DİVAN EDEBİYATI NAZIM ŞEKİLLERİ

Konu 'Türk Edebiyatı Konu Testleri' bölümünde sinemmmm tarafından paylaşıldı.

  1. sinemmmm

    sinemmmm Üye

    Katılım:
    27 Ekim 2007
    Mesajlar:
    286
    Beğenileri:
    2
    Ödül Puanları:
    16

    DİVAN EDEBİYATI NAZIM ŞEKİLLERİ

    1)Divan edebiyatı nazım biçimlerinden biri olan kasidenin belirli bölümleri vardır: Bahar mevsiminin ya da bayram günlerinin tasvir edildiği birinci bölüme I-)“teşbib” , Asıl konuya geçiş ifade eden



    bir ya da birkaç beyitten oluşan bölüme II-)“girizgah”, Şairin kendini övdüğü bölüme III-)“mehdiye”, araya aynı ölçü ve uyakta gazel tarzında şiir söylemeye IV-)“tegazzül”, birkaç beyitten oluşan son bölüme de V-) “dua” adı verilir.

    Yukarıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?


    A) V B) IV C) III D) II E) I



    2-)

    I. Özellikle aşk, güzellik, ve içki konusunda yazılır.

    II. Beyit sayısı 5 ile 9 arasında değişir.

    III. Uyak düzeni, aa – bb – cc – dd -… şeklindedir.

    IV. İlk beyitine matla, son beyitine makta denir.

    V. Tasavvuf edebiyatındaki ilahiyle biçim ve içerik bakımından aynıdır.

    Yukarıda numaralanmış cümlelerden hangisi gazel için söylenemez?

    A)III. ve V
    B) III. ve IV
    C) III ve V
    D) II ve IV
    E) II. ve IIII



    3

    * Dil-i pürhun elem-i hercin ile cuş edeli

    Çeşme-i çeşmin akan suları dem gibi gelir.


    * Cennet cennet dedikleri

    Birkaç köşkle birkaç huri

    İsteyene sen ver onu

    Bana seni gerek seni

    Yukarıdaki şiir parçaları iki farklı yüzyılda yaşayan iki farklı şaire aittir.

    I. Her ikisi de sade bir dille söylenmiştir.

    II.Her ikisi de halk edebiyatına aittir.

    III. İkisi de farklı ölçülerle söylenmiştir.

    IV. Uyak örgüsü aynıdır.

    V. Şairler birbirinden etkilenmişlerdir.


    Bu şiir parçaları için yukarıda numaralanmış yargılardan hangisi söylenebilir?

    A) V B) IV
    C) III D) II
    E) I



    4-) Sana kimisi canım kimisi cananım deyü söyler

    Nesin sen doğru söyle can mısın canan mısın kafir?


    Yukarıdaki beyit için aşağıdakilerden hangisi kesinlikle söylenebilir?

    A) Mesneviden alınmış bir beyittir.

    B) Kasidenin dua bölümünden alınmıştır.

    C) Herhangi bir gazelin makta (son) beyitidir.

    D) Gazelin matla (ilk) beyiti değildir.

    E) Mersiyeden alınmış bir beyittir.



    5

    I. O temayül o tegafül o eda
    O tebessüm o tekellüm o sada

    II. Kamet-i naziki bir ince fidan
    Arızı hem sıfatı berg-i hazan

    III. Bulunur bunda hep efrad-ı milel
    Tab’-ı insana nice vere halel

    IV. Dürlü dürlü derde uğratan beni
    Kalb-i mail çeşm-i şahid-i bazdır.

    V.Çünki yar ağyar ile dem-sazdır
    Bana günde bin kez ölmek azdır.

    Yukarıdaki beyitlerden hangisi bir “mesneviden” alınmış olamaz?

