Cografya Kitabı Cevapları

Konu 'Coğrafya 10. Sınıf' bölümünde selene tarafından paylaşıldı.

Konu Durumu:
Mesaj gönderimine kapalı.
  1. selene

    selene Guest


    Sayfa 15Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerleri uygun kelimelerle doldurunuz.

    1. Tor topoğrafyası ...... granit...bloklarından oluşur.



    2. Tortul kayaçlar .....sıcaklık... ve ...basınç...etkisi ile metamorfik kayaçlara dönüşür.



    3. Mağma ...soğuma... ve ...katılaşma... sonucu püskürük kayaçlara dönüşür.



    4. Sıcaklık ve basınç altında formasyona uğrayarak oluşan kayaçlara ....başkalaşım kayaçları...adı verilir.



    5. Pamukkale travertenleri oluşum bakımından ....kimyasal tortul...kayaçlar grubuna girer.



    Aşağıdaki ifadelerin doğru veya yanlışlığını belirtiniz.



    1. Kalkerli arazide peri bacaları oluşur (Y)

    2. Kireç taşlarının çözülmesi ile karstik mağaralar oluşmuştur. (D)

    3. Kömürün metamorfizmaya uğraması sonucu elmas oluşur. (D)

    4. Kolay aşınan ve parçalanan kayaçlar alçak ve belirgin olmayan yer şekilleri meydana getirir.(D)


    Testler:

    1-C
    2-D
    3-C
    4-A



    Sayfa 24-25
    AŞAĞIDAKİ SORULARI CEVAPLAYINIZ.



    SORU-1-Yeryüzünde depremler ve volkanik olaylar neden levha sınırlarında yoğunlaşmıştır.

    Cevap-1 Gerek deprem hatları, gerekse volkanik alanların ikisinin de levha sınırlarında yoğunlaştığı görülmektedir. Özellikle deprem alanları ile levha sınırları aynen birbiri üzerine oturmaktadır. Volkanik alanlarda genel olarak aynı dağılışa uygun düşmekte, genel olarak ta kavuşan veya ayrılan levhaların sınırlarını takip etmektedir.

    Not: Dünya üzerindeki volkanik alanlarla; deprem bölgeleri, fay hatları, genç kıvrım dağları ve sıcak su kaynakları arasında bir paralellik vardır. Bu alanların çoğu Kıta veya levha sınırlarında yer alır. Genç sıradağlar, Volkanlar, volkanik ada yayları, Okyanus ortası sırtları, Büyük trans form faylar, grabenler, sıcak su kaynakları, deprem zonlarının hemen hepsi bu hatlardadır. Sebebi bu alanlarda yer kabuğunun hareket halinde olmasıdır.

    Tektonik depremler özellikle son jeolojik devirlerde oluşmuş arazilerde daha çok görülür. Çünkü bu gibi alanlarda yer katmanları henüz tam yerine oturmamıştır ve kırıklarla parçalanmıştır.

    SORU-2-Dünyada deprem riskinin az olduğu alanlar nerelerdir.Nedenini açıklayınız.

    Cevap-2-Deprem riskinin az olduğu alanlar levha karşılaşma alanlarından uzakta kalan oluşumunu tamamlamış eski kara kütlelerinin olduğu noktalardır.Buralar artık tam olarak oturmuş noktalardır tektonik hareketlere çok fazla uygunluk göstermez.Kitabınızdaki haritalardan yararlanarak bu alanları yazabilirsiniz.Örnek:Amerika kıtasının doğusu,Afrika’nın batısı Asya kıtasının kuzey kesimleri örnek verilebilir.



    SORU-3-Endonezya depreminde etkili olan levhalar hangileridir.

    Cevap-3-HinT,Avustralya,Filipin,Avrasya levhaları etkilidir.



    SORU-4-İzlanda’nın kutba yakın olmasına rağmen sıcak su kaynaklarına sahip olmasının sebebini açıklayınız.

    Cevap-4-İzlandanın bulunduğu noktadan sayfa 18-19 daki haritalarda levha hareketleri görülür bu nedenle bölgede volkanik faaliyetler görülür.Volkanizma faaliyetleri sıcak su kaynaklarını destekleyici bir etkiye sahiptir.Burası birbirinden uzaklaşan levha özelliği gösterir okyanus sırtı oluşturur volkanizma ön plana çıkar.



    SORU-5-Sıcak su kaynakları dünyanın neresinde yoğunlaşmıştır.

    Cevap-5-Sayfa 21 deki haritadan ve atlaslarınızdan faydalanarak cevaplayabilirsiniz.



    AŞAĞIDAKİ CÜMLELERDE BOŞ BIRAKILAN YERLERİ UYGUN KELİMELERLE DOLDURUNUZ.



    1-Depremsellik

    2-Levha sınırlarının karşılaşma alanları



    3-Yükselti ve derinlik





    AŞAĞIDAKİ İFADELERİN DOĞRU VEYA YANLIŞLIĞINI YANLARINDAKİ KUTUCUKLARA İŞARETLEYİNİZ.



    1-Y 2-D 3-Y 4-D 5-Y 6-D 7-Y 8-Y



    1-A 2-C 3-E 4-E 5-D 6-A 7-B



    Sayfa 33-34-35
    KİMYASAL ÖZELLİKLERİNE GÖRE GÖLLER



    1-Tuzlu 2-Tatlı 3-Acı 4-Sodalı



    Oluşumlarına göre:



    1-Doğal Göller 2- Yapay Göller (Baraj gölleri)



    Doğal göller:



    1- Tektonik 2-Karstik 3-Set Gölleri 4-Buzul Gölleri 5-Volkanik Göl



    Set Gölleri:

    1-Heyelan set gölü 2-Lgün Kıyı set gölü 3-Lav Set Gölü 4-Alüvyon Set Gölü

    5-Moren Set Gölü



    Toprak Kayması (Heyelan)

    Dalga ve Akıntılar(Kıyıset)

    Lav Akıntısı (Lavların çukurluk önü kapatması)

    Alüvyon (Alüvyon set Akarsuyun taşıdığı verimli toprak)

    Moren (Buzul taşlarının çukurluğun önünü kapatması)











    SAYFA 35 ETKİNLİK:



    Akarsu beslenme kaynakları



    Kaynak,göl,yağmur suları,yağmur suları,yer altı suları



    Akım düzenine göre akarsular:



    Düzenli rejim ,Düzensiz rejim,



    Akarsuyun döküldüğü yer:



    Okyanus Deniz Göl Bataklık



    Açık havza Kapalı havza

  2. selene

    selene Guest

    Sayfa 36 Etkinlik
    SORU-1-Yer altı suları nasıl beslenir?



    v Yağışlar,

    v Akarsular ve göller,

    v Eriyen kar ve buz sularıdır.



    SORU-2-Yer altındaki sular yeryüzüne nerelerden ve nasıl çıkar?



    Yeraltı suları kayaların çatlaklarından veya tabakaların yamaç, vadi, faylar tarafından kesildiği yerlerden, ya da çeşitli şekillerde insanların açtığı kuyulardan yeryüzüne çıkar. Yeraltı sularının kendiliğinden yüzeye çıktığı yerlere de “kaynak” ( Göze, eşme, memba, pınar)denir.



    SORU-3-Yer altı sularının özelliklerini etkileyen faktörler nelerdir?



    Kaynak sularının kalitesini suyun geldiği kayanın kimyasal özelliği belirler. Silis miktarının fazla olduğu sular tatlıdır. Örnek:İzmir Uludağ, Niksar, Tokat suları örnek verilebilir. Kireçli arazilerden çıkan kaynak suları kireçli, Jipsli sahalarınki ise acı olup içme suyu olarak kullanılamaz.Sıcaklık durumuda bulunduğu bölgedeki fay hatlarına bağlı olarak değişir.Sıcak olması suyun yapısı üzerine etkilidir.



