Her ikisinde de matla ve makta beyit vardır.


    13- Şair Anadolu dışında kalmasına rağmen divan şiirinin en büyük ustalarındandır. Türkçe, Arapça ve Farsça şiir kitabı yazacak kadar usta bir şairdir. Şiirin yanı sıra nesir alanında da eser vermiştir. O, aynı zamanda aşk şairi olarak da bilinir.
    Bu parçada anlatılan şair aşağıdakilerden hangisidir?

    A) Şeyhî B) Bâki C) Zâtî D) Fuzûlî E) Nedim
    14- I- Mesnevi, her beyti kendi arasında kafiyeli olan nazım biçimidir.
    II- Kaside, en az 33 en fazla 99 beyitten meydana gelir, bir kişiyi övmek için yazılır.
    III- Şarkı, İran edebiyatından bizim edebiyatımıza geçmiş bir nazım şeklidir.
    Numaralanmış cümlelerdeki bilgilerden hangisi ya da hangileri yanlıştır?

    A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
    D) I ve II E) II ve III



    15- Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde sadece Halk edebiyatı nazım biçimleri verilmiştir?

    A) Semai – Koşma – Kaside – Şarkı – İlahi
    B) Destan – Şarkı – Türkü – Mani – Murabba
    C) Mani – Türkü – Varsağı – Mesnevi – Murabba
    D) İlahi –Türkü – Gazel – Koşma – Destan
    E) Varsağı – Mani – Türkü – İlahi – Semai


    16- Rüya motifi Türk Halk edebiyatında sıkça karşımıza çıkan bir motiftir. Genellikle halk hikâyelerinde yer alan bu motif bazı âşıkların hayat hikayeleri içinde de görülmektedir. Âşıklar âşıklığa başlamayı ya da yetişip usta âşık olmayı geleneksel bir unsur olarak gördükleri iki önemli yol, usta yanında yetişme ya da rüyada bade içerek badeli âşık olmaya bağlarlar. İnanışa göre âşık olmak için ya usta yanında yetişmek ya da mutlaka “pir” elinden bade içmek gerekir.
    Parçadan hareketle Türk Halk edebiyatında “âşık olmak”la ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

    A) Rüya motifi halk hikâyelerine has bir motiftir.
    B) Rüya, Türk Halk edebiyatında önemli bir motiftir.
    C) Bazı âşıklar âşıklığını rüyada içtikleri badeye bağlarlar.
    D) Âşık olmak için ya usta yanında yetişmek ya da “pir” elinden bade içmek gerektiğine inanılır.
    E) Rüya motifi bazı âşıkların hayat hikâyeleri içinde karşımıza çıkar.


    17- Aşağıdakilerden hangisi Aşık tarzı halk edebiyatının genel özellikleri içerisinde değerlendirilemez?

    A) Türk kültüründeki âşıklık geleneğinin etkisiyle oluşmuştur.
    B) Söyleyiş özellikleri ve kullandığı ahenk unsurları Türk edebiyatından izler taşır.
    C) Dil ve ifade imkanları bakımından Divan edebiyatına göre daha sade ve milli bir özellik gösterir.
    D) Genellikle kırsal kesimlerde ve halk arasında gelişmiştir.
    E) Bu dönem eserleri biçim kusursuzluğu yönüyle ön plana çıkmaktadır.



    18- I ) Garipnâme - Siham-ı Kaza – Mecalisü’n- Nefâis –
    Şikâyetnâme – Mantıku’t-Tayr
    II ) Fuzûlî – Gülşehri – Âşık Paşa – Ahmedî – Nef’î Yukarıda verilenlere göre, eser – sanatçı eşleştirilmesi yapılırsa hangi sanatçı dışarıda kalır ?

    A) Nef’î B) Ahmedî C) Âşık Paşa
    D) Fuzûlî E) Gülşehri
    19- Ahmet Yesevi için aşağıdaki ifadelerden hangisi söylenemez?

    A) On birinci yüzyılın ikinci yarısında Türkistan’da doğdu.
    B) Küçük yaşlarda İslami ilimleri ve Arapça ile Farsçayı öğrenerek kendini yetiştirdi.
    C) Tasavvuf yolunu tutarak Yesevi tarikatını kurdu.
    D) Hikmet adını verdiği şiirlerini aruz ölçüsüyle yazdı.
    E) Hz. Peygamber’in yaşı olan 63’ten sonraki hayatını yerin altında geçirdi.