    A) I B) II C) III
    D) IV E) V

    6)

    I. Bir elinde gül bir elinde cam geldin sakiya
    Kangısın alsam gülü yahud ki camı ya seni

    II. Bir nazenin fitne tevellüd eder müdam
    Mecliste duht-ı rezle o büt hem-dem olmasın

    III. Tuti-i mucize-guyem ne desem laf değül
    Çerh ile söyleşemem ayinesi saf değül

    IV. Ben bu haletel tenezzül mü ederim şiire
    Neyleyim kurtulamam tab’-ı heves-nakimden

    V. Ben kulun layık değüldür valsına amma yine
    İltifatun arzu-mend-i visal eyler beni

    Yukarıdaki beyitlerden hangisi gazelin matla (ilk) bölümünden alınmıştır?

    A) I B) II C) III
    D) IV E) V



    7

    I. Minnet hüdaya devlet-i dünya fena bulur
    Baki kalır sahife-i alemde adımız

    II.Eşcar-ı bağ hırka-i tecride girdiler
    Bad-ı hazan çemende el aldı çenardan

    III.Leyla ana verdi cümle rahtın
    Pak eyledi bergden dırahtın

    IV.Heva ara’isi gül-zara çehre-güşa
    Bahar gülşene giydirdi hulle-i harda

    V. Bir nice doyunca kanalım cam-ı murada
    Bir lahza komaz saki-i devran elimizde

    Yukarıdaki beyitlerden hangisi gazelin makta (son) bölümünden alınmış olabilir?


    A) I B) II C) III
    D) IV E) V



    :cool:

    I. Teşbib: Bahar mevsiminin ya da bayram günlerinin tasvir edildiği birinci bölüme denir.
    II.Girizgah: Asıl konuya geçiş ifade eden bir ya da birkaç beyitten oluşan bölüme denir.
    III. Fahriye: Şairin sanatkarane bir üslupla kendini övdüğü bölüme denir.
    IV. Tegazzül: Araya aynı ölçü ve uyakta gazel tarzında şiir söylemeye denir.
    V. Mehdiye: Kasidenin sunulduğu kişinin övgüsünün yapıldığı bölüme denir.

    Yalnızca bu bilgilere dayanarak,

    Bu arsada Baki nice üstada yetişti
    Alemde bugün ana kimse yetişemez

    Baki’nin bu beyiti kasidenin yukarıdaki bölümlerinden hangisine örnek olabilir?


    A) I B) II C) III
    D) IV E) V



    9-)
    I. Mesnevi

    II. Müstezat

    III.Tuyuğ

    IV. Kaside

    V. Rubai

    Yukarıdakilerden hangileri divan edebiyatında beyitlerle kurulan nazım biçimlerinden değildir?

    A)I. ve V B) III. ve IV
    C) III ve V D) II ve IV
    E) II. ve IIII


    10-)
    I. Tardiye

    II. Şarkı

    III.Tuyuğ

    IV. Kaside

    V. Müstezat

    Yukarıdakilerden hangileri divan edebiyatında yalnızca Türklerin kullandığı nazım biçimlerindendir?

    A)II ve V B) II. ve IV
    C) I ve II D) I ve IV
    E) II. ve IIII


    11

    I. Medhiye

    II. Hicviye

    III. Mersiye

    IV. Semai

    V. İlahi

    Yukarıdakilerden hangileri divan edebiyatında kullanılan nazım türlerinden değildir?

    A)IV ve V B) III. ve IV
    C) I ve II D) II ve IV
    E) II. ve IIII


    12-)

    I. Siham-ı Kaza - Nedim

    II. Leyla vü Mecnun – Baki

    III.Garipname – Aşık Paşa

    IV. Hüsn ü Aşk – Seyh Galip

    V. Şikayetname – Fuzuli

    Yukarıdaki eser- şair eşleştirmelerinden hangileri yanlıştır?


    A)III ve V B) I. ve IV
    C) I ve II D) II ve V
    E) I ve IIII


    13

    I. Şarkı

    II. Murabba

    III.Müstezat

    IV. Kaside

    V. Rubai

    Yukarıdakilerden hangileri divan edebiyatında dörtlüklerle kurulan nazım biçimlerinden değildir?

    A)II. ve V B) III. ve IV
    C) III ve V D) I ve IV
    E) II. ve IIII

    14

    I. Her beyitin dizeleri kendi arasında uyaklıdır.

    II. Din, tasavvuf, kahramanlık, aşk… gibi konular işlenir.

    III. Beyit sayısı sınırlı değildir. Uzun ve manzum öyküdür.

    IV.Aruz ölçüsünün kısa kalıplarıyla yazılır.