    SORU-4-Bölgeniz ile ilgili araştırma yapabilirsiniz.

    Genel cevap olarak (Yakın çevremizde artezyen kaynaklar, yamaç, tabaka ve vadi kaynakları ile fay kaynakları bulunmaktadır. Artezyen kuyularından çekilen sularla içme ve tarımda sulamada, fay kaynaklarından sağlık ve turizmde, diğerlerinden ise içme ve kullanmada faydalanılmaktadır.) yazılabilir.



    SORU-5-Çevrenizde kaynaklardan nasıl yararlanılmaktadır?



    v İçme ve kullanma suyu temininde,

    v Yarı kurak ülkemizde yaz kuraklığında tarım alanlarının sulanması,

    v Sağlık ve turizm açısından önemli yeri vardır.

    v Kültür balıkçılığı ve son yıllarda paketlenip ihracatta önemli yer tutar.



    Sayfa 38-39
    Soru-1- Yeryüzünde farklı renkte toprak bulunmasının nedenlerini yazınız?



    Bunun en büyük nedeni iklim şartlarıdır. Çünkü farklı iklim şartlarında farklı sıcaklık ve yağış şartları vardır. Bitki örtüleri ve toprağa verdikleri organik madde miktarları da farklıdır.

    Genel olarak bitki örtülerinin gür olduğu bölgelerde bitki kalıntıları toprağa karışarak koyu renk almasına yol açmaktadır. Buna karşılık bitki örtüsünce fakir alanlarda humus miktarı az olan sahalarda toprak açık renkli olmaktadır.



    Soğuk ve nemli bölgelerde bitki örtülerinin kalıntıları sıcaklık yetersiz olduğu için ayrışamamakta ve toprağın üst kısmında organik madde katı olarak birikip koyu renkli toprakları oluşturmaktadır.



    Ayrıca sıcak ve yağışlı bölgelerde toprak aşırı şekilde yıkanmaktadır. Buda bitki kalıntılarını götürmektedir ve rengi açmaktadır. Bundan başka bir olayda sıcak kuşak alanlarında toprak içinde bulunan demir ve alüminyum elementler oksitlenerek toprakların kızıl renk almasına yol açmaktadır.



    Ana kayanın farklı yapılarda olması da üzerinde oluşan topraklara damgasını vurabilmektedir. Özellikle bu durum kurak ve yarı kurak bölgelerde daha etkili olabilmektedir.



    SORU-2- 1 cm. kalınlıkta bir toprak oluşabilmesi için ne kadar süre geçmesi gereklidir?



    Toprak oluşumu oldukça uzun bir süreçtir. 1 cm. kalınlıkta toprak için yüzlerce yıl geçmesi gerekir ( 200- 1000 yıl arası). Ana kayanın ayrışması, ayrışan bu kısma canlıların yerleşmesi, canlıların kalıntılarının humusa dönüşmesi, toprağa başka maddelerin katılması ve toprakta yıkanma –birikme olaylarının oluşup toprak katmanlarının meydana geldiği olgun bir toprak profiline ulaşmak için yüzlerce yıllık süreye ihtiyaç vardır. Ayrıca bunda yaşanan şartlar ( İklim, arazi, ana kaya yapısı) uygun değilse bu süre binlerce yıla kadar uzayabilmektedir.





    SAYFA 39 ETKİNLİK ÇALIŞMASI




    Soru-1-Soğuk bardak içine sıcak su doldurulduğunda bardak çatlar. Neden?



    Sıcaklık farkının fazla olması ve sıcaklığın ani değişmesi sonucu genleşme için yeterli vakti olmaması sonucu bardak çatlar.



    Soru-2- Aynı olaylar kayaçlar üzerinde nasıl etkili olabilmektedir?



    Aynı olaylar kayaçlar üzerinde farklı etkiye sahip olabilmektedir. Çünkü kayaçların yapıları, kimyasal dokuları ve aşınmaya karşı dirençleri ve içerisindeki mineral yapıları farklıdır. Bazı kayalar kimyasal özelliklerinden dolayı sıcaklık ve suyla eriyebilmektedir. Bazıları ise eriyememektedir.



    Bazı kayaların aşınmaya karşı direnci düşük olup ( Kumtaşı kil taşı, marn gibi) kolay parçalanmaktadır. Bazı kayalarda aşınmaya karşı dirençli olup ( Granit, mermer vb) ayrışması çok uzun sürebilmektedir.



    Bazı kayaların yapıları çok silisli olup bunlar ayrıştığında bitki besin maddesi az olmakta( granit), bazıları ise besin maddesi yönünden zengin olmakta( bazalt, Volkanik tüf) buda bitkilerin yerleşmesi, organik madde oluşumu ve toprak gelişimini yakından etkileyebilmektedir.

    Soru-3-Resim 16 da hangi parçalanma etkili olmuştur.Bu parçalanmada iklimin hangi özellikleri etkilidir?



    Fizikse parçalanma etkili olmuştur. Burada iklimin sıcaklık etkisi kendini göstermiştir. Bu bölgede sıcaklık farklarının fazla olması nem azlığı aşırı ısınma ve soğuma bu tür çözülmeye yol açmaktadır.



    Soru-4- Şekerin ve tuzun suda çözünmesi hangi olaya örnek verilebilir.



    Şekerin ve tuzun suda çözünmesi fiziksel çözülmeye örnektir.Ancak konu ile ilgili kimyasal çözünme olduğuna dair çeşitli yorumlar yapılmaktadır.Ancak maddenin kimyasal çözünmeye uğraması halinde kimyasal formülünün yapısının değişmesi gerektiğini söyledi.Böyle bir olay olmamaktadır bu nedenle Fiziksel çözünme cevabı doğrudur.



    SAYFA 42 ETKİNLİK ÇALIŞMASI




    SORU-1- Toprağın üst kısmı neden koyudur.





    Toprağın üst kısmı organik madde bakımından ölen hayvan ve bitki kalıntılarının ilk bulunduğu yer dir bunlar ayrışma sonucu humusa dönüşür bu nedenle daha koyudur.



    SORU-2-Çiçek yetiştirmek isterseniz hangi katı tercih edersiniz.



    A katmanı, Çünkü burası besin maddesi yönünden zengin, bitkilere zararlı olabilecek tuz kireç vb. maddelerce yıkanmış, geçirgen kısımdır.



    SORU-3-İnşaat temelinde çıkarılan toprağın bitki yetiştirilmesinde kullanılmamasının nedeni ne olabilir.



    Çünkü bu derinlerden çıkmakta ve toprağın alt katlarından oluşmaktadır. Bu topraklar organik ve besin maddesince fakir ve üstten yıkanan zararlı maddelerin biriktiği kısımlardır.
  3. selene

    selene Guest

    Sayfa 45
    Alüvyal topraklar
    Lös
    Halamorfik toprak
    Kolüvyal toprak
    Taşlı Litosol toprak
    Regosol toprak
    Hidromorfik topraklar
    Vertisol
    Laterit topraklar
    Kırmızı Terrarossa topraklar
    Tundra toprakları
    Çernezyom topraklar
    Podzol topraklar

    Sayfa 46
    Kitabınızdaki harita ve fotoğrafları inceleyerek aşağıdaki soruları cevaplandırınız.

    SORU-1-Akdeniz kıyılarında görülen maki Avustralya2nın güneyinde ve Güney Afrika’nın kap bölgesinde görülmesinin nedenini açıklayınız.


    Bu bölgelerde de Akdeniz ikliminin özelliklerinin görülmesidir.Ürünler benzerse iklimlerde aynıdır.


    SORU-2- Dönenceler çevresinde bitki örtüsünün seyrek olmasının sebebi nedir.


