amonyak

Konu 'Kimya 9. Sınıf' bölümünde derya aylıkcı tarafından paylaşıldı.

  1. derya aylıkcı

    derya aylıkcı Üye

    Katılım:
    8 Kasım 2008
    Mesajlar:
    18
    Beğenileri:
    2
    Ödül Puanları:
    0

    amonyak nedir? Yapısı nasıldır? Nerelerde kullanılır? Örneklerle açıkla:( LÜTFEN ARKADAŞLAR YARDIM EDİN ÇOK ÖNEMLİ EN İNCE AYRINTISINA KADAR GEREKLİ :( LÜTFEN YARDIM EDİN:(
  2. S. Moderatör Uğur

    S. Moderatör Uğur Özel Üye Özel Üye

    Katılım:
    4 Şubat 2008
    Mesajlar:
    8.241
    Beğenileri:
    6.155
    Ödül Puanları:
    36
    bu beLki yardımcı oLabiLir buLdukca yazarım..!;)

    Renksiz ve çok keskin kokulu bir gaz olan amonyak, sulu çözelti halinde de aynı adı taşır. Bir azot (N) ve hidrojen (N) bileşiğidir. Çok eskiden Libya'da Ammon tapınağı yakınlarında hazırlandığı için, eski Mısır tanrısı Ammon'dan kinaye "Amonyak" diye isimlendirilmiştir. İlk kez pür amonyak gazı 1774 yılında İngiliz kimyacı Joseph Priestley tarafından yapılmıştır.

    Amonyak gazı 10° ısı ve 6-7 atmosferlik basınç altında sıvı haline gelir. Kimyasal nitelik ve özelliklerini aşağıda belirtiyoruz :

    Kimyasal simgesi (sembolü) : NH3

    Özgül Ağırlığı : 0,64

    Kaynama noktası (sıvı amonyak) : -33.5

    Daha soğutulan amonyak,-74° de kitle halinde donar. Amonyak suda kolay erir. Günlük işlerde kullanılan amonyak % 10 oranında sulu bir eriyiktir. Amonyak oksijenle yakılırsa, su ve serbest azot meydana çıkar. Havagazı ve kok fabrikalarında , amonyak ikinci dereceden bir ürün olarak elde edilir. Bugün, endüstride hava azotundan sentetik olarak amonyak sağlanmaktadır. Bu yöntem Alman kimyacısı Haber tarafından bulunmuş ve Cari Bosch tarafından uygulandığı için Haber-Bosch yöntemi diye isimlendirilmiştir.

    Hayvan cesetlerinin ve bitkilerin bozulup çürümesinden oluşan amonyak belli belirsiz bir oranla havada da bulunur. İnsan ve hayvanların vücudunda, proteinlerin parçalanmasıyla devamlı olarak amonyak meydana gelir. Bu amonyak idrarla dışarı verilir. Havadaki çok az oranda amonyak, yukarda değinmiş olduğumuz, gibi hayvansal ve bitkisel proteinlerin çürümesiyle yayılmaktadır.

    Amonyak endüstride son derece önemli ve yaygın ölçüde kullanılan bir maddedir.. Yapay gübre olarak kullanıldığı gibi, basmacılakta, soda yapımında, soğutma işlerinde amonyaktan yararlanılır. Renksiz,keskin kokulu,gözleri yakan ve yaşartan,yakıcı lezzetli amonyak gazının tam bileşimi, ilk kez 1785 yılında Bertholler tarafından açıklanmıştır.

    Amonyak çözeltisi, gümüş takımların temizlenmesine, kumaş lekelerinin çıkarılmasına yarar. Tıpta yakıcı olarak kullanılır. Bir bardak suya damlatılan birkaç damla amonyak en ileri ölçüde sarhoşluğu giderir. Amonyak gazı, asitlerle birleşerek alkalik tuzların bütün özelliklerini taşıyan buharlaşmış maddeler verir.
  3. derya aylıkcı

    derya aylıkcı Üye

    Katılım:
    8 Kasım 2008
    Mesajlar:
    18
    Beğenileri:
    2
    Ödül Puanları:
    0
    çookk teşekkür ederim saol.. yha buldukça yazarsan da çok iyi olurr:)
  4. S. Moderatör Uğur

    S. Moderatör Uğur Özel Üye Özel Üye

    Katılım:
    4 Şubat 2008
    Mesajlar:
    8.241
    Beğenileri:
    6.155
    Ödül Puanları:
    36

    Üye Olmadan Linkleri Göremezsiniz. Üye Olmak için TIKLAYIN...

    bi bu siteye bak bide aLttaki yazıya..!;)

    Amonyak ve Kullanım Alanları

    --------------------------------------------------------------------------------

    Amonyak

    Amonyak, formulü NH3 olan; azot ve hidrojenden oluşan renksiz ve keskin ve hoş olmayan kokuya sahip bir gaz bileşiğidir.