    20- Karagöz ile Hacivat, gölge oyununun en önemli tipleridir. Hacivat hep okumuş, kendisini bilgili, kültürlü zanneden yarı aydın tipini canlandırır. Birkaç kelime öğrenmekle adam olunacağını zanneden, ukalâ tipteki kişileri, aydınları can-landırır. Karagöz ise saf, iyi niyetli, temiz kalpli, okuma yaz-ma bilmeyen fakat zeki bir halk adamıdır. Karagöz, Hacivat’ın söylediği sözleri anlamaz ve hep ters cevaplar verir. Bu da oyuna komiklik katar. Hacivat’ın sözlerine saf saf cevaplar vererek, yaptığı kelime oyunlarıyla dinleyenleri güldürmeye çalışır.
    Bu parçadan hareketle aşağıdakilerden hangisi söyle-nemez?

    A) En önemli tipleri Karagöz ile Hacivat’tır.
    B) Hacivat, birkaç kelime öğrenmekle adam olunacağını zan-neden, ukalâ bir tiptir.
    C) Hacivat okumuş, bilgisi ve kültürü ile yol gösteren aydın bir tiptir.
    D) Karagöz; saf, iyi niyetli, temiz kalpli, cahil fakat zeki bir halk adamıdır.
    E) Karagöz, Hacivat’ın söylediği sözlere ters cevaplar vererek oyuna komiklik katar.



    21- I- Halk hikâyeleri anonimdir, mesneviler ise bir yazar tarafından oluşturulur.
    II- Halk hikâyeleri manzum – mensur, mesneviler ise manzum olarak yazılır.
    III- Halk hikâyelerinde olağanüstü olaylara yer verilir, mesnevilerde ise olağanüstü olaylar yoktur.
    Halk hikâyeleri ile mesnevilerin karşılaştırıldığı yukarı-daki cümlelerin hangisinde ya da hangilerinde verilen bilgi yanlıştır?

    A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) II ve III



    22- …….. 1381’de Sivas’ta tahta çıkıp öldürülünceye kadar 18 yıl hüküm sürdü. Siyasetin yanında, fıkıh üzerine Arapça eserler ile Arapça ve Farsçayla coşkulu şiirler yazdı. En büyük ününü ise tuyuğlarıyla yaptı. Türkçe şiirlerinde Azeri şivesini kullandı.
    Parçada boş bırakılan yere aşağıdaki şairlerden hangisi getirilmelidir?

    A) Nasreddin Hoca
    B) Ahmedi
    C) Gülşehri
    D) Kadı Burhaneddin
    E) Baki

    23- Aşağıdakilerden hangisinde 15. yüzyıl Divan edebiyatı şairlerince yazılan eserler bir arada verilmiştir ?

    A) Leylâ vü Mecnûn – Kanunî Mesiyesi – Hüsn ü Aşk
    B) Tazarrunâme – Şikâyetnâme – İskendernâme
    C) Garipnâme – İskendernâme – Hüsrev ü Şîrin
    D) Muhakemetü’l-Lugateyn – Hârnâme – Mevlid
    E) Hayriye – Leylâ vü Mecnûn - Hârnâme


    24- MS. 8. yüzyılda Göktürkler tarafından yazılmıştır. Gök-türk yazıtlarını Tonyukuk, Kültigin ve Bilge Kağan Yazıtları oluşturmaktadır. Her üç yazıtta da devlet adamlarının milletine hesap vermesi görülüyor. Bilinen ilk yazılı metinler olması,
    I
    ulusal bir vasiyetname olması, nutuk türünde olması, Türk ta-
    II III
    rihine ışık tutması , ilk şiir örnekleri olması Göktürk Anıtla-
    IV V
    rının en belirgin özelliklerindendir.
    Bu parçada numaralanmış yerlerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

    A) V B) IV C) III D) II E) I

    25- * Hicviye
    * Taşlama
    * Satirik
    * Yergi
    Yukarıdaki şiir türlerinin ortak özelliği aşağıdakilerden
    hangisidir?

    A) Nazım birimi
    B) Nazım ölçüsü
    C) Kâfiyeleniş biçimi
    D) İşledikleri konu
    E) Yazıldıkları edebiyat dönemi

    26- Sözlü edebiyatta yiğitlik, aşk, tabiat gibi konuları işleyen şiirlere…..,devlet büyüklerinin ölümü üzerine duyulan acıyı dile getirmek için söylenen şiirlere….., bu tür şiirlerin divan edebiyatındaki karşılığına ….., dönemin kısa ve özlü sözlerine …..denir.
    Bu parçadaki boş yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi
    getirilebilir?

    A) koşuk-sagu-mersiye-sav
    B) koşma-ağıt-sagu-sav
    C) koşuk-ağıt-sagu-mersiye
    D) koşuk-yuğ-mersiye-sav
    E) koşma-sagu-ağıt-sav


    27- Aşağıda verilenlerden hangisi, Halk edebiyatının özelliklerinden biri değildir?