    Dönence çölleri
    Dönenceler bölgesi dünyanın günlük hareketinden dolayı şıkışarak alçalan hava kütlelerinin oluşturduğu dinamik yüksek basınç alanlarıdır.Burda alçalan hava ile birlikte havanın ısınması ve nem açığının artması buraları çöl özellikte bir yapıya getirir.Çöl özellik göstermesi de bitki örtüsünün seyrelmesine neden olur.



    SORU-3-Bitki topluluklarının dağılış alanlarına bakarak yeryüzünde en çok yağış alan yerleri belirleyiniz.



    En çok yağış alan yerler ekvator bölgesi,60 derece enlemleri,Muson Asyası denilebilir…



    Sayfa 48

    Bitki Topluluklarının Coğrafi Dağılışı

    1-Ekvatoral yağmur ormanları

    Amazon Havzası, Senegal’den Gine körfezine kadar olan saha

    Kongo Havzası, Güneydoğu Asya adaları



    2-Muson Ormanları

    Güneydoğu ve Doğu Asya’da Hindistan, Japonya, Tayland, Vietnam,Endonezya, Doğu Çin, Kore, Avustralya’nın kuzeybatısı, Filipinler, Güneydoğu Afrika


    3-boş

    4-Tayga Ormanları

    Deniz etkisinden uzak kara içlerinde ve ılıman kuşak karalarının doğu kıyılarında (soğuk su akıntısından dolayı) görülür. Orta ve doğu Avrupa Asya’nın kuzeyi(Sibirya) Kanada ve ABD nin kuzeyinde görülür.


    5-Maki

    Akdeniz’e kıyısı olan ülkeler (Libya, Mısır ve Lübnan hariç. Buralarda görülmeme sebebi yer şekillerinin engebesiz olmasıdır.), Avustralya’nın güneybatısı, G. Afrika Cumhuriyetinde Kap bölgesi, Şili’nin orta kesimleri Kuzey Amerika’da Kaliforniya çevresinde etkilidir.

    En geniş anlamıyla 30-40 derece enlemleri arasında kıtaların özellikle batı kıyıları


    6-Savan

    Güney ve Orta Afrika, Sudan,Güney Amerika‘da Brezilya’daVenezüella, Kolombiya, Peru ve Bolivya’da etkilidir. Ekvatoral iklim ile çöl iklimi arasında

    (10-20° kuzey ve güney enlemleri arasında görülür)



    7- Bozkır(Step)

    Sıcak ve ılıman kuşak kara içlerinde görülür.

    Yurdumuzda İç Anadolu Bölgesinde ve Ergene Bölümünde görülen karasal iklim buna örnektir.



    8-Çayır

    Batı Rüzgarları sebebiyle Ilıman Kuşak karalarının batısında görülür (Batı ve K.Batı Avrupa, Amerika’nın batısı).

    Alpin çayırlar dağların yüksek kesimlerinde görülür


    9-Tundra

    Sibirya, İskandinavya Yarımadasının kuzeyinde, Kanada’nın kuzeyinde,

    Grönland adasının kıyı kesimleri.Yaklaşık olarak 70-80 enlemleri çevresinde görülür.Güney yarımküredeki etki alanı KYK dekine oranla çok azdır bunun nedeni GYK de okyanusların geniş alan kaplamasıdır.



    10-Çöl Bitkileri

    Kızılkum (Özbekistan), Karakum (Türkmenistan), Gobi (Moğolistan), Taklamakan (Çin) , Arizona (A.B.D) çölleri,Kuzey AfrikaArap yarımadası

    Avustralya’nın iç kesimleri
  4. selene

    selene Guest

    Sayfa 50-51
    1.GRAFİK:
    Yazları sıcak ve kurak, kışları ılık ve yağışlı geçen Akdeniz ikliminin grafiğidir. Bitki örtüsü makiler olup yükseklerde ormanlar görülür.



    2.GRAFİK
    Yazları yağışlı, kışları kurak olan ancak yıl boyu sıcak olan tropikal iklimin grafiğidir. Buralarda savan bitkileri yer alır. Ayrıca akarsu boylarında Galeri ormanları görülür.


    3.GRAFİK
    Yazları sıcak kurak kışları soğuk karlı yağışa sahip karasal iklim ( Step) grafiğidir. Bu iklimde azami yağışlar ilkbahar aylarında görülmektedir. Bu iklimin bitki örtüsü bozkırlardır. (step)



    4.GRAFİK
    Bu grafik yıl boyu sıcak ve yağışlı olan ekvatoral iklimin grafiği olup, bu iklimin bitki örtüsü ekvatoral ormanlardır.



    Sayfa 51
    SORU-1-Ormanların Ekvatordan Kutuplara doğru farklı kuşaklar oluşturmasının nedenleri nelerdir?



    Ekvatordan kutuplara doğru gidildikçe sıcaklık ve yağış şartları birbirinden farklı iklim kuşakları bulunmaktadır. Her bitkinin kendine has bir iklim isteği özelliği vardır. Başka bir ifadeyle benzer iklim şartlarında benzer bitki türleri görülür. Bu nedenle bitkiler kuşaklaşma gösterir.



    SORU-2- Yükseltinin artmasıyla bitki örtüsü kuşaklarında görülen değişimin nedenleri nelerdir?

    Atmosferde alçaklardan yukarı doğru çıkıldıkça sıcaklık azalmaktadır. Bundan dolayı yukarılara doğru sıcaklık isteği az ve soğuğa dayanıklı bitkiler, ayrıca yukarı doğru yağış arttığı için suyu nemi seven bitkiler yukarılara doğru sıralanacaktır. Bu nedenle aşağıda sıcaklık isteği fazla ve su isteği az bitkiler bulunurken, yukarıda soğuğu seven ve dayanıklı ve su isteği bitkiler kümeleşir.



    Bulmaca etkinlik soruları:





    1-Göl 2-Tuzlu 3-Amazon 4-Kar 5-Kimyasal 6-Laterit 7-Podzol 8-Tundra
  5. selene

    selene Guest

    Sayfa 52-53

    Aşağıdaki soruları cevaplayınız…



    SORU-1-Yeryüzündeki sular hangi kaynaklardan beslenir.



    Su döngüsü ile oluşan yağışlar la beslenir.Kar ve buz erimeleriyle beslenir.



    SORU-2-Yer altı suyu bakımından zengin alanlar hangileridir.Bu alanları yer şekilleri ve iklim özellikleri bakımından değerlendiriniz.



    Bol yağışlı ve zemini geçirimli taşlardan oluşan alanlarda yer altı suyu fazladır. Az yağış alan, eğimi fazla ve geçirimsiz zeminlerde ise, yer altı suyunun oluşumu zordur. Kum, çakıl, kumtaşı konglomera, kalker, volkanik tüfler, alüvyonlar, geçirimli zeminleri oluşturur. Bu nedenle alüvyal ovalar ve karstik yöreler yer altı suyu bakımından zengin alanlardır. Kil, marn, şist, granit gibi taşlar ise geçirimsizdir. Yer altı suyu oluşumunu engeller



    SORU-3-Göl sularının farklı kimyasal özelliklere sahip olmasının sebeblerini yazınız.



    İklim,beslenme kaynakları,gölün bulunduğu arazi yapısı,gölün büyüklüğü,derinliği,ve gideğeninin olup olmamasıyla ilgilidir.





    SORU-4-Toprak oluşumunda etkili olan faktörleri yazınız…



    İklim,ana kaya,zaman,yer şekilleri,canlılar ve bitki örtüsü etkili olur.



    SORU-5-Canlıların toprak oluşumuna etkilerini yazınız.