    OH− iyonu içermediği halde zayıf baz özelliği gösterir. Gazlaşma gizli ısısı çok yüksek olduğundan sanayi tesislerinde soğutucu madde olarak da kullanılır.

    Molekül ağırlığı 17,0304 g/mol, 1 Atmosfer basıncında kaynama noktası -33.34 °C (239.81 K) dir.-78 derecede donduğundan oda koşullarında gaz halinde bulunur.

    Molekül şekli üçgen piramittir. Molekülleri polar olduğundan su içinde yüksek oranda çözünür.

    Amonyak, gübre, ilaç, boya, parfüm gibi maddelerin sentezlenmesinde ilk aşamada kullanılmaktadır. Amonyak ayrıca temizlik maddelerinde de kullanılır. Amonyak canlılar için zehirli bir maddedir, kullanılırken dikkat edilmesi gerekir.

    Amonyak kovalent bağlı bileşiktir.A****l+A****l bağıdır. Molekülleri polar olduğundan su içinde yüksek oranda çözünür. Amonyak molekülleri kendi aralarında olduğu gibi su molekülleri ile de zayıf hidrojen bağları oluşturur.

    Bu sebepten suda çok çözünür. 1 atm basınç ve 0 derecede 1 litre suda 1300 litre, 20 derecede ise 700 litre amonyak çözünür. Oda koşullarında doymuş amonyak çözeltisi yüzde 34 lük olup yoğunluğu 0,88 g/ml dir.

    Piyasada amonyak adı altında satılan maddeler amonyağın sulu çözeltisi olan amonyum hidroksittir. aynen

    Çok keskin kokulu, renksiz bir gazdır. Baygınlık geçirenleri ayıltmak için biraz amonyak koklatılır, ama bu gaz fazla miktarda solunduğunda insanı zehirler.

    Havanın yaklaşık beşte üçü ağırlığında olan amonyak sıkıştırıldığında ve 33°C'ye kadar soğutulduğunda kolayca sıvılaşır.

    Sıvı amonyak, suya çok benzeyen renksiz bir sıvıdır ve uygulanan basınç azaltıldığında çevreden ısı alarak yeniden buharlaşır. Bu nedenle buz-dolaplarında ve soğutucularda amonyak kullanılır.

    Amonyak suda kolayca çözünür ve keskin amonyak kokusunda, renksiz bir sıvı olan amonyum hidroksit çözeltisini oluşturur.

    Kırmızı turnusol kâğıdının rengini maviye dönüştüren bu alkali çözelti (baz) asitlerle birleştiğinde amonyum tuzlarını verir.

    Evlerde temizlik işlerinde kullanılan amonyaklı su, deriye zarar vermemesi için iyice sulandırılmış amonyum hidroksittir.

    Havada da bir miktar amonyak bulunur; bunun kaynağı çürüyen bitkiler ve hayvan leşleridir. Nitekim tüy, deri, post gibi hayvansal ürünlerin yanarken yaydığı itici koku biraz da amonyak gazından kaynaklanır.

    Bazen yağmur sularında da çok az miktarda amonyak bulunur.

    Amonyağın ve amonyum bileşiklerinin adı Mısır'daki Amon tapınağının adından gelir. Çünkü, sofra tuzu gibi beyaz kristaller halindeki amonyum klorür (nışadır) ilk kez bu tapınağın tavanında ve duvarlarında bulunmuştur.

    Bunun nedeni, tapınağı ısıtmak amacıyla yakılan deve tezeğinden çıkan isin içindeki amonyum klorür kristallerinin yüzeyde çökelmiş olmasıdır. Amonyak gazını ilk kez 1774'te İngiliz kimyacı Joseph Priestley saf halde elde etti ve "alkali hava" adını verdi.

