Edebi akımlar

Konu 'Türk Edebiyatı Ders Notları' bölümünde (¯`•вєуαz мєℓєк•´¯) tarafından paylaşıldı.

  1. (¯`•вєуαz мєℓєк•´¯)

    (¯`•вєуαz мєℓєк•´¯) Özel Üye Özel Üye

    Katılım:
    5 Mart 2008
    Mesajlar:
    1.270
    Beğenileri:
    310
    Ödül Puanları:
    36

    Avrupa’da edebi akımlar başlamadan önce, iki önemli düşünce ve sanat anlayışı vardı:
    Hümanizm ve Rönesansçılık
    HÜMANİZM:
    1 İnsana değer vermek esastır.
    2 Tabiatı Tanrı yaratmıştır düşüncesi kabul edilmiştir.
    3 İnsanı sevip onu yüceltme.
    4 Dante bu düşüncenin temsilcisidir.


    RÖNESANSÇILAR:

    5 Hem hümanizmin getirdiklerin hem de16.yy bilim ve akılcılığını benimsemişlerdir.
    6 Özgürlük düşüncesini geliştirirler.
    7 Petrarca, Montaigne, Bocan, Cervantes, Shakspeare bu dönemde eser verirler.



    KLASİSİZM
    8 17.yy ortalarında Fransa’da ortaya çıkan edebiyat akımıdır.
    9 Akla ve sağduyuya değer verirler.
    10 İnsandaki tabiata, insanların iç dünyasına saygı göstermek esastır,
    11 Konularını eski Yunan ve Latin edebiyatından alırlar.
    12 Kahramanları seçkin kişilerdir. Sıradan insanlara eserlerinde yer vermezler.
    13 Önemli olan konu değil konunun işleniş biçimidir
    14 Dil, üslup kusursuz bir şekilde işlenmiştir. Dil açık, yalın ve soyludur.
    15 Sanat için sanat görüşünü savunurlar.
    16 Sanatçı eserde kendini gizler.
    17 Tiyatroda üç birlik kuralına uyulur.(olay, zaman, mekân)
    18 Bu akımın en önemli temsilcileri: Moliere ,Corneille, Racine, La Fontaine, La Bruyere, Daniel Defoe
    19 Türk edebiyatında ise Şinasi ve Ahmet Vefik Paşa ‘dır.
    ROMANTİZM
    20 Fransa’da 1830 yıllarında klasizme tepki olarak doğmuştur.
    21 Klasik edebiyatın kural ve şekilleri bırakılır.
    22 Konular eski Yunan ve Latin edebiyatı yerine Hıristiyanlıktan tarihten ve günlük yaşamından alınır.
    23 Akıl yerine duygulara ve hayallere önem verirler.
    24 Sanatçılar kendi eserlerinin kişiliklerini gizlemezler.
    25 Sanat toplum içindir görüşünü benimsemişlerdir.
    26 Tabiat önemlidir. Gözlem ve tasvire önem verilir.
    27 Konular işlenirken iyi, kötü, doğru, yanlış gibi karşıtlıklardan yararlanırlar.
    28 Üç birlik kuralı terk edilir.
    29 Temsilcileri J. J. Rousseau, Voltaire, Victor Hugo, Goethe, Schiller, Chateaubriand, George Sand
    30 Türk edebiyatında ise Namık Kemal, A.Hamit Tarhan, A.Mithat Efendi.
    REALİZM
    31 19.yy’ın ikinci yarısında Fransa’da romantizme tepki olarak doğmuştur.
    32 Konu gerçekten alınır. Olay ve kişiler yaşanan ve yaşayan kişilerin benzerleridir
    33 Kişilerin ruhi davranışlarını etkileyen onların kişiliklerini çizen çevre ve ortamın tanıtılmasına önem verilir.
    34 Betimlemeler yazarın gözüyle yapılmaz kahramanın gözüyle yapılır.
    35 His ve hayale kapılmadan toplum gerçeklerini olduğu gibi yansıtır.
    36 Sanat için sanat görüşünü savunurlar.
    37 Hikâye ve Romanda uygulanır.
    38 Temsilcileri: Honero De Balzac, Stendhal, Gustave Flubert, Tolstoy, Dostoyevski, Ernest Hemingvay, Steinbeck
    39 Türk edebiyatında ise; Recaizade Mahmut, Nabizade Nazım Yakup Kadri, R. Halit Karay

    NATÜRALİZM
    40 Determinizm anlayışını romana getiren bu akım 19. asrın ikinci yarısında Fransa’da ortaya çıkmıştır.
    41 Determinizme göre tabiat olaylarında aynı sebepler aynı sonucu doğurur. Natüralistler, Determinizmi topluma ve insan uyguladılar.
    42 Toplum büyük bir laboratuar, insan deney konusu, sanatçı da bilgin sayıldı.
    43 İnsan kişiliğini anlatabilmek için soya çekim yasalarından ve toplum biliminden yararlandılar.
    44 Romanlarda kahramanların portreleri ince ayrıntılarına kadar verilir.
    45 Yazar eserde kişiliğini gizler.
    46 Gözlem ve tasvir önemlidir.
    47 Eserlerinde hayatı bütün yönüyle anlatırlar.
    48 Bedenden ayrı bir ruh yoktur.
    49 Dil her seviyedeki insanın anlayabileceği bir düzeyde tutulmuştur
    50 Sanat toplum içindir anlayışı doğrultusunda eserler verilmiştir.
    51 Temsilcileri: Emile Zola, Goncoutr Kardeşler, Guy De Maupassent, Alphonse Daudet
    52 Türk edebiyatında ise; H. Rahmi Gürpınar, Nabizade Nazım, Beşir Fuat

    PARNASİZM

    53 Romantik şiir anlayışı ile Fransa da ortaya çıkmıştır.
    54 Doğal güzelliğe ve dış görünüşe büyük önem verir.
    55 Sanat sanat içindir ilkesini savunmuştur.
    56 Nesneleri dış görünüşünü aktarmışlardır.
    57 Kelimeler seçilerek kullanılır. Kelimelerin sıralayışı ve ahenk önemlidir.
    58 Kafiye ve Redife önem verilir.
    59 Romantizm’de bırakılan eski Yunan ve Latin kültürüne dönüşmüştür.
    60 Temsilcileri: Th. Gauthier, Theodore Debanvaille, Francois Coppee
    61 Türk edebiyatında ise; Tevfik Fikret, Cenap Sahabettin, Yahya Kemal

    SEMBOLİZM

    62 19.yy’ın son çeyreğinde ortaya çıkmıştır.
    63 