Anonim Halk Edebiyatı Örnekleri

Konu 'Türk Edebiyatı Ders Notları' bölümünde => iηciтαηєѕi <= tarafından paylaşıldı.

Konu Durumu:
Mesaj gönderimine kapalı.
  1. => iηciтαηєѕi <=

    => iηciтαηєѕi <= Üye

    Katılım:
    29 Ekim 2008
    Mesajlar:
    146
    Beğenileri:
    293
    Ödül Puanları:
    64

    Anonim Halk Edebiyatı Örnekleri

    IIedaII

    ANONİM HALK EDEBİYATI ÖRNEKLERİ;


    NİNNİ

    Huu huu
    Dervişler
    Hak yoluna gitmişler
    Hak yolunda bir pınar
    Ne soğulur ne diner
    Bunu içen dervişler
    Murada ermişler
    Uyusunda büyüsün ninni
    Mini mini yavruma ninni
    Huu huu
    Dervişler
    Bir gelini almışlar
    Kürklerine sarmışlar
    Öpüyüp kokuyum derken
    Devrik dingile kalmışlar
    Ninni benim yavruma ninni
    Küçücük yavruma ninni
    Hu hu hu kuşu
    Derenin tepenin baykuşu
    Enginlerde yuvası
    Mamalar getirir babası
    Yavrum yesin büyüsün
    Hem büyüsün hem yürüsün
    Mini mini yavruma ninni
    Küçücük yavruma ninni
    Hu hu hu kuşu
    Ben çıkmadım yokuşu
    Yokuş bülbül yuvası
    Mamalar pişirir hanım ninesi
    Yavrum yesin büyüsün
    Hem büyüsün hem yürüsün
    Mini mini yavruma
    Küçücük yavruma hu ninni







    ağıt




    Hacı Bey Ağıtı:
    Ayvalıktan indim yayan
    Dayan hey dizlerim dayan
    Ödemişten gelin geldi
    Uyan Hacı Beyim uyan
    Evlerinin önü kavak
    Kavaktan dökülür yaprak
    Uyan Hacı Beyim uyan
    Elim kına, başım duvak
    Az giderim, uz giderim
    Dere tepe düz giderim
    Uyan Hacı Beyim uyan
    Gelin geldim kız giderim
    Odasında yanar ışık
    Sofrasında gümüş kaşık
    Atlayupta geçemedim
    Ar ettim kaçamadım
    Hizarına hizarına
    Kuşlar konmuş mezarına
    Hacı Beyin kır atını
    Çekin sultan pazarına
    Anam ağlar başın diye
    Gelin ağlar aşım diye
    Küçük kızlar pek ağlıyor
    Meclisi güzel kardeşim diye











    MASAL


    Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde; pireler berber, develer tellal iken, ben anamın beşiğini tıngır mıngır sallar iken bir karı koca varmış.
    Bu karı kocanın bir kızı olmuş. Kız, elbebek gülbebek büyütülmüş, ama hiç iş öğrenememiş. Bunun için adına Tembel Kız denilmiş.
    Bu kız o kadar tembelmiş ki yerinden kalkmaya üşeniyormuş. Anası babası ona bir gelberi yaptırmış. Kız da oturduğu yerden işini gelberiyle yapıyormuş.
    Kızının evlilik çağı gelmiş. Anası babası kızı bir avcıyla evlendirmiş.
    Avcı ava gitmiş, bir ördek vurmuş. Eve gelmiş, ördeği temizlemiş, ateşe koymuş. Tekrar ava gitmek üzere hazırlanmış, karısına ateşe ördeği koydum, yanmasın bak demiş. Tembel Kız, olur demiş, demiş ama yerinden bile kalkmamış.
    Aradan uzunca bir zaman geçmiş. Dilenci eve gelmiş. Tembel Kıza, hanımcığım Allah rızası için bir dilim ekmek demiş. Tembel Kız da yan tarafta mutfak, geç al cevabını vermiş.
    Dilenci mutfağa girmiş. Bakmış ocakta ördek kaynıyor, almış ördeği, torbasına koymuş, tencerenin içine de ayaklarındaki pis çarıkları... Gelmiş, Tembel Kız’ın yanına. Bak hanımcığım demiş, ekmeği aldım Allah razı olsun. Şimdi sana bir türkü söyleyeyim de ben gideyim. Türküyü şöyle söylemiş;
    Senin gaga benim torba içinde,
    Benim çarık senin çorba içinde,
    Sen yat kaba yatak yorgan içinde,
    Ben yiyecem gagayı orman içinde.
    Dilenci türküyü böyle söylemiş, çekip gitmiş. Aradan bir zaman geçmiş, kızın avcı kocası gelmiş. Karısına ördek pişti mi? Demiş. Karısı olan biteni anlatmış, bak bana bir de türkü söyledi, sana deyiverem demiş, türküyü söylemiş. O zaman avcı kocası durumu anlamış, karısına kızıp azarlamış.
    Ondan sonra Tembel Kız, tembelliği bırakmış.
    Onlar ermiş muradına, biz çıkalım kerevetine.