    Amonyak azot ve hidrojenden oluşan bir bileşiktir; kimyasal formülü de NH3'tür. Sanayide amonyak elde etmek için uygulanan başlıca yöntem azot ile hidrojen gazlarını doğrudan birleştirmektir. Bu yöntemde, havadan elde edilen azot ile sudan ya da doğal gazdan (****n) elde edilen hidrojen gazları filtreden geçirilerek süzülür, kurutulur, sıkıştırılır ve yaklaşık 500°C'ye kadar ısıtılır.

    Sonra demir tozu ile çeşitli tuzlardan oluşan bir karışımın içinden geçirilir. Tepkimeyi hızlandıran bu katalizörlerin de etkisiyle azot ve hidrojen gazları belirli oranlarda birleşerek amonyak gazını oluşturur. Haber-Bosch yöntemi adıyla bilinen bu yöntem ilk kez Almanya'da, patlayıcı madde yapımında kullanılan azotlu bileşiklerin çok gerekli olduğu I. Dünya Savaşı yıllarında geliştirilmiştir.

    Havagazı ve kok üretimi sırasında da yan ürün olarak çok miktarda amonyak açığa çıkar, ama bu gaz katışıksız halde değildir. Ayrıca herhangi bir amonyum tuzunun sönmüş kireç (kalsiyum hidroksit) yada başka bir alkaliyle tepkimeye girmesiyle az miktarda amonyak elde edilebilir.
    Amonyağın Kullanımı

    Amonyak asitlerle birleştiğinde amonyum tuzlarını verir. I. Dünya Savaşı'ndaki deniz çarpışmalarında gemiler sıvı amonyak dolu tanklardan çevreye amonyak gazı yayar, son*ra üstüne asit buharı gönderirlerdi. Böylece geminin çevresinde yoğun duman bulutları oluştuğu için kendilerini düşman denizaltlarından gizleyebilirlerdi.

    II. Dünya Savaşı yıl*larında daha gelişmiş gizlenme yöntemleri bulununca amonyak bu amaçla kullanılmaz oldu.
    Amonyum tuzlarının çoğu yararlıdır. Örne*ğin amonyum klorür ya da nışadır pillerde, lehim işlerinde ve tıpta kullanılır.

    Amonyum nitrat bazı patlayıcıların ve yapay gübrelerin temel bileşenlerindendir. Bitkilerin sağlıklı gelişmesi ve tarımda verimin artırılması için gerekli olan azotu toprağa kazandıran yapay gübrelerde amonyum sülfat da çok kullanılır.

    Sırasıyla hidrojen klorür, nitrik asit ve sülfü*rik asidin amonyakla tepkimesinde elde edi*len bütün bu tuzlar doğada kendiliğinden de oluşabilir. Doğal amonyum tuzları özellikle verimli topraklarda, volkanik bölgelerde, de*niz suyunda, çürümüş bitkilerde ve hayvan leşlerinde bulunur.
  5. derya aylıkcı

    derya aylıkcı Üye

    Katılım:
    8 Kasım 2008
    Mesajlar:
    18
    Beğenileri:
    2
    Ödül Puanları:
    0
    *** gerçekten çok sağol beni zor bir dertten kurtardın gerçekten çok sağol bunların hepsi işime yarıyo:):):):)
  6. S. Moderatör Uğur

    S. Moderatör Uğur Özel Üye Özel Üye

    Katılım:
    4 Şubat 2008
    Mesajlar:
    8.241
    Beğenileri:
    6.155
    Ödül Puanları:
    36
  7. derya aylıkcı

    derya aylıkcı Üye

    Katılım:
    8 Kasım 2008
    Mesajlar:
    18
    Beğenileri:
    2
    Ödül Puanları:
    0
    hayatımı kurtardın uğur gerçekten çok saol.. yha:):)
  8. derya aylıkcı

    derya aylıkcı Üye

    Katılım:
    8 Kasım 2008
    Mesajlar:
    18
    Beğenileri:
    2
    Ödül Puanları:
    0
    yha uğur bu arada daha fazla amonyakla ilgili bişeyler bulabilirsen yazar mısın hocamız en ince ayrıntısına kadar istiyoda:)
  9. S. Moderatör Uğur

    S. Moderatör Uğur Özel Üye Özel Üye

    Katılım:
    4 Şubat 2008
    Mesajlar:
    8.241
    Beğenileri:
    6.155
    Ödül Puanları:
    36
  10. derya aylıkcı

    derya aylıkcı Üye

    Katılım:
    8 Kasım 2008
    Mesajlar:
    18
    Beğenileri:
    2
    Ödül Puanları:
    0

Sayfayı Paylaş