    Toprak yüzeyine düşen dal,yaprak ,meyve gibi bitki kalıntıları ,canlı organizmaların artıkları ve leşleri toprak için önemli bir karışım malzemesi olarak toprağı humus bakımından zenginleştirir.Yine canlılar toprakdaki humus dağılımını ve toprağın havalanmasını sağlar.



    SORU-6-Ekvatordan kutuplara gidildikçe bitki örtüsünün kuşaklar şeklinde değişmesinin nedenlerini yazınız.



    Ekvatordan kutuplara gidildikçe sıcaklık ,yağış şartlarının değişiklik göstermesi bitki örtüsü kuşaklarının değişiklik göstermesine sebeb olur.





    SORU-7-Bitki örtüsü benzer olan bir bölgede başka hangi koşullar benzer olabilir.



    Bitki örtüsü benzer olan bölgelerin iklimleri de benzerlik gösterir.Bununla bağlantılı olarak ekonomik faaliyetlerde benzerlikler göürlebilir.



    SORU-8-Kuzey yarım kürede dağların güneye bakan yamaçlarında orman üst sınırı daha yüksektir nedenini belirtiniz…



    Kuzey Yarım Küre’de güneye bakan yamaçlar kuzeye bakan yamaçlara oranla güneşi daha fazla görür ve sıcaklık şartları daha elverişli olduğundan ormanlar daha yüksek bölgelere kadar yetişme koşulu bulur.Buda orman üst sınırını yükseklere çeker.



    SORU-9-Çöllerin bazı kesimlerinde hurma palmiye gibi ağaçların yetişmesi ,vaha denilen yerlerin bulunması nasıl açıklanır.



    Çöllerde Suyun bulunduğu, Bitkilerin yetişebildiği, insanların yerleşip barındığı yerdir. Vahalar akarsu boylarında, kuyuların açıldığı yerlerde, büyük su kaynakları yanında gelişmiştir.



    Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerleri uygun kelimelerle doldurunuz.



    1-Düzenli 2-Yer Altı Suları ve Yer Üstü Suları 3-Boğazlardır 4-Tatlı

    5-Su 6-Erozyon 7-Sıcak ve Nemli 8-Yıl boyu 9-Sıcaklık,yağış,nem 10-Tundra 11-Geniş ve iğne 12-Savan



    Aşağıdaki ifadelerden doğru ve yanlışlığını yanlarındaki kutucuklara yazınız.



    1-D 2-Y 3-D Acı ,tatlı,tuzlu,ve sodalıdır. 4-D 5-D 6-D 7-Y 8-Y 9-D 10-Y 11-D 12-D 13-Y 14-Y 15-D



    Aşağıdaki çoktan seçme soruları cevaplayınız.



    1-D 2-D



    Sayfa 59-60
    SORU-1-Dünyada ne kadar insan yaşamaktadır?



    2000- yılı itibari ile 6.060 milyar olup, günümüzde 6,5 milyarın üzerindedir.

    2006- 6.644.000.000(Kasım)



    SORU-2-Dünyada nüfus artışında etkili olan faktörler nelerdir?



    Nüfus artışını etkileyen faktörler: 1- Doğumlar 2- Ölümler

    Açıklamak gerekirse geri kalmışlıktan dolayı yeterli nüfus planlamasının yapılamaması özellikle Afrika kıtasında ,mevcut savaşlar sonrası ölümler,gelişmiş ülkelerdeki yaşam standartları sonrası doğum oranlarının düşmesi,Sağlık hizmetlerindeki gelişmeler sonrası doğan bebek ölüm oranlarının azalması etkili faktörlerden biridir.



    Burada dikkat edilmelidir ki göçler ve ülke sınırlarının değişmesi sadece ülke yada bu olayların gerçekleştiği bölgeleri etkiler artan nüfus mevcut dünyadaki nüfustur değişmez yani A yada B ülkesine göç dünya nüfusunu değil o bölge nüfusunu değiştirir.



    Sayfa 60
    Dünya nüfusunu gösteren tablo 1 ve kitabınızdaki grafik 2 yi inceleyerek aşağıdaki soruları cevaplandırınız.

    SORU-1- Hangi yıldan sonra dünya nüfusundaki artış belirginleşmiştir?

    1950 yılından sonra en fazla nüfus artışlı olmuştur.



    Tablo incelendiğinde en çok artış 1950 den sonrasında görülmüş ancak başlangıç noktası olarak 1850 den sonra sanayi devrimi sonrası dünyamız kısmen hızlı bir nüfus artışına girmiştir.



    SORU-2- 1930- 1950 yılları arasında nüfus artında meydana gelen yavaşlamanın nedenleri nelerdir?

    Bu dönem dünyada siyasi ve ekonomik istikrarsızlıklar dönemidir. Bunun öncesinde 1914- 1918 yılları arası yaşanan 1. Dünya Savaşı ve bunun ortaya koyduğu ekonomik, siyasi ve sosyal yıkımları etkisi henüz bitmeden dünyanın 1930 lu yıllardan sonra başlayan siyasi çekişmeler ve 1940 ta başlayan II. Dünya savaşı yıllarının ortaya koyduğun siyasi sosyal, ekonomik sorunlar, mal ve can kayıpları ve hastalık ve ölümlerdir. Bu yıllarda güvende olmayan insanlarda doğumlar azalmış, genç nüfus silâh altında oluğu evlilikler azalmış ve savaşın yol açtığı yıkımlar ve can kayıplarıdır.



    SORU-3–1960 yılından sonra dünya nüfusu daha hızlı bir artış sürecine girmesinin nedenleri nelerdir?

    1- Tarımdaki Gelişme ve Endüstrileşme: Tarım ve endüstri alanındaki gelişmelere yasam koşullarının iyileşmesini sağlamıştır. Böylece kötü beslenmeden kaynaklanan ölümler azalmıştır.(Gelir düzeyinin artması, Beslenme düzeyinin artması)

    2- Tıp Bilimindeki gelişmeler: Tıp bilimindeki gelişmelere bağlı olarak doğum oranlarının artması ve ölüm oranlarının azalması nüfus artışına yol açmıştır.(Aşılama çalışmalarının artması, Bulaşıcı hastalıklara karşı etkili ilaçların bulunması),



    3-Teknolojik Gelişmeler: Teknolojik gelişmeler, yasam koşullarını iyileştirerek, nüfus artışına dolaylı olarak etki eder.

    4-Kadınların eğilim düzeyinin ve ekonomik bağımsızlıklarının artması,
  6. selene

    selene Guest

    Sayfa 63 Etkinlik Boşluk Doldurma
    Doğal Elementler
    İklim
    Bitki Örtüsü
    Yer Şekilleri
    Yeraltı Suları
    Su Kaynağı


    Beşeri Elemnetler
    Sanayi
    Tarım
    Ulaşım
    Ticaret
    İletişim Haberleşme
    Teknoloji



    Sayfa 64
    Aşağıdaki soruları dünya iklim,fiziki,ve nüfus dağılışı haritalarından yararlanarak cevaplayınız.



    SORU-1- Kitabınızdaki haritada nüfusun en yoğun ve en seyrek olduğu yerlerden bazıları oklarla gösterilmiştir.Amazon ormanlarının seyrek Batı Avrupa’nın sık nüfuslu olmasının nedenlerini açıklayınız…



    A-Amazon Ormanları: Yıl boyu bol yağışlı ve aşırı sıcaktır. Buralarda çok sık ve gür yağmur ormanları bulunur. Ormanların tabanları güneş görmez ve aşırı nem, küf ve hastalıklar mevcuttur. Tarım yapılacak arazi yoktur. Burarda yaşam şartları iletişim ve ulaşım çok zordur. Diğer ekonomik faaliyetlerde gelişmemiştir. Bu yüzden nüfus ve yerleşmeye uygun değildirler.