    FIKRA

    O ZAMAN BAŞKA
    Hoca’nın kadılık yaptığı sıralarda bir adam gelmiş:
    -Hoca efendi demiş,size bir şey danışacağım.
    -Buyrun sorun.
    Demiş Hoca, adam sözünü sürdürmüş:
    -Geçen gün , komşuların size ait olduğunu söyledikleri bir inek, tarlada bizim ineğin karnını vurup öldürmüş. Şimdi ne yapmam gerek?
    Hoca , sakallarını sıvazlayıp bir an düşündükten sonra :
    -Hayvan bu, demiş, dava edecek değilsin ya!..
    -Teşekkür ederim kadı efendi.
    -Sahibinin de bu işte suçu yok;ne bilsin böyle olacağını?
    Adamın yüzü gülmüş, tekrar söze başlamadan önce:
    -Kusura bakma kadı efendi, demin ben bir yanlışlık yaptım, ölen inek benimki değil, seninki imiş.
    Hoca , yerinden doğrulup:
    -Bak demiş, şimdi iş değişti. O halde verin raftaki kara kaplı kitabı da hele bir bakalım! ...



    HİKAYE

    ASLAN, KURT VE TİLKİ
    Vaktiyle, bir aslan, bir kurt ve bir tilki arkadaş olmuşlar. Karınları acıktığından ava çıkmışlar. Av sonunda bir öküz, bir koyun bir de tavşan yakalamışlar. Avlarını bir araya getirdikten sonra aslan kurda dönerek:
    - Şu taksimatı yap ta paylarımızı alalım demiş.
    Kurt:
    - Öküz zaten sizin. Koyun benim, tavşan da tilkinin demiş.
    Aslan buna çok kızmış, kurda bir pençe vurduğu gibi onu uçuruma yuvarlamış. Bu sefer tilkiye dönerek:
    - Şu taksimatı bir de sen yapta görelim demiş.
    Kurnaz tilki hemen yanıtını yapıştırmış:
    - Öküz sizin akşam yemeğiniz, koyun öğle yemeğiniz, tavşan da sabah kahvaltınız.
    Aslan, kıs kıs gülmüş, tilkiye sen bu fikri nerde öğrendin? demiş.
    Tilki:
    - Uçuruma giden arkadaştan yanıtını vermiş...

    BİLMECE


    Ala bakar mora bakar
    Oturmuş bakla satar
    Baklanın okkası kaça dedim
    Çıldır çıldır yüzüme bakar
    (KURBAĞA)
    Bir acaib nesne gördüm
    Alem bilir ismini
    Başını sürter kendini öldürür cismini
    (KİBRİT)
    Birbağım var uzundur uzun
    (SENE)
    Senede verir otuz okka üzüm
    (RAMAZAN)
    Beyazını yirsen haramdır
    (ORUÇ)
    Siyahını yirsen helaldir
    (RAMAZAN GECESİ)
    Bir çuval cevizim var, sayarım tükenmez
    (YILDIZ)
    Ağız içinde dil, arifsen bil
    (KAVAL)
    Dağda idim bağ idim
    Başı tuğlu bey idim
    Eve geldim evlendim
    Bilimecek bağlandım.
    (SÜPÜRGE)
    Dağdan gelir dat gibi
    Kolları var bıdak gibi
    Eğilir bir su içer
    Beğirir oğlak gibi.
    (KAĞNI)


