Çok Partili Rejim Denemeleri

Konu 'Sosyal Bilgiler 8. Sınıf' bölümünde almanya tarafından paylaşıldı.

  1. almanya

    almanya Forumdan Uzaklaştırıldı

    Katılım:
    13 Şubat 2010
    Mesajlar:
    14
    Beğenileri:
    2
    Ödül Puanları:
    0

    çok partili rejim ile ilgili soracaktım internete girdim ama siz daha iyi bilirsiniz???????

  2. Moderatör Gül

    Moderatör Gül Özel Üye Özel Üye

    Katılım:
    3 Kasım 2009
    Mesajlar:
    2.216
    Beğenileri:
    972
    Ödül Puanları:
    0
    ÇOK PARTİLİ REJİM DENEMELERİ


    İnsanların düşüncelerini açıklayabilmeleri ve başkalarının haklarına da saygı göstererek inandıkları gibi yaşamaları, ideal bir toplum düzeninin başlıca şartıdır Bu ise ancak hür ve demokratik bir sistem içinde gerçekleştirilebilir

    Türk milletinin mutluluğunu sağlamayı başlıca amaç edinen Mustafa Kemal, demokrasinin ülkemizde yerleşmesi için çalıştı Demokrasilerde aynı görüş ve düşüncedeki insanlar, siyasî partiler kurarak yönetimde söz sahibi olmaya çalışırlar Siyasî partiler demokratik rejimlerin vazgeçilmez unsurlarıdır Bu konuda da Mustafa Kemal Paşa, milletine önderlik etti Kendisi bir parti kurup, çok partili siyasî hayata geçişi teşvik etti Çok partili rejimde hükümeti kuran parti veya partiler, muhalefet partileri tarafından denetlenir

    Mustafa Kemal Paşa'nın en büyük arzusu demokrasinin ülkemizde tam olarak yerleşmesi idi Bu sebeple ülkede çeşitli partilerin kurulmasını istiyordu


    KURULAN SİYASİ PARTİLER


    Cumhuriyet Halk Fırkası (Partisi)
    İlk Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, toplumun farklı kesimlerinden ve değişik düşüncelere sahip kimselerden meydana geliyordu, Hepsi Misak-ı Millî amacında birleşmekte idiler Zamanla mecliste farklı gruplar oluştu [Tesanüt (Dayanışma) Grubu, İstiklâl Grubu, Halk Zümresi ve Islahat (Reform) Grubu gibi] Bu durum meclis çalışmalarının yavaşlamasına sebep oldu Mustafa Kemal Paşa ortaya çıkan siyasî anlaşmazlıkları azaltmak ve çeşitli grupları birleştirmek için büyük çabalar gösterdi Bunda başarılı olamayınca, Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Grubu adıyla bir grup kurdu Bu grup, Misak-ı Millî esasları içinde ülkenin bütünlüğünü ve milletin bağımsızlığını sağlamak için çalışacaktı

    Büyük zaferden sonra, Mustafa Kemal Paşa, gazetelere verdiği demeçte Halk Fırkası adıyla bir siyasî parti kuracağını açıkladı Bu partinin, "tam bağımsızlık" ve "kayıtsız şartsız millet egemenliği" ilkelerine dayanacağını ve bütün milletin partide temsil edileceğini söyledi

    1 Nisan 1923'te Türkiye Büyük Millet Meclisi, seçimlerin yenilenmesine karar verdi Mustafa Kemal Paşa, mecliste bulunan Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Grubu'nun, Halk Fırkası'na dönüşeceğini açıkladı 9 Eylül 1923'te Halk Fırkası'nın kuruluşu tamamlandı Genel başkanlığına da Gazi Mustafa Kemal getirildi Cumhuriyetin ilânından sonra bu parti Cumhuriyet Halk Fırkası adını aldı Böylece Cumhuriyet Dönemi'nin ilk siyasî partisi kurulmuş oldu




    Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası (İlerici Cumhuriyet Partisi)
    Demokrasilerde iktidar partisinin icraatını denetleyen muhalefet partileri bulunur Cumhuriyet Halk Fırkası, Cumhuriyet Dönemi'nin ilk iktidar partisi idi Cumhuriyet Dönemi'nin ilk muhalefet partisi de Terakkiperver Cumhuriyet Fırkasıdır

    Yapılan inkılâplar konusunda, Mustafa Kemal Paşa ile yakın arkadaşları anlaşmazlığa düştüler Kurtuluş Savaşı'nın kazanılmasında emeği geçen Cafer Tayyar Paşa, Kâzım Karabekir Paşa gibi komutanlar, inkılâplara olumsuz tepki gösterdiler, inkılâplar için zamanın henüz uygun olmadığını ileri sürerek bir muhalefet grubu oluşturdular Aynı zamanda milletvekili de olan bu komutanlara, ya ordudaki görevlerini ya da meclisteki görevlerini bırakmaları bildirildi Böylece büyük hizmetler yapmış olan şerefli Türk Ordusu, politik çekişmelerin dışında tutulmak istendi Milletvekili olan komutanların çoğu, askerlik görevinden ayrılıp politikaya milletvekili olarak devam ettiler Bu milletvekilleri, Cumhuriyet Halk Fırkası'nın meclis üzerinde baskı yaptığını iddia ediyorlardı Muhalefet olmadan, tek partinin demokrasinin gelişmesini engelleyeceğini söyleyen bu milletvekilleri, Cumhuriyet Halk Fırkası'ndan ayrılarak Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nı kurdular (17 Kasım 1924) Demokratik düzenin güçlenmesini isteyen Mustafa Kemal Paşa, yeni partinin kuruluşundan memnun oldu

    Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası, millî egemenlik, kişisel özgürlükler ve dinî inançlara saygı ilkelerini benimsemişti Cumhuriyet rejimine karşı olanlar partiye sızdılar Halkın dinî duygularını istismar ettiler Yeni rejime ve inkılâplara cephe aldılar Hükümetin yaptığı işler eleştirilirken, cumhuriyet rejimi de bazı kötü niyetli kişiler tarafından eleştirilmeye başlandı Onların bu çalışmaları özellikle cahil halk üzerinde etkisini gösterdi Bunun sonucu olarak bazı doğu ve güneydoğu illerinde etkili olan bir ayaklanma çıktı

    Cumhuriyet yönetimi için ciddî bir tehdit olan bu ayaklanma, sıkı tedbirler alınarak bastırıldı Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası da ayaklanmayla ilgili görülerek hükümet tarafından kapatıldı (3 Haziran 1925)



    Serbest Cumhuriyet Fırkası (Partisi)
    Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın kapatılmasından sonra, Cumhuriyet Halk Fırkası, 1930 yılına kadar ülkede tek siyasal parti olarak kaldı Bu zamana kadar, inkılâpların büyük bir bölümü gerçekleştirildi Ancak tek parti yönetimi, demokratik bir rejim için uygun değildi Mecliste hükümetin çalışmaları denetimsiz kalıyordu

    1929 yılında, dünyada ekonomik bir bunalım ortaya çıktı Türkiye de bu bunalımdan etkilendi Ekonomik sıkıntıya düşen halkın şikâyetleri arttı Meclisteki bazı milletvekilleri ülkedeki ekonomik sıkıntıların, hükümetin yanlış politikalarından kaynaklandığını ileri sürmeye başladılar Atatürk de hükümetin ekonomik politikasından hoşnut değildi Hükümeti denetleyecek ikinci bir siyasî partinin gerekliliğine inanıyordu Bu nedenlerden dolayı bir muhalefet partisinin kurulmasına karar verildi Bu amaçla Mustafa Kemal, çok yakın arkadaşı Fethi Bey (Okyar)'i bir parti kurmakla görevlendirdi 12 Ağustos 1930'da Serbest Cumhuriyet Fırkası kuruldu