    B-Batı Avrupa:
    Burada iklim şartları ılımandır. Yağışlar yeterince vardır. Arazileri düz ve tarıma elverişlidir.Buralarda madencilik, endüstri ve ticaret çok gelişmiştir.



    SORU-2-Diğer dört alandaki nüfus dağılımını inceleyerek yoğun yada seyrek nüfuslu olmalarının nedenlerini açıklayınız.





    Himalaya dağları: Buraları çok yüksek sahalardır. Yüksek olmasından dolayı çok soğuk ve kar yağışlı sert bir karasal iklim özellikleri görülür. Ayrıca belli yükseklerden sonra buzullarla kaplıdır. Yükseklikten dolayı, belli yükseltiden sonra tarım, yerleşme, orman ve üst sınırlara ulaşılır. Arazi dağlık ve engebeli tarım alanları yok denilecek kadar azdır. Dağlık olması ve şiddetli kış şartlarından dolayı ulaşım çok zordur. İklim koşullarının her türlü ekonomik faaliyeti, özellikle tarımı sınırlamasına bağlı olarak seyrek nüfuslanmıştır.


    SORU-3- Nüfusun dağılışında belirtilen yerlerin hangilerinde doğal ekteler etkili olmuştur.



    Nüfus dağılışı haritasında bakılarak Amazon bölgesi, Sahra Çölü, Himalaya dağları, Kutup Bölgesi- Antarktika,



    SORU-4-Dünya nüfusunun genelde kıtaların kenar kesimlerinde yoğun, iç kesimlerde seyrek olma nedenleri nelerdir?

    Kıyalarda deniz ve okyanusların etkisiyle ılıman ve yağışlı iklimler vardır. Bu iklimler tarım ürünlerinin bol ve çeşitli olduğu yerlerdir, ayrıca bu kıyılarda akarsuların oluşturduğu en verimli topraklar olan delta ovarlı bulunur. Kıyı bölgelerin dünyanın diğer kesimleri ile bağlantılarını sağlayan ulaşım imkânları geniştir. Bu nedenle kıyılar sık nüfuslu, buna karşılık yağışların az, kuraklığın fazla olduğu, sıcaklıkların yetersiz olduğu iç bölgelerde ekonomik faaliyetler sınırlıdır. Denizden uzaklaştıkça bu özellikler iyice belirginleşir. Bu nedenle iç kesimlerde nüfus daha seyrektir.



    SORU-5-Okyanusya kıtası diğer kıtalara oranla az nüfusludur nedenlerini yazınız.

    Avustralya kıtası mevcut yaşam bölgelerine uzakta ana karalara bağlantısı olmaması iç kesimleri dönence çölleri ile kaplı bir özellik gösterir.Nüfus daha çok kıyı kesimlerdeki noktalarda uygun iklim koşullarına bağlı olarak yoğunluk kazanmıştır.



    SORU-6-Amazon ve Nil Dünyanın en önemli nehirleri iken Amazon Havzası seyrek, Nil Havzası neden sık nüfusludur:



    Amazon havzası: Buralarda çok sık ve gür yağmur ormanları bulunur.Yüksek sıcaklık ve nem yaşam şartlarını zorlaştırır.Bu bölgede şehirler daha çok 2000 m yükseltide kurulmuştur. Ormanların tabanları güneş görmez ve aşırı nem, küf ve hastalıklar mevcuttur. Tarım yapılacak arazi yoktur. Burarda yaşam şartları iletişim ve ulaşım çok zordur. Diğer ekonomik faaliyetlerde gelişmemiştir. Bu yüzden nüfus ve yerleşmeye uygun değildirler.



    Nil Havzası: Amazon bölgesine oranla daha elverişli iklim koşullarına sahiptir. Ayrıca Nil Havzası yağmur Ormanları gibi araziyi sık kaplayan ve tarım alanlarını kapatan bir bitki örtüsüne sahip değildir. Nil Havzasında çok verimli ve düzlük ovalık alanlar mevcuttur. Yaz Kuraklığının yaşandığı alanlara da Nil hayat verir.

    Bu yüzden çok sık nüfusludur.
  7. selene

    selene Guest

    10.SINIF SAYFA 67 ETKİNLİK ÇALIŞMASI

    SORU-1-
    Kitabınızda verilen grafikte gördüğünüz gibi dünya nüfusu kıtalara göre farklı dağılış göstermiştir.



    Bunun nedenleri nelerdir.

    Kıtaların genel iklim koşulları,konum özellikleri,yer altı kaynakları bakımından farklılıklar göstermesi nüfus dağılımının farklı olmasında etkili faktörlerdir. Eskiden beri yerleşme sahası olan ayrıca doğum oranları yüksek olan ve insan ömrünün de uzamasıyla Asya, Afrika, Güney Amerika’da hızlı bir artma yönünde değişim yaşanırken, buna karşılık Avrupa, Kuzey Amerika’da ise doğum oranları düşme eğiliminden dolayı farlılıklar yol açmaktadır. Karaların geniş yer tutması nedeniyle Dünya nüfusunun yarıdan fazlası Kuzey Yarımkürede yaşar.





    SORU-2-Dünya siyasi haritasından yararlanarak harita 3 teki yoğun nüfuslu alanlardaki ülkeleri söyleyiniz.



    Asya’da; Hindistan, Japonya, Endonezya, Malezya, Bangladeş, Tayvan, Güney Kore, Kuzey Kore, Japonya, Filipinler, Pakistan, Vietnam, Tayland, Birmanya( Burma), Laos, Kamboçya, Nepal, Bhutan

    Avrupa’da; İngiltere, Fransa, Hollanda, Belçika, Danimarka ( Gröndland hariç), İtalya, Almanya, İsviçre, Avusturya, İspanya, Portekiz, Gürcistan, Ukrayna, Romanya, Macaristan, Çek Cum. Slovakya, Polonya vb.

    Afrika’da; Güney Afrika, ***rra Leone, Liberya, Fildişi Sahili, Gana, Togo, Benin, Nijerya, Senegal, Gine, Zambiya vb.

    Amerika’da; A.B.D. doğu kıyıları ve batı kıyıları, Meksika, Guatemala, Honduras, Nikaragua, Kostarika, Panama, Kolombiya, Venezuela, Brezilya doğu kıyıları,

    Avustralya’nın güneydoğu kıyıları,





    SORU-3-Nüfus artışının olumlu olumsuz sonuçlarını araştırıp bir metin haline getiriniz.



    Nüfus artışı hızının az olması;
    A-Nüfus sayısı azalır.

    B-Yaşlı nüfus artarak, nüfus dinamik özelliğini yitirir.

    C-İş gücü Azalması veya sıkıntısı başlar.

    D-Ülkenin geleceği tehlikeye girer.



    Nüfus artışı (artış hızının yüksek olması) olumlu etkilere de yol açabilmektedir. A-Mal ve hizmetlere talep artar.

    B-Yeni sanayi kollarının doğmasına yol açar.

    C-İşçi ücretleri düşer

    D-Vergi gelirleri artar.

    E-Piyasa genişler, yeni yatırım sahaları açılır.

    F-Askeri açıdan savunmada önemlidir.



    Nüfusun aşırı artması birtakım sıkıntılara neden olur.

    1. Milli gelirin büyük bölümünün artan nüfus tarafından tüketilmesine bağlı olarak ekonomik kalkınma hızı yavaşlar. ( Milli gelirin azalması, demografik yatırımların artması)

    2.İşsizliği arttırır.

    3.Tüketici durumda olan çocuk yaştaki nüfusu ve tüketimi artırıp çalışanların yükünü artırır.

    4.Kırsal kesimden kentlere doğru olan göçler yoğunluk kazanır.

    5.Gelir dağılımındaki dengesizliği arttırır. ( Düşük gelirli ailelerde çocuk sayısı daha fazladır)

    6-Kişi başına düşen milli gelir payı azalır.