    ATASÖZLERİ

    • Acıkan yanağından, susayan dudağından belli olur.
    • Ah alan onmaz, ah yerde kalmaz.
    • Ak köpeğe koyun diye sarılma.
    • Akıl yiğide sermayedir.
    • Al malın iyisini çekme kaygısını.
    • Almak kolay ödemek zordur.
    • Altın kılıç demir kapıyı açar.
    • Alçak tavuk kendini ferik gösterir.
    • Arap eli öpmeyenen dudak kara olmaz.
    • At ölür meydan kalır,yiğit ölür şan kalır.
    • Ateş olmayan yerden duman çıkmaz.
    • Attan düşen ölmez, eşekten düşen ölür.
    • Az kazanan çok kazanır,çok kazanan hiç kazanır.
    • Aç koyma hırsız olur, çok söyleme yüzsüz olur, çok değme arsız olur.
    • Ağlayanın malı gülene hayır gelmez.
    • Ağustosta beynin kaynasın, kışın da tencere kaynasın.
    • Ağır baş iyidir, yenlik olsa uçar.
    • Babasına hayır etmeyenin kimseye hayrı olmaz.
    • Bahar çiçeğiyle güzeldir.
    • Bal yiyen baldan bıkar.
    • Bebeler birbirinden huy kapar, ayranlarına su katar.
    • Besle kargayı oysun gözünü.
    • Bin atın varsa bin dinlen, bir atın varsa in dinlen.
    • Bir bütün bir yarımdan iyidir.
    • Bu dünya iki kapılı handır, gelen bilmez geden bilmez.
    • Budalanın yağı çok olursa sakalına sürer.
    • Çocuk evin meyvesidir.
    • Çocuğa iş buyuran, ardınca kendi gider.
    • Darlıkta dirlik olmaz.
    • Dağ dumansız insan hatasız olmaz.
    • Deniz yoğurt olmuş da yemeye kaşık bulunmamış.
    • Dert saklayanda kalır.
    • Devden büyük dert var.
    • Dişi kuş yapar yuvayı, içini dışını sıvayı sıvayı.
    • Dost kazandost; düşman anadan da doğar.
    • Düşmanı karıncaysa, sen fil olur.
    • Ekmeğin kestiğini kılıç kesmez.
    • Fırsat eldeyken sürün devranı.

    EFSANE


    SUZAN (SUZİ) ve KIRKLARDAĞI
    Diyarbakır’ın güneybatısında, Dicle Nehri kenarında, Kırklardağı vardır. Bu Kırklardağı’nın arkasında Kırklar Ziyareti vardır. Çocuğu olmayanlar, buraya gelip dilek dilerler.
    Bir Süryani zengin ailenin de hiç çocukları olmuyormuş. Kadın, Kırklar Ziyareti’ne gelip dilek dilemiş, adak adamış. Bir kızı doğmuş. Adını Suzi (Suzan) koymuşlar. Her yıl doğum gününde, annesi onu süsler, giydirir ve Kırklar’a ***ürerek, bir kurban kestirirmiş.
    Suzan böylesine bin nazlarla büyüyüp, güzel bir genç kız olmuş. Müslüman komşularının oğlu Adil’le, birbirlerine aşık olmuşlar. Yine bir doğum yıl dönümünde, annesi Suzi’yi, hizmetçilerle beraber kurbanını kesmek üzere, Kırklar Ziyareti’ne göndermiş. Arkalarından habersizce Adil de gelmiş. Hizmetçilerin kurban kesme telaşından yararlanan Suzi, Adil’le beraber, dağın arkasına dolanmışlar ve orada sevişmişler. Kırklar Ziyareti, bu beraberliği bağışlamamış ve ziyaret Suzi’yi çarpmış. Kız On Gözlü Köprü’nün orada, Dicle’de boğularak ölmüş. Suzi’nin ölümünden sonra, Adil de aklını yitirmiş.


    TEKERLEMELER

    Al şu takatukaları, takatukacıya ***ür. Takatukacı takatukaları takatukalamazsa, takatukaları taka tukalatmadan geri getir.
    Eller pekmezlenmiş de biz pekmezlenmemişiz.
    Bir berber bir berbere bre berber gel beraber bir berber dükkanı açalım demiş.
    Hakkı hakkının hakkını yemiş. Hakkı Hakkı’dan hakkını istemiş. Hakkı Hakkıya hakkını vermeyince Haklı da Hakkı’nın hakkından gelmiş.
    İndin dereye silindim silindim çıktım.
    Iramazan
    Irgatları ıramazan irgadamadan al da gel.
    Yağmur yağarsa raylar ıslanır, yağmur yağar saraylar ulanır.
    Karnım aç
    Karnına kapak aç
    Değirmene kaç
    Değirmenin kapısı kitli
    Heybaşı bitli


    pessimist06




    TÜRKÜ

    Gurbet elde bir hal geldi başıma
    Ağlama gözlerim Mevlam kerimdir
    Derman ararken derde düş oldum
    Ağlama gözlerim Mevlam kerimdir


    Hüma kuşu yere düştü ölmedi
    Dünya Sultan Süleman'a kalmadı
    Dedim yare gidem nasip olmadı
    Ağlama gözlerim Mevlam kerimdir


    Kağıda yazılmıs ufak yazılar
    Anadan ayrılmıs körpe kuzular
    Derdi olan yüreğinden sızılar
    Ağlama gözlerim Mevlam kerimdir

    ANONİM

    ___________________________________________________
    Araştırmalar bana ait değildir.Yorumların başına araştıran kişileri yazdım.10.Sınıf Türk Dili Ve Edebiyatı bölümünde konu fazlalığı çok olduğu için buraya taşıdım.Araştıran kişilere teşekkür ederim.

    İyi Forumlar.
Konu Durumu:
Mesaj gönderimine kapalı.

Sayfayı Paylaş