    Yukarıda bahsedilen divan edebiyatı nazım şekli aşağıdakilerden hangisidir?

    A) Gazel B) Müstezat
    C) Mesnevi D) Kaside
    E) Müsemmen


    15-)
    Ölüm veya eleştiri konularında yazılır. Bu nazım türünde bent sayısı 7 ile 12 arasında değişir.Her bent 7 ile 10 beyit arasında değişebilir. Baki’nin, Kanuni’nin ölümü üzerine yazdığı “Kanuni Mersiyesi” bu türde yazılmıştır.Ziya Paşa’nın bu nazım şekliyle yazdığı şiirleri edebiyatımızda çok ünlüdür.

    Yukarıda bahsedilen divan edebiyatı nazım şekli aşağıdakilerden hangisidir?

    A) Murabba B) Müstezat
    C) Tuyuğ D) Terkib-i Bent
    E) Şarkı


    16
    Bent sayısı 2 ile 5 arasında değişir. Aşk ve güzellik konusunda özel bir ezgiyle söylenir. Türklere ait bu türü Nedim geliştirmiştir. Bentlerin sonunda nakarat adı verilen dize tekrarlanır.

    Yukarıda bahsedilen divan edebiyatı nazım şekli aşağıdakilerden hangisidir?


    A) Şarkı B) Murabba
    C) Mesnevi D) Kaside
    E) Gazel


    17-)

    I. Hece ölçüsü kullanılması.

    II. İlk iki dizenin doldurma olması.

    III. Hep tunç uyak kullanılması.

    IV. Tek dörtlükten oluşması

    V. Anonim olması

    Yukarıda verilen cümlelerden hangisi ya da hangileri “mani” ile “rubai”nin ortak özelliğidir?


    A)II ve V B) Yalnız I
    C) Yalnız IV D) III ve V
    E) I ve III


    1:cool:

    I. Nedim

    II. Baki

    III. Şeyh Galip

    IV. Evliya Çelebi

    V. Katip Çelebi

    Yukarıda verilen sanatçılardan hangisi ya da hangileri şiir türünde eserleriyle tanınmamıştır?

    A)IV ve V B) Yalnız I
    C) Yalnız II D) II ve V
    E) I ve IV


    19
    (I) Divan şiirinde müstezat, gazelin dizelerine yarım dize eklenerek oluşturulan nazım biçimidir. (II) Nazire, usta kabul edilen bir şairin beğenilen bir şiirine benzetilerek yazılan şiirdir. (III) Hamse, bir şairin beş kasidesinin bir araya getirilmesiyle oluşan eserlere denir. (IV) Gazelin ilk beyitine matla, son beyitine makta denir. (V) Gazelin en güzel beyitine “beytü’l-gazel” denir.

    Yukarıda numaralanmış cümlelerden hangisi yanlıştır?


    A) I B) II C) III
    D) IV E) V


    20

    I. Tevhid

    II. Fahriye

    III. Hicviye

    IV. Mersiye

    V. Girizgah

    Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri konusuna göre kaside çeşitlerinden değildir?


    A)I ve V B) Yalnız II
    C) Yalnız V D) II ve V
    E) II ve III




    Cevap Anahtarı:

    1. C 2. A 3. C 4. D 5. D 6. C 7. A 8. C 9. C 10. E

    11. A 12. C 13. B 14. C 15. D 16. A 17. C 18. A 19. C 20. D
  2. bayrak

    bayrak Üye

    Katılım:
    30 Ekim 2007
    Mesajlar:
    62
    Beğenileri:
    0
    Ödül Puanları:
    6
    teşekkür ederim...
  3. 2αн!_∂3

    2αн!_∂3 Özel Üye Özel Üye

    Katılım:
    8 Kasım 2007
    Mesajlar:
    1.350
    Beğenileri:
    454
    Ödül Puanları:
    36
    paylaşım için sağol.....

Sayfayı Paylaş