    7-Dengeli beslenmeyi zorlaştırır.

    8-Eğitim, sağlık ve alt yapı hizmetlerini aksatır, yetersiz kalmasına neden olur. Belediye hizmetleri zorlaşır.

    9-Konut yetersizliği; çarpık kentleşme ve çeşitli çevre sorunları ortaya çıkar.

    10-Doğal kaynakların aşırı kullanımı ile doğal kaynaklar tez tükenir.

    11-Artan nüfusu beslemek için toprağın aşırı kullanılması toprak erozyonunu hızlandırır.



    LİSE 2 SAYFA 69 ETKİNLİK ÇALIŞMASI

    SORU-1-Boşlukları doğal artış oranları ile doldurunuz.
    Sırasıyla 21, 3, 4, 37, 11, 2, 5, 12.9



    SORU-2-Doğal artış oranı en yüksek ülke hangisidir.

    ( Kenya)



    SORU-3-Doğal artış oranı en az olan ülke hangisidir?

    ( İngiltere)



    SORU-4-En dengeli nüfus hangi ülkeye aittir?

    ( İngiltere)





    Gelişmiş ülkelerde doğum oranlarına örnekler.



    Rusya’da Kadın başına Ortalama çocuk sayısı: 1.27 çocuk/1 kadın (2001 tahmini),


    İsveç’te kadın başına Ortalama çocuk sayısı: 1.53 çocuk/1 kadın (2001 tahmini),
    Çin’de Kadın başına Ortalama çocuk sayısı: 1.82 çocuk/1 kadın (2001 tahmini),
    ABD’de kadın başına Ortalama çocuk sayısı: 2.06 çocuk/1 kadın (2001 tahmini),

    İngiltere’de Kadın başına Ortalama çocuk sayısı: 1.73 çocuk/1 kadın (2001 tahmini),
    Japonya’da kadın başına Ortalama çocuk sayısı: 1.41 çocuk/1 kadın (2001 tahmini),



    Gelişmemiş ülkelerde bu oranlar ileri ülkelere göre yüksek olmakla beraber son yılarda önemli düşüşler olmaktadır. Bu ülkelerde doğurganlık oranı 1970 lerde 6,7 den, 2,6 ya kadar düşmüştür. Gelişmemiş ülkelerde doğum oranlarına örnekler:



    Zimbabwe’de kadın başına Ortalama çocuk sayısı 3.28 çocuk (2001 tahmini) ,

    Uganda’da kadın başına Ortalama çocuk sayısı 6.88 çocuk (2001 tahmini),

    Sudan’da kadın başına Ortalama çocuk sayısı: 5.35 çocuk
    Somali’de kadın başına Ortalama çocuk sayısı: 7.11 çocuk

    Suudi Arabistan’da kadın başına Ortalama çocuk sayısı: 6.25 çocuk,

    Honduras’ta kadın başına Ortalama çocuk sayısı: 4.15 çocuk/1 kadın (2001 tahmini)

    Türkiye’de kadın başına Ortalama çocuk sayısı: 2.46 bebek (2002 tahminleri), 2004 yılı için - 2,21
  8. selene

    selene Guest

    10.SINIFLAR ETKİNLİK ÇALIŞMASI SAYFA 71

    SORU-1- Dünyanın her tarafında nüfus artış oranları aynımıdır?



    Her yerde nüfus artış oranları aynı değildir.Dünya ülkelerinin gelişmişlik yapıları birbirinden farklı olduğu için nüfus artış oranları da birbirinden farklıdır.





    SORU-2-Nüfus artışının yüksek olduğu ülkeler veya alanlar nerelerdir?



    Afrika ülkeleri, Orta doğu ülkeleri, Güney ve güney doğu Asya ülkeleri, Latin ve Orta Amerika ülkeleri ( Arabistan, Kenya, Kuveyt, Nijerya, Andora, Libya, Suriye vb.)

    Bu ülkelerde en önemli artış nedeni doğum oralarının çok yüksek olması,gelişmişlik durumlarının çok iyi olmaması ,eğitim seviyesinin düşük olması etkili olmuştur.Ayrıca bu ülkelerde de hayat şartlarının iyileşerek ömrün uzaması da son yıllarda artış etkili olmaktadır.





    SORU-3-Nüfus artış oranlarının düşük olduğu ülkeler hangileri ve nedenleri?



    ABD, Rusya, Kuzey ve Batı Avrupa ülkeleri, Balkan ülkeleri, Yeni Zelanda vb.

    Bu ülkelerde artışın düşük olmasın en büyük doğum oranlarının düşük olmasıdır.Gelişmişlik durumları iyidir,kadının iş hayatındaki rolü fazladır.Yaşam standartları yüksektir aileye bakış açısı daha çok bireysel yaşam değerlerine dayanır.Erken yaşata evlenmeler söz konusu değildir şeklinde açıklanabilir.





    SORU-4- Nüfus artışları gelecekte nasıl bir seyir izleyecektir?



    Dünyada nüfus artışlarının çoğunun gelişmekte olan ülkelerden kaynaklanması beklenmektedir. Dünya nüfusunu 2 milyardan 5 milyara çıkaran ilk büyüme dalgasından sonra, Dünyada önümüzdeki otuz yılda hızlı atış devam edecektir.( 1995’den 2025’e kadar) Bu da 5,7 milyar insandan 8,3 milyar nüfusa ulaşması demektir.



    Dünya nüfusunun çoğunun bulunduğu merkez üssü Asya olan kuzey( Asya, Avrupa ) nüfus ağırlığı, gelecek yıllarda yön değiştirip; güneye ( Afrika ve güney Amerika) kayacaktır. Bu kadar eşitsiz bir dağılım 30 yıl içerisinde yeryüzünün şeklini bir hayli değiştirecektir.



    Afrika nüfusu 1950 de 221 milyondan önündeki 70 yılda yani 2020 lerde1,6 milyara çıkarak tam 7 kat artması beklenmektedir. Latin Amerika’nın nüfusun da 4,5 kat artış göstermesi, Bu iki kıta 2025 yılında dünya nüfusunun yüzde 28’ini barındırıyor olması beklenmektedir. Oysa 1950 yılında iki kıtada dünya nüfusunun sadece yüzde 15’i yaşıyordu.



    Avrupa’ya gelince kıta 1950 yılında dünya nüfusunun yüzde 16’sına sahipti. Kıtada nüfus artışının yavaşlaması hatta bazı ülkelerde durağan veya eksilen yapıda olmasından dolayı dünya nüfusu içindeki payı azalarak 2025 yılında de sadece yüzde 6’sına sahip olacaktır.

    Güney ülkeleri ( Afrika Ve güney Amerika) bir taraftan nüfuslarının büyük oranda arttığını görülürken, öte yandan, doğurganlığın hızlı düşüş göstermesi ve ortalama ömrün uzamasından dolayı nüfus yapılarında yaşlıların oranının yükseldiğini de göreceklerdir.



    Çin’de 1957–1990 arsı 15 yaşından küçük olanların toplam nüfus içindeki payı yüzde 40’dan yüzde 26’ya düşmüş, 2020 yılında da yüzde 12’ye düşecektir. 65 yaşından büyük olanların Çin nüfusundaki oranı 1990’da yüzde 6 iken, 2025 yılında iki misline çıkacak yüzde 13 oranıyla Avrupa seviyesine ulaşacaktır. Bu gelişim Avrupa’da yüz yıl sürerken Çin ve diğer bazı güney ülkelerinde aynı gelişim sadece 25 yılda gerçekleşecektir.



    SORU-5-Gelişmişlik düzeyi ile nüfus arasında nasıl bir ilişki vardır.