    Serbest Cumhuriyet Fırkası, siyasî fikir olarak cumhuriyetçilik, lâiklik ve milliyetçilik ilkelerini, ekonomi alanında ise devletçilik ilkesine karşı liberalizmi savunuyordu Parti kısa zamanda hızla gelişti Yapılan yerel seçimlerde yolsuzluk yapıldığı iddia edilip, hükümet ağır şekilde eleştirildi Hükümet ve inkılâplar aleyhinde gösteriler yapıldı Bu durum, parti yöneticilerini sıkıntıya sokunca, Serbest Cumhuriyet Fırkası, kurucuları tarafından kapatıldı (17 Kasım 1930)

    Böylece çok partili siyasî hayata geçmek için yapılan ikinci deneme de başarısızlıkla sonuçlandı
    Sirrkonca bunu beğendi.
  3. Moderatör Gül

    Moderatör Gül Özel Üye Özel Üye

    Katılım:
    3 Kasım 2009
    Mesajlar:
    2.216
    Beğenileri:
    972
    Ödül Puanları:
    0
    başka bir bilgi

    ÇOK PARTİLİ REJİM DENEMELERİ



    İnsanların düşüncelerini açıklayabilmeleri ve başkalarının haklarına da saygı göstererek inandıkları gibi yaşamaları, ideal bir toplum düzeninin başlıca şartıdır. Bu ise ancak hür ve demokratik bir sistem içinde gerçekleştirilebilir.

    Türk milletinin mutluluğunu sağlamayı başlıca amaç edinen Mustafa Kemal, demokrasinin ülkemizde yerleşmesi için çalıştı. Demokrasilerde aynı görüş ve düşüncedeki insanlar, siyasî partiler kurarak yönetimde söz sahibi olmaya çalışırlar. Siyasî partiler demokratik rejimlerin vazgeçilmez unsurlarıdır. Bu konuda da Mustafa Kemal Paşa, milletine önderlik etti. Kendisi bir parti kurup, çok partili siyasî hayata geçişi teşvik etti. Çok partili rejimde hükümeti kuran parti veya partiler, muhalefet partileri tarafından denetlenir.

    Mustafa Kemal Paşa'nın en büyük arzusu demokrasinin ülkemizde tam olarak yerleşmesi idi. Bu sebeple ülkede çeşitli partilerin kurulmasını istiyordu.
    turkıye ve Sirrkonca bunu beğendi.
  4. Moderatör Gül

    Moderatör Gül Özel Üye Özel Üye

    Katılım:
    3 Kasım 2009
    Mesajlar:
    2.216
    Beğenileri:
    972
    Ödül Puanları:
    0
    başka bir yazı