    A) Şiir, duygusal etkilenmeden kaynaklandığından, nesire göre daha çok gelişmiştir.
    B) Biçim, fazla önemsenmemiş, ozanın sanatsal gücü özde ortaya çıkmıştır.
    C) Şiirler, konularına göre “koşma, varsağı, destan, semai” gibi isimler almıştır.
    D) Halk şiirinde, hece vezni ve dörtlük birimi kullanılmıştır.
    E) Kişisel konular yanında toplumun ortak sorunlarına da değinilmiştir.
    28- Aşağıdakilerin hangisinde bulunan söz sanatı, parantezde yanlış verilmiştir?

    A) Acılarım acılarım benim
    Çiçeğe durmuş badem ağaçları. (teşbih)
    B) Ben garip çizgilerle uğraşırken baş başa,
    Rastlamıştım duvarda bir şair arkadaşa. (mecaz-ı mürsel)
    C) Beni bende demen bende değilem
    Bir ben vardır bende benden içeri. (tekrir)
    D) Gezdiren yer yer seni
    Arşa çıksan âkıbet yer yer seni (cinas)
    E) Şu karşıma göğüs geren
    Taş bağırlı dağlar mısın (tevriye)



    29- İslamiyet öncesi sözlü dönemle ilgili verilen aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

    A) Koşuklarda aşk ve doğa, sagularda ölüm, destanlarda ise kahramanlık konuları işlenmiştir.
    B) Eserler cönk denilen kitaplarda toplanmıştır.
    C) Şiirlerde nazım birimi dörtlük, ölçü ise hece ölçüsüdür.
    D) Şiirlerde aşk, tabiat, ölüm gibi konular işlenmiştir.
    E) Kam, baksı, şaman gibi insanlar kültür hayatında çok etkilidir.



    30- Yeme kul hakkını ateştir, nardır
    Ayırma milleti hepisi birdir
    Kötünün yanında iyi de vardır
    Enine boyuna ölçüp biçersen
    Yukarıdaki dörtlük için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

    A) Tam uyakla yazılmıştır.
    B) Benzetmeye başvurulmuştur.
    C) 6+5 durakla söylenmiştir.
    D) Koşma nazım biçimiyle yazılmıştır.
    E) Konusu bakımından didaktiktir.




    31- Aşağıdakilerin hangisinde hüsn-ü talil sanatı kullanılmamıştır?

    A) Seni seyretmek için gül bahçesinin yolunda
    İki yanda durur selviler dizi dizi
    B) Sen gelmiyorsun diye
    Açmıyor güllerim bak
    C) Ayağının toprağına ulaşmak için
    Başını taştan taşa vurur avare su
    D) Güneş seni görüp de utandı
    Bulutların ardına saklandı
    E) Kara dutum, çatal karam çingenem
    Nar tanem, nur tanem bir tanem


    32- Aşağıdakilerin hangisinde “soyut bir kavram, somut bir nesneye “ benzetilmiştir?

    A) Harami gibi yoluma
    Aykırı inen karlı dağ
    B) Yağmur çiseliyor / Korkarak
    Yavaş sesle / Bir ihanet konuşması gibi
    C) Ayı postlarından kürkleri İznikli çömlekçilerin
    Gemi direkleri gibi sağlam yalnızlıkları
    D) Oysa balık gibiydi Ursula
    Bir sarı çiğdem gibi severdim
    E) Ve asi bir su gibi teslim oluşun ve beyazlığın
    Ki dokunamıyorum bile


    33- Aşağıdaki dizelerin hangisinin uyağı farklıdır ?

    A) Yedi göllerde yedi iklim yaşadık
    Mutluyuz öylesine fakat ne yazık
    B) Gelmez bir daha böyle bir sonbahar
    İnsan o saltanatı bir defa yaşar
    C) Dillerde eski sevdaların tadı
    Herkes ömrünü yeniden yaşadı
    D) Taşına, toprağına şiirler katmış
    Yeryüzünde böyle bir cennet yaratmış
    E) Bakarken bir ağaca dalgın dalgın
    Duyduk hüznünü solan sonbaharın
  2. Toгgαи

    Toгgαи Özel Üye Özel Üye

    Katılım:
    25 Ekim 2007
    Mesajlar:
    4.730
    Beğenileri:
    1.809
    Ödül Puanları:
    38
    CEVAPLARI

    1.E
    2.B
    3.A
    4.E
    5.B
    6.D
    7.A
    8.E
    9.D
    10.B
    11.C
    12.B
    13.D
    14.C
    15.E
    16.A
    17.E
    18.B
    19.D
    20.C
    21.C
    22.D
    23.D
    24.A
    25.D
    26.A
    27.C
    28.E
    29.B
    30.A
    31.E
    32.C
    33.C

Sayfayı Paylaş