    Gelişmiş ülkeler ekonomik yapılarını sağlamlaştırmış yaşam koşullarının yüksek olduğu iş imkanları bakımından avantajlı ülkelerdir.Bu bölgeler mevcut yapılarından dolayı göç almaya müsayit bölgeler yada insanların yerleşme için tercih ettiği alanlardır.Ancak bu ülkelerde mevcut standartların yüksek olması eğitim seviyesinin iyi olması kadının iş hayatındaki rolünün fazla olmasından dolayı doğum oranları düşüktür.Nüfusu fazla ancak nüfus artış hızı düşük hatta eksilere doğru giden bir yapıdadır.



    Geri kalmış ülkeler de ise mevcut ekonomik yapının yetersiz olması sağlık şartlarının iyi olmaması kadının iş hayatındaki rolünün az olması aile planlaması konusunda yeterli alt yapıya sahip olmadıklarından dolayı ciddi bir nüfus ve nüfus artış oranını vardır.



    SORU-6-Sağlık koşulları dünya nüfus artış oranlarını nasıl etkilemiştir.



    Sağlık şartlarının iyileşmesi bulaşıcı hastalık ve benzeri sebeplerden dolayı ölen bebek sayısını azaltır.İnsan ömrüne uzatıcı etkide bulunur buda dünyada nüfus artış oranını artırcı etkide bulunmasına sebep olur.


    SAYFA 74
    SORU-2-Tablodaki veriler ve bu piramide bakarak bu ülkelerin nüfusları ile ilgili hangi özellikleri belirleyebiliriz.



    Nüfus piramitlerinden neler elde edilir:



    1. Ülkelerin toplam nüfusu,

    2. Kadın erkek sayıları ve toplam nüfusa oranları,

    3. Nüfus basamakları ( Çocuk, yetişkin, yaşlı) ve bunların birbirlerine oranları

    4. Ülkedeki doğum ve ölüm oranları,

    5. Çalışma çağındaki nüfus miktarı ve tüketici nüfusa oranı,

    6. Ülkelerin gelişmişlik düzeyi,

    7. Ülkelerin farklı yıllarda ki grafikleri karşılaştırılarak nüfus yapısında meydana gelen gelişmeler gözlenebilir.

    8. Ülkelere göre nüfus hareketleri gözlenebilir.



    SORU-3- Belirlenen özelliklerden bu ülkelerin gelişmişlik düzeyi ile ilgili neler söyleyebiliriz.



    I. Ülkenin nüfus piramidi düzgün üçgene benzemektedir. Bu piramitte, doğum ve ölüm oranlarının yüksek olduğu, geri kalmış ülkelerin nüfus yapısını göstermektedir.



    II: Ülkenin nüfus piramidi Arı kovanına benzer şekildedir. Bu piramit doğum ve ölüm oranlarının düşük olduğu, endüstrisi gelişmiş ülkelerin nüfus yapısını göstermektedir.



    SORU4- Bu tür piramitlere benzer özellikteki ülkeler belirleyiniz.



    1. piramide örnek olarak, İran, Irak, Somali, Uganda, Libya, Arabistan, Kenya, Bangladeş vb

    2. Piramide benzer, İngiltere, Fransa, ABD, Kanada, Almanya, Hollanda, Belçika, İsveç, Norveç, İsviçre vb.

  9. selene

    selene Guest

    SAYFA 76-77 ETKİNLİK ÇALIŞMALARI


    Aşağıdaki soruları kitabınızdaki dünya ortalama yaşam süresi dağılış haritasını inceleyerek cevaplandırınız.



    SORU-1- Ortalama yaşam süresinin en yüksek olduğu kıta ve ülkeleri bulunuz,



    Haritada verilen lejant anahtarındaki renkler yorumlandığında karşımıza aşağıdaki yorumlar çıkar.Bu çalışmadan faydalanırken atlas kullanarak bu ülkelerin yerlerini bulmanız sizin menfaatinize olacaktır.



    Avusturalya, Yeni Zelanda,



    Kuzey Amerika ( Kanada, ABD) Meksika, Güney Amerika’da Şili, Arjantin, Uruguay, Paraguay, Kolombiya, Ekvator, Kostarika, Venezuela, Panama, Fransız Guyana’sı.





    Avrupa’da:

    Kuzey Avrupa ülkeleri ( Finlandiya, İsveç, Norveç, Danimarka) Batı Avrupa’da İngiltere, Fransa, İspanya, Portekiz, Almanya, Hollanda, Belçika, Lüksemburg, Avusturya, İsviçre, Güneyde İtalya, Yunanistan,



    Asya’da Çin, Japonya, Güney Kore, Malezya, Filipinler



    Neden:Bu ülkeler gelişme şartlarını tamamlamış sağlık şarlarının ve beslenme şartlarının çok iyi durumda olduğu insanların yaşam standartlarının yüksek olduğu ,bundan dolayı ölüm oranlarının düşük olduğu ülkelerdir.



    SORU-2- Ortalama yaşam süresinin en düşük olduğu kıta ve ülkeleri bulunuz,





    Afrika Kıtası, ( Kuzey Afrika Dışında tamamı), Asya’da Hindistan, Yemen, Irak, Kazakistan, Papua Yeni Gine, Nepal, Bangladeş, Kamboçya, Laos, Vietnam



    Neden:Bu ülkelerde sağlık ve beslenme şartlarının iyi olmaması, önemli bir kısmının açlık çekmesi, salgın hastalıklara maruz kalmaları ve bir kısmı da sürekli savaşların içinde olması.



    SORU-3- Ülkemizin ortalama ömür yönünden durumu ve diğer ülkeler arasındaki yeri nedir.



    Ülkemiz 65- 69 yıl olan ortalama ömür grubuna girmektedir. Ülkemiz hayat seviyesi çok iyi olan ülkelere göre az olmakla beraber, gelişmemiş ülkelerden daha iyi durumdadır.



    DİE verilerine göre 2004 yılı itibari ile Erkeklerde 68,8yıl, kadınlarda 73,6, toplam ortalamada 71,1 yıl olarak tahmin edilmektedir.



    SAYFA 77 ETKİNLİK ÇALIŞMASI:




    SORU-1-Bir ülkenin kalkınmasında nüfus nasıl bir etkiye sahiptir?



    Nüfus artışı ekonomiye yaptığı olumlu katkılar:

    1.Mal ve hizmetlere talep artar.

    2.Yeni sanayi kollarının doğmasına yol açar,

    3.İşçi ücretleri düşer,

    4.Vergi gelirleri artar.

    5.Piyasa genişler, yeni yatırım sahaları açılır,

    6.Askeri savunmada önemlidir



    Nüfus artış hızı düşük olursa ne gibi sonuçlara yol açar:

    1-Nüfus sayısı azalır.

    2-Yaşlı nüfus artarak, nüfus dinamik özelliğini yitirir.

    3-İş gücü Azalması veya sıkıntısı başlar.

    4-Ülkenin geleceği tehlikeye girer.



    Nüfusun fazla olması:

    1.İşsizlik sorununu oluşmasına,

    2.milli gelirden alınan payın azalması,

    3-Ülke kalkınma hızının düşmesine,

    4-Nüfus hareketlerinin (Göç hareketleri)artmasına,

    5.Konut yetersizliği ve gecekondulaşma ve çarpık kentleşme sorunlarının oluşmasına,

    6-Çevre sorunlarının artmasına,

    7-Eğitim ve sağlık hizmetlerinde aksamalar vb sorunları oluşturur.