    ÇOK PARTİLİ REJİM DENEMELERİ

    19 Mayıs 1919’da Mustafa Kemal’in Samsun’a çıkışıyla başlayıp, kongreler dönemini geçirdikten sonra Ankara’yı yönetim yeri seçen ve orada ulusal istenci yansıtacak olan Türkiye Büyük Millet Meclisi’ni kuran Anadolu ulusal eylemi ve bu eylemin önderi seçkin, tutarlı, uyumlu bir “kadro” ile yola çıkmamıştır. Böyle bir kadroyu bulmak, seçmek hem olanak dışıydı, hem de gereksizdi. Her konunun, her sorunun başında gerçekleştirilmesi gereken bir amaç vardı: Anayurdu düşmandan kurtarmak, ulusu bağımsızlığa kavuşturmak. Onun için de herkesin, her düşüncenin, her kesimin, her grubun bu ulusal savaşımda yer alması, bir araya gelmesi, birbirine destek ve yardımcı olması ön koşuldu. Eylem böyle başlamış, böyle sürdürülerek sonuca gidilmek istenmiştir. Fakat daha sonuca ulaşılmadan ayrılık belirtileri başlamış, siyasi kümelenmeler kendini göstermiştir.İşte bu kümelenmeler sonucunda kurulacak partiler, Türkiye Cumhuriyeti’nin çok partili rejime geçişini sağlayacaktır. A. Kurulan Partiler • Cumhuriyet Halk Fırkası Mustafa Kemal devriminin atılımlarını gerçekleştirmek, toplumda, devlet yaşamında köklü değişiklikler yapmak, bunları yaparken de uygulaması yıllarca sürecek bir izlence hazırlamak, bu izlencenin gerçekleştirilmesini amaç edinecek bir siyasal partiye gereksinim duyduğunu, bunların doğal sonucu olarak bir siyasal parti kurmak kararında olduğunu 6 Aralık 1922’de gazetelere verdiği bir demeçle açıklamıştır. Kurulacak partinin adı “Halk Fırkası” olacak, partinin izlencesi “halkçılık” ilkesine dayanacaktır. Gazi, bu kararını açıkladıktan sonra tüm aydınları, bilim adamlarını göreve çağırmış, ülkenin, ulusun her yönden tam bağımsız hale getirilmesi için nelerin yapılması, parti izlencesinde nelerin yer alması gerektiğini ayrıntılarıyla düşünmelerini, kendisine göndermelerini istemiştir. Mustafa Kemal, Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’nin başkanıdır. Meclis, 1 Nisan 1923’te seçimlerin yenilenmesini kararlaştırmıştır. Seçimlere giderken “Dokuz Umde” adlı bildirgeyi yayınlanmış, derneğin milletvekili adaylarının adları açıklanmıştır. Seçmenler sandık başında milletvekillerini seçerken açıklanan dernek adaylarına oy vermeleri halinde bu bildirgeyi ayrıca Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’nin Halk Fırkası’na dönüştürülmesini kabul etmiş olacaklardı. Seçimler yapılmış, seçimi dernek adayları kazanmış, yayınlanan Dokuz umde, yeni siyasal partinin ilk seçim bildirgesi ulusça benimsenmiştir. Yeni milletvekilleri ilk toplantılarını 8 Ağustos 1923’te grup olarak yapmış, burada yeni partinin tüzüğü okunup milletvekillerine dağıtılmış, 9 Eylül 1923 tarihli grup toplantısında da tüzük kabul edilmiş ve böylece Halk Fırkası kurulmuştur. Fırkanın Genel Başkanı Gazi Mustafa Kemal’dir. Bundan sonraki atılımlar bu partinin meclisteki çokluğu, izlencesi ve önderinin uyarılarıyla gerçekleştirilecektir....
  5. Kemalizm

    Kemalizm Üye

    Katılım:
    20 Şubat 2010
    Mesajlar:
    115
    Beğenileri:
    140
    Ödül Puanları:
    0
    Bu da benden umarım beğenirsin....


    TERAKKİPERVER CUMHURİYET PARTİSİ 17 KASIM 1924
    * Partinin genel başkanı Kâzım Karabekir Paşa'dır.
    * Kurucuları milli mücadelenin önde gelen isimleridir. Rauf (Or-bay) Bey, Ali Fuat (Cebesoy) Paşa, Refet (Bele) Paşa, Ad¬nan (Adıvar) Bey gibi
    * Türkiye'de Halk partisinden sonra kurulan ikinci parti, Cum¬huriyetin ilanından sonra kurulan ilk partidir.
    * İlk muhalefet partisidir.
    * Ekonomide liberal düşünceyi savunmuştur.
    * Dini inançlara saygılı olmayı ilke olarak kabul etmiştir.
    * Terakkiperver Cumhuriyet Partisi'nin muhafazakar ve dini inanç!ara saygılı bir siyaset izlemesi yeni rejime karşı olanla¬rın bu partide yer almalarına neden oldu.
    * Terakkiperver Cumhuriyet partisi Şeyh Said isyanı ile ilgisi olduğu gerekçesiyle kapatıldı. (5 Haziran 1925)
    * Çok partili hayata geçişte ilk deneme başarısızlıkla sonuçlandı.

    ŞEYH SAİD İSYANI 13 ŞUBAT 1925

    SEBEPLERİ
    * Şeyh Said'in yeni rejime karşı olması
    * İngilizlerin kışkırtmaları
    * Terakkiperver Cumhuriyet Partisi'nin kurulması
    * Diyarbakır'da başlayan isyan çok geniş bir alana yayıldı.
    * İsyanı bastıramayan Fethi (Okyar) Bey hükümeti istifa etti, yeni hükümeti İsmet Paşa kurdu.
    * Alınan tedbirlerle Şeyh Said isyanı bastırıldı.

    SONUÇLARI
    * Takrîr-i Sükun Kanunu çıkarıldı. (4 Mart 1925)
    * Bu kanunla basına sınırlama getirildi.
    * Hükümetin eleştirilmesi yasaklandı.
    * Bu kanun 1929'a kadar yürürlükte kaldı.
    * İsyan bölgelerine İstiklal mahkemeleri gönderildi.
    * Yeni rejime yönelik ilk isyandır.
    * Terakkiperver Cumhuriyet Partisi kapatıldı.
    * İlk demokrasi denemesi başarısızlıkla sonuçlandı.
    * İngiltere Musul konusunda önemli bir avantaj elde etti.

    MUSTAFA KEMAL PAŞA'YA SUİKAST GİRİŞİMİ 16 HAZİRAN 1926
    * Eski ittihatçılarla yeni rejime karşı olanlar Mustafa Kemal Pa¬şa'ya bir suikast düzenleyerek iktidarı ele geçirmeyi planladı¬lar.
    * Suikast yeri olarak İzmir seçildi.
    * Suikast gerçekleşmeden ortaya çıkarıldı.
    * Olayı planlayanlar İzmir İstiklal mahkemesinde yargılanarak ağır cezalara çarptırıldılar. .
    * Mustafa Kemal Paşa "Benim naçiz vücudum elbet bir gün toprak olacaktır. Fakat Türkiye Cumhuriyeti ilelebet payidar kalacaktır." demiştir.

    SERBEST CUMHURİYET PARTİSİ 12 AĞUSTOS 1930
    * 1929'da bütün dünyada başlayan ekonomik bunalım Türki¬ye'yi de etkiledi.
    * İktidardaki Cumhuriyet Halk Partisi'ne karşı tepkiler artmaya başladı.
    * İktidar partisinin denetlenebilmesi ve demokrasinin tam ola¬rak yerleşebilmesi için yeni bir partiye ihtiyaç duyuldu.
    * Mustafa Kemal Paşa'nın isteğiyle Fethi (Okyar) Bey'in baş¬kanlığında Serbest Cumhuriyet Partisi kuruldu.
    * Serbest Cumhuriyet Partisi ekonomide liberalizmi savunu¬yordu.
    * Zamanla partiye inkılap karşıtları girmeye başladı.
    * Fethi Bey kontrolü kaybedeceğini anlayınca partiyi feshetti. (17 Kasım 1930)
    * Menemen Olayı 23 Aralık 1930
    * Derviş Mehmet ve adamları Menemen'de olay çıkardılar.
    * Olayı bastırmak isteyen asteğmen Kubilay öldürüldü.
    * Alınan tedbirlerle isyan bastırıldı.
    * Olayı çıkaranlar İstiklal mahkemelerinde yargılanarak ağır cezalara çarptırıldılar.
    * Menemen olayı rejime yönelik ikinci harekettir.
    * Serbest Cumhuriyet Partisi'nin feshedilmesindeki haklılık an¬laşılmıştır.
    * 1946'ya kadar çok partili hayata geçilmesi gecikmiştir.

    ÇOK PARTİLİ HAYATA GEÇİLEMEMESİNİN SEBEPLERİ

    * Yeni rejimin yerleştirilmek istenmesi
    * Halkın çok partili hayata hazır olmayışı
    * Yeni bir dünya savaşının çıkma ihtimali
    * Lozan'dan kalan bazı sorunların çözülmek istenmesi (Hatay-Boğazlar)
    Sirrkonca bunu beğendi.
  6. yaren03

    yaren03 Üye

    Katılım:
    3 Ekim 2010
    Mesajlar:
    74
    Beğenileri:
    31
    Ödül Puanları:
    0
    Teşekkürler :)

Sayfayı Paylaş