Canlıların isimlendirilmesi

Konu 'Biyoloji Ders Notları' bölümünde rüveydaa tarafından paylaşıldı.

  1. rüveydaa

    rüveydaa Üye

    Katılım:
    23 Kasım 2011
    Mesajlar:
    70
    Beğenileri:
    12
    Ödül Puanları:
    0

    Canlıların isimlendirilmesi
    canlıların adlandırılması hakkında bilgi

    Canlıların sınıflandırılabilmesi için adlandırılması da gerekir. Tüm dünyada ortak bir kullanım birlikteliğinin oluşturulabilmesi ve bilimsel çalışmalarda sorun çıkmaması için canlıların bilimsel olarak isimlendirilmesi ihtiyacı doğmuştur. Nitekim çok küçük bir bölgede bile belli bir türün birçok adı bulunmakta ve kullanılmaktadır. Ayrıca bazen bir türün yaygın olarak kullanılan ismi o türün bilimsel özelliklerini doğru anlatmayabilir. Örneğin; kuzu kulağı(bitki), deniz atı(balık), deniz hıyarı(hayvan) vb gibi.

    Carolus Linnaeus(1707-1778) her türe Latince iki sözcükten oluşan bir isim vermiştir. Bu şekilde yapılan adlandırmaya ikili (binomial) adlandırma denir. Böylece her türün dünyanın her yerinde geçerli bir tek adı olması sağlanmıştır. Bir türe ait olan iki kelimelik isimden birinci kelime büyük harfle başlar ve o türün ait olduğu cinsi belirtir. İkinci kelime ise o canlının tanımlayıcı tür adıdır. Tür ve cins adları italik olarak yazılır. Örneğin Picea orientalis doğu ladininin ismidir. Picea pungens ise mavi ladinin ismidir. Bu iki ağaç aynı cinse ait iki farklı türdür.

    Hayvan ve bitkilerin türkçe adlandırılması

    Alt familya ve daha üstündeki grupların türkçeleri çoğul olmalıdır.
    Örneğin: Alem: Bitkiler (Plantae)
    Türkçede familya adları -gil eki alır.
    Örneğin: Familya: İspinozgiller (Fringillidae)
    Türkçede cins adları tekil olmalıdır.
    Örneğin: Çam (Pinus)
    Türkçe tür adı mensup olduğu cinsin adıyla birlikte kullanabilir.
    Örneğin: Kızılçam (Pinus brutia)
    Bazende cins adını almayabilir.
    Örneğin: Örneğin Primula cinsinin bütün üyeleri çuha çiçeği olarak adlandırılırken bir türüne ayıkulağı (Primula auricula) denilmiştir.

    Türk Dil Kurumuna göre -otu, -ağacı, kuşu, -çiçeği v.b bitki ve hayvan anlatan terimler ayrı yazılır.
    Örneğin: Çan çiçeği, kokar ağaç, kedi otu, sinek kuşu

    Bitkilerde Adi hayvanlarda Bayağı terimleri kullanılır.
    Örneğin Bayağı ispinoz (Fringilla coelebs) ve Adi huş (Betula pendula)

    Hayvanlar kırmızı yerine kızıl terimi çoğunlukla kullanılır.
    Örneğin Kızıl akbaba (Gyps fulvus)

    Diğer dillerden çeviri yapılırken dikkat edilmesi gereken hususlar

    Bir hayvan veya bitki türünün türkçe karşılığı olmayablir. Bu durumda başka dillerde çeviri yapılarak türkçeye kazandırılabilir.

    Türkçe cins adı belli olan türlerin adlandırılması
    Örneğin Phoenicopterus cinsinin türlerine flamingo denilmektedir. Lesser Flamingo (Phoenicopterus minor) ingilizceden türkçeye küçük flamingo(Phoenicopterus minor) şeklinde çevrilir.

    Bazı yapılan hatalar
    American Linden -> Amerikan ıhlamuru (yanlış) -> Amerika ıhlamuru (doğru)
    Thomson's Gazelle (Eudorcas thomsoni) -> Thomsonun ceylanı (yanlış) -> Thomson ceylanı (doğru)

Sayfayı Paylaş