    Ülke kaynakları mevcut nüfus potansiyelini kaldırabilecek potansiyele sahip ve bu potansiyel doğru kullanılırsa nüfus bir avantajdır.Ancak ülke kaynaklarının daha önünde bir nüfus potansiyeline sahip ülkeler mevcut imkanları da iyi kullanamazsa bu ülke içerisinde çeşitli sosyal ve ekonomik sorunlara yol açar.Bazı gelişmiş ülkelerde nüfus potansiyelinin gittikçe yaşlanması doğrum oranlarının düşmesi nüfusun yaşlanması ülke için ileriki dönemlerde ciddi sıkıntılar oluşturur.Ülke gelişmeye müsayit bir alt yapıya sahipse genç nüfus dinamiği o ülkenin kalkınmasında olumlu rol oynar.



    SORU-2-Doğal kaynakların kullanımı ile nüfus arasında nasıl bir ilişki vardır?



    Doğal kaynakların kullanımı nüfus ile doğrudan bağlantılıdır.Nüfus potansiyelinin yüksek olması mevcut kaynakların daha fazla kullanılmasına ve daha erken tüketilmesine yol açar.Dış ülkelerden ithalatı arttırır buda ülke ekonomisi için olumsuz bir etkidir.

    Artan nüfusu beslemek için toprağın aşırı kullanılması toprak erozyonunu hızlandırır.

  10. selene

    selene Guest

    SAYFA 78-79 ETKİNLİK ÇALIŞMALARI




    Aşağıdaki soruları cevaplandırınız.



    SORU-1-Nüfus artışının olumlu ve olumsuz sonuçlarını yazınız.



    Nüfus artışının olumlu sonuçları



    1. Üretim artar.

    2. Vergi gelirleri artar.

    3. Mal ve hizmetlere talep artar.

    4. Yeni endüstri dalları doğar.

    5. İşçi ücretleri ucuzlar.

    6. İhracatta rekabet kolaylaşır.



    Nüfus artışının olumsuz sonuçları



    1. İşsizlik artar.

    2. Kalkınma hızı düşer.

    3. Kişi başına düşen milli gelir azalır.

    4. Tasarruflar azalır.

    5. Tüketim artar.

    6. İç ve dış göçler artar.

    7. İnsanların temel ihtiyaçlarının karşılanması zorlaşır.

    8. İhracat azalır.

    9. Demoğrafik (nüfusa bağlı) yatırımlar artar.

    10. Çevre kirlenmesi artar.

    11. Belediye hizmetleri zorlaşır.





    SORU-2-Coğrafi konum ve iklim koşullarının nüfus dağılışı üzerinde nasıl bir etki sahiptir.

    Coğrafi konum ve iklim özellikleri elverişli olan bölgeler dünya üzerinde sanayi ticaret tarım faaliyetlerinin geliştiği noktalardır.Bu nedenle bu alanlar yoğun nüfus çeker.



    Konum özellikleri olarak orta kuşak ve kutup kuşağı civarında iki ülkeyi karşılaştırdığımızda orta kuşak ülkesi daha uygun yaşam koşullarına sahiptir bu nedenle daha yoğun nüfusludur.



    İklim şartları bakımından aşırı sıcak ve nemli tropikal bölge ile çöl,ve kutup ikliminin görüldüğü alanlar farklı bir sebep yoksa seyrek nüfusludur.İklim koşulları elverişli olan ılıman iklimler daha fazla nüfus çeker.



    SORU-3-Nüfus sayımlarında hangi bilgileri öğrenebiliriz.



    1. Nüfusun sayısı,

    2. Artış hızı,

    3. Kır – kent nüfus özelliği,

    4. Yaş gruplarına göre dağılım,

    5. Cinsiyet durumuna göre dağılım,

    6. Nüfusun eğitim durumu,

    7. Nüfus hareketleri (İç ve dış göçler),

    8. Aktif nüfus özelliği,( Üretici- tüketici nüfus)

    9. Nüfusun meslek gruplarına dağılımı yani sosyo ekonomik yapısı öğrenilir





    SORU-4-Kuzey yarım kürede nüfusun Güney Yarım küreye oranla fazla olmasının nedenlerini açıklayınız.



    Kuzey yarım kürde karaların oranı güney yarım küreden fazladır.İnsanlar için en doğal yaşam ortamı karalar üzerindedir.Bu noktadan yola çıkarak yerleşmelerin çoğu kuzey yarım kürde yer alır nüfus da bu noktalarda artmaktadır.





    SORU-5-Nüfus artış hızını düşüren sebebler nelerdir.



    Nüfus artış hızını düşüren etkenler



    1. Doğumların azalması

    2. Sanayileşme,Şehirleşme

    3. Evliliklerin ve erken evliliklerin azalması

    4. Kitle iletişim araçları aracılığıyla eğitimin artması

    5. Yaşam standartlarının yükselmesi

    6. Savaşlar,Bulaşıcı hastalıklar,afetler

    7. Kadının çalışma hayatındaki yerinin artması



    SORU-6-Bağımlı nüfus oranını belirleyen temel etken nedir.

    Doğum oranlarıdır.Doğum oranları yüksek olan ülkelerde çocuk ve genç nüfus oranı bağımlı nüfusun fazlalığını belirler bu durum doğumlarla ilgilidir.





    SORU-7-Gelişmiş bir ülkenin nüfus yapısını açıklayınız.



    1. Gelişmiş ülkelerde, nüfusun büyük bölümü sanayi sektöründe ve hizmet sektöründe çalışır.

    2. Tarımda çalışan nüfus ortalama olarak % 2 - % 5 oranındadır. Tarımsal üretim fazladır.

    3. Eğitim, sağlık, altyapı, barınma hizmetleri oldukça gelişmiştir.

    4. Kent nüfus oranı % 95 civarındayken, kır nüfusu % 5 civarındadır.

    5. Ülke içi nüfus hareketleri, yani iç göç çok düşük oranlardadır.

    6. Dış göç alımı, ülke dışına göç verme oranından çok daha fazladır.

    7. Gelişmiş ülkelerin nüfus piramidi çan eğrisine benzer

    8. Doğum oranları düşük, bebek ve çocuk ölümü çok azdır. Ortalama yaşam süresi fazladır.

    9. Doğal nüfus artış hızı düşüktür.

    10. Zengin ülkelerdir.

    11. Nüfusun yaşlanması söz konusudur.

    12. Toplam nüfusunun önemli bir bölümünü orta yaş ve yaşlı nüfus grubu oluşturur.

    13. Gelişmiş ülkelerin nüfus piramidinde 80’li, 90’lı yaş grupları önemli bir yer tutar.

    14. Gelişmiş bir ülkede piramidin tabanı ile önceki dönemler arasında pek bir değişim yoktur. Ülkenin özel şartlarına göre, doğumlarda önemsiz miktarlarda artış yada azalış görülebilir. (Belçika, 2000)

    15. Doğum oranları düşük, bebek ve çocuk ölümü çok azdır.

    16. Ortalama yaşam süresi fazladır.

    17. Nüfusun doğal artış hızı düşüktür.

    18. Toplam nüfusunun önemli bir bölümünü orta yaş ve yaşlı nüfus grubu oluşturur.

    19. Gelişmiş bir ülkede piramidin yaşlı nüfusu gösteren üst kısımları geniş sayılabilecek bir biçimdedir.

    20. Gelişmiş ülkelerin nüfus piramidi çan eğrisine benzer.

    Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerleri uygun kelimelerle doldurunuz.



    1-Azdır 2-Okyanusya,Antartika 3-Asya ve Avrupa 4-Kentlerde 5-Doğum Ve Ölüm



    6-Yaşlı 7-Genç





    Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların yanına D ,yanlış olanların yanına Y harfini yazınız.

    1-D 2-D 3-D 4-D 5-D 6-Y 7-D



    Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları cevaplandırınız.



    1-B

    2-D

    3-D

    4-E

    5-C

    6-D

    7-B

    8-C

Konu Durumu:
Mesaj gönderimine kapalı.

Sayfayı Paylaş