Cumhuriyet Devri Türk Edebiyatı

Konu 'Türk Edebiyatı Ders Notları' bölümünde sementa.38 tarafından paylaşıldı.

  1. sementa.38

    sementa.38 Üye

    Katılım:
    17 Kasım 2009
    Mesajlar:
    646
    Beğenileri:
    363
    Ödül Puanları:
    64
    Yer:
    kayseri

    Cumhuriyet Devri Türk Edebiyatı
    Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatı, Divan edebiyatının terk
    edilmesinden sonra teşekkül eden Tanzimat, Servet-i Fünun, Fecr-i Ati
    ve Millî Edebiyat adlarıyla anılan edebiyat tarzları vasıtasıyla
    oluşturulan zemin üzerine kurulmuştur.
    Cumhuriyet devri edebiyatının ilk dönem eserleri değişen siyasî,
    sosyal ve kültürel çerçevenin etkilerini taşır.
    Dildeki sadeleşme hareketi artık yerleşmiştir.Aruz bırakılarak
    hece kullanılmıştır.
    Şiirde ve düz yazıda toplumun her kesiminden gelen sanatçılar
    sayesinde konular oldukça genişletilmiştir. Buna bağlı olarak mekânlar
    da çeşitlilik kazanmıştır.
    Anadolu’ya daha çok yer verilmiştir. Roman ve hikâyelerde
    toplum sorunları, gözleme dayanan bir gerçeklikle anlatılmıştır.
    Kurtuluş Savaşı ve bu dönemdeki toplum hayatı da konu
    edilmiştir.
    Tiyatro eserlerinde de millî konular işlenmiştir
    -Cumhuriyetin ilanıyla birlikte yeni bir kültür oluşturma çabası ortaya
    çıkmıştır.Bu kültürü oluşturma görevi de aydınlara verilmiştir.Bu
    nedenle bu fikirlerin edebiyata yansıması normaldir.
    -Bu dönemin yazarları yeni kurulan devletin görüşlerini halka aktarmayı
    vazife edinmişlerdir.
    -Milli edebiyatın sade dil görüşü TDK (Türk Dil Kurumu) ile resmi –
    leşmiştir.
    -TDK’nın başını çektiği öztürkçecilik hareketi,dilde,sağlıklı olmayan
    bir “arı dil”anlayışıyla yabancı kelimeleri atıp yerine Türkçe kelimeler
    uydurma çabasıdır.
    -Anadolu neredeyse kutsal bir toprak olarak algılanıyordu.
    -Bu dönemde Atatürk,Kurtuluş Savaşı,Çanakkale Savaşı destanlaştırılmıştır.
    -Milliyetçilik gelişmiştir.
    -Bu dönemin dil anlayışı milli edebiyatın dil anlayışıdır.
    .
    Ahmet Hamdi Tanpınar (1901-1962)
    Yahya Kemal’in talebesidir.Eserlerinde genellikle zaman,çevre,
    tarih,psikolojik tahliller,rüyalar ve medeniyet problemleri gibi konuları
    işler.Doğu-Batı kültürünü savunur,sentezcidir.
    Şiirlerinde sembolistlerin etkisi vardır.Sade bir dille yazdığı
    şiirlerde hece ölçüsünü kullanmıştır. Şuuraltı da önemlidir. Psikolojik
    yön de önemlidir. Dili başarıyla kullanan yazar sanatlı bir kullanımı
    benimsemiştir.Eserlerinde rüya kavramı çok önemlidir.
    Hikâye, roman, deneme, makale, edebiyat tarihi ve şiir türlerinde
    eserler vermiştir. Ama en önemli özelliği şairliğidir...Hikâye ve
    romanlarında dönemin toplum hayatını ve çelişkilerini ortaya
    koymuştur.
    En önemeli eseri Bursa’da Zaman’dır.
    Huzur:Bu romanda roman kahramanı Mümtaz’ın medeniyet
    buhranı anlatılır.Roman rüyalar üzerine gelişir.(İhsan ve Nuran)
    Saatleri Ayarlama Enstitüsü: Bu romanda medeniyet değişmesi
    üzerinde durulur.Konu abes denilebilecek kadar gülünç bir konudur.
    Şiirleri: Bütün Şiirleri
    Deneme: Beş Şehir.
    Roman: Huzur, Mahur Beste, Saatleri Ayarlama Enstitüsü,
    Sahnenin Dışındakiler.Aynadaki Kadın,Karşı Karşıya
    Hikâye: Yaz Yağmuru, Abdullah Efendi’nin Rüyaları(sürrealist)
    Edebiyat: 19. Asır Türk Edebiyatı Tarihi.
    Makale:Edebiyat Üzerine Makaleler
    Nesir:Antalyalı Genç Kıza Mektup
    Ahmet Kutsi TECER
    Faruk Nafiz’in yolundan giderek sade bir dille memleket hikayeleri
    yazmıştır.Hem halk şiiri tarzında şiirler yazmış aynı zamanda da
    desteklemiştir.Aşık Veysel ŞATIROĞLU’nu gün yüzüne çıkaran
    kendisidir.Şiirlerini Şiirler adlı kitapta toplamıştır.
    Halk kültürüne önem vermiş şekil bakımından beş hececilere
    benzer.
    Tiyatroları:Koçyiğit Köroğlu,Köşebaşı,Pazar Günü,Satılık Ev,
    Köylü Temsilleri
    Ahmet Muhip DIRANAS
    (SEMBOLİST)
    Fransız sembolist şair Budalaire’den etkilenmiştir.Eserlerinde
    uzun cümleler kurarak şekil güzelliğine önem vermiş,sembollere ve
    masal öğesine bağlı kalmıştır.Sembolizmin özellikleri onun eserlerinde
    belirgin olarak gözükür.Hece ve kafiyeye sıkı sıkıya bağlıdır.Şiirlerinde
    aşk,tabiat, mutluluk,yaşama sevinci gibi temalara yer verir.
    Fahriye Abla adlı şiiri ünlüdür.Şiirlerini Şiirler adı altında
    toplamıştır.
    Tiyatro Eserleri: Gölgeler,O Böyle İstemezdi,Çıkmaz,Ağrı Dağı
    ve Ovidio
    Cahit Sıtkı TARANCI
    Şiiri kendisi için yazdı ve kendi duygularını anlattı. Sade
    özentisiz yazmayı amaç edindi.Şiirlerinde ölüm korkusu ve yaşama
    sevinci iç içedir. Şair ölümden çok korkmaktadır. Hece ölçüsü ve
    kafiyeye önem vermekle birlikte serbest şiirleri de vardır.Hikayede
    yazan şair şiirde tanınmıştır. Çirkin yaratıldığından şikayetçidir.En
    önemli şiiri Otuz Beş Yaş şiiridir.
    Şiir Kitapları: Ömrümde Sükut,Otuz Beş Yaş,Düşten
    Güzel,Sonrası
    *****Ziya’ya Mektuplar adlı eserinde en sevdiği arkadaşı Ziya Osman
    Saba ’ya yazdığı şiirler vardır.
    Abdülhak Şinasi HİSAR
    Eserlerinin genel konusu anılarıdır,Sanatlı uzun cümleleri vardır.
    Eserle- rinde mekan olarak İstanbul’u seçmiştir,eski İstanbul
    köşkleri,sazendeleri,
    Yalıları,paşaları,beyleri,geceleri eğlenceleri ve mehtaplı geceleri
    Boğaziçi gezintileri vb. Mensur şiir alanında önemli isimlerden
    birisidir.
    Yazar günlük hayatında çok titiz olduğu için mikrop kapma
    korkusuyla yaşamış,çiğ olduğu için meyveleri bile yememiş ve
    başkasının yatağında hiçbir zaman yatmamıştır.Bu titizlik edebiyatına
    da yansımış bu nedenle üslupçudur.
    Romanları: Fehim Bey ve Biz,Çamlıca’daki Eniştemiz(Deli Enişte
    lakaplı Hacı Vamık Bey’in hayatı anlatılmıştır.)Ali Nizami Bey’in
    Alafrangalılığı ve Şeyhliği
    Hatıra Deneme: Boğaziçi Mektupları,Boğaziçi Yalıları,Geçmiş
    Zaman Köşkleri
    İnceleme:Yahya Kermal’e Veda,Ahmet Haşim’in Şiiri ve Hayatı,
    İstanbul ve Pier Loti
    Antoloji: Aşk İmiş Her Ne Var ise Alemde,Geçmiş Zaman
    Fıkraları
    Cevat Şakir KABAAĞAÇLI
    Halikarnas Balıkçısı
    Bir çevirisi nedeniyle üç yıllığına Bodrum kalebentliğine
    gönderilir. Buraya yerleşir.Eserlerindeki
    konular,denizler,balıkçılar,süngerciler vb. Anadolu’nun bugünkü
    kültürünü eski Antik Yunan kültürüne bağlar. Roman ve hikayelerinde
    teknik zayıftır.
    Romanları:Aganta Burina Burinata, Ötelerin Çocuğu,Uluç Reis,
    Tur- gut Reis,Deniz Gurbetçileri,
    Hikayeleri:Merhaba Akdeniz,Ege Kıyılarından,Ege’nin
    Dibi, Ege- den,Yaşasın Deniz,Gençlik Der Dizlerinde,Gülen Ada
    Siyah Sürgün adlı eserinde hatıralarını anlatır.
    Anadolu Efsaneleri ve Anadolu Tanrıları adlı eserleri mitoloji
    ile ilgilidir.
    ********Yunan mitolojisine hayran bir yazardır.

    Sait Faik ABASIYANIK (1906-1954)
    Edebiyata şiirle başlayan yazar daha sonra hikayeye yönelmiştir.
    Eserlerini oldukça sade bir dille yazmıştır.Hikayelerinde işçileri,
    çocukları,aylak insanları özetle “küçük insanı anlatır. Bu hikayelerde
    deniz,adalar,İstanbul ,sahiller vazgeçilmez unsurlardır. Çehow(durum)
    tarzı hikayenin en önemli temsilcisidir. Hikayelerine en küçük bir olay
    bile konu olabilir.Dülger Balığının Ölümü’nde olduğu gibi.Gözlemci
    ve gerçekçi bir yazardır. Günlük hayatında olduğu gibi sanatında da
    kurallara bağlılıktan hoşlanmaz.
    Hikayeleri:
    Semaver,Sarnıç,Şahmerdan,Lüzumsuz Adam,Mahalle Kahvesi,
    Havada Bulut,Kumpanya,Havuz Başı, Son Kuşlar,Alemdağ’da Var Bir
    Yılan,Balıkçının Ölümü,Az Şekerli, Tüneldeki Çocuk,Mahkeme Kapısı
    ****Medar-ı Maişet Motoru adlı romanı Birtakım İnsanlar adıyla
    1952 yılında tekrar basılmıştır. Bir diğer romanı ise Kayıp
    Aranıyor’dur
    Yazarın ayrıca şiirleri de vardır.
    Necati CUMALI
    Sanat hayatına konuşma diliyle yazdığı şiirlerle başlamıştır. Son
    yıllarında yöneldiği roman, hikaye ve oyun türlerinde sosyal temaları
    ve Batı Anadolu köylü ve kasabalısının hayat mücadele sini işler.
    Romanları:Tütün Zamanı, Yağmur ve Topraklar,Acı Tütün Aşk
    da Gezer
    Hikayeleri:Susuz Yaz,Yakup’un Koyunları,Kente İnen Kaplanlar
    Boş Beşik ve Derya Gülü adında iki tiyatro eseri vardır.
    Behçet NECATİGİL
    Şiirlerinde aile hayatı,geçim sıkıntısı,ölüm,aşk,çocuk temalarını
    işlemiş olan yazar eserlerindeki dil yapısı devamlı olarak olgunlaşmaya
    doğru gider. İlk şiirleri garipçilerin dil özelliklerini andırır Bu
    şiirlerdeki anlaşılır dil daha sonraki dönemlerde anlaşılmaz felsefi bir
    dile bırakmıştır
    Şiirleri:
    Kapalı Çarşı,Çevre,Evler,Eski Toprak,Arada,Yaz Dönemi İki Başına
    Yürümek,Divançe
    Radyo Oyunları
    Yıldızlara Bakmak,Gece Aşevi,Üç Turunçlar,Pencere,
    **Ayrıca yazarın “Edebiyatımızda İsimler Sözlüğü ve Edebiyatı -
    mızda Eserler Sözlüğü” olmak üzere iki önemli eseri vardır.
    Kemal TAHİR
    Roman ve hikayeleri ile tanınır.Romanlarının konularını Anadolu
    şehirlerindeki hayattan,cezaevi anılarından,Kurtuluş Savaşı’ndan
    eşkıya menkıbelerinden almıştır.
    Romanları
    Yorgun Savaşçı,Devlet Ana,Kurt Kanunu
    Cahit KÜLEBİ
    Anadolu’ya iyimser bir bakış açısıyla yaşlaşmış ve Anadolu halkının
    dertlerini,sevgilerini anlatmıştır.Kafiyeye düşkündür ama serbest türde
    şiirleri de vardır.Onun şiir anlayışının temelimi halk şiiri ve halk
    kültürü alır.
    Şiir Kitapları:
    Adamın Biri,Rüzgar,Atatürk Kurtuluş Savaşı’nda,Yeşeren
    Otlar,Yangın
    Şiir Her Zaman adında bir teorisi kitabı vardır.Sevda Dolu Yolculuk
    eseri de anı türündedir.
    Necip Fazıl KISAKÜREK
    Hayatının birinci döneminde bohem hayatı,ikinci dönemde ise
    işlami hayat etkilidir.İslamcı şair olarak tanınır.Genellikle soyut
    konularda yazdığı şiirlerinde heceyi kullanmıştır.Bütün şiirlerinde beyit
    ve dörtlük esasına bağlı kalmış ve serbest vezinde şiirler yazmamıştır.
    Eserlerinde insanın madde-ruh problemlerini,insanın iç sıkıntılarını
    işlemiştir.
    Şiirleri
    Çile,Örümcek Ağı,Kaldırımlar,Ben ve Ötesi,Sonsuzluk Kervanı
    Tiyatroları:
    Bir Adam Yaratmak(Edebiyatımızın ilk seneryo denemesidir) Reis Bey
    , Tohum ,Ahşap Konak
    Anı:
    O ve Ben,Hac,Babıali,Yılanlı Kuyudan
    Diğer Eserleri
    Ulu Hakan II.Abdülhamit Han,Yeniçeri,Sahte Kahramanlar,Son Devrin
    Din Mazlumları
    Nurullah ATAÇ
    Deneme türünün Türk edebiyatındaki en önemli
    şahsiyetidir.Türkçe’yi sadeleştirme çalışmalarının ateşli
    savunucusudur.Dilimizde Arapça ve Farsça kelimelerin bir an önce
    atılmasını ister.Eserlerinde “ve” bağlacını Arapça’dan geçti diye hiç
    kullanmaz onun yerine “ile” bağlacını kullanır. Akıcı ve sade bir
    anlatımı vardır.
    Eserleri
    Günlerin Getirdiği,Karalama Defteri,Sözden Söze,Ararken,Söz
    Arasında Okuruma Mektuplar,Diyelim Günce(günlükler)
    YEDİ MEŞALECİLER
    1928 Yılında Yedi Meşale dergisinin çıkmasıyla bu akım
    başlamıştır. Top- lam sekiz sayısı çıkmış olan dergi Yedi Meşalecilere
    adını vermiştir. Bu sanatçıların asıl amacı o yıllardaki toplumcu
    ,memleketçi edebiyata karşı sanatın ölmediğini ispatlamaktır.Esas
    fikirleri canlılık,samimiyet ve daima yeniliktir. Batı edebiyatını takip
    etmek istemelerine rağmen başarılı olamamışlardır.Beş Hececilerden
    farklı bir özellik göstereme- mişlerdir.
    TEMSİLCİLERİ
    Ziya Osman SABA
    Kenan Hulusi KORAY
    Sabri Esat SİYAVUŞGİL
    Vasfi Mahir KOCATÜRK
    Cevdet Kudret SOLOK
    Yaşar Nabi NAYIR
    Ziya Osman SABA
    busra38 bunu beğendi.
  2. mervebil

    mervebil Üye

    Katılım:
    1 Mayıs 2010
    Mesajlar:
    57
    Beğenileri:
    16
    Ödül Puanları:
    0
    teşekkürler.......

Sayfayı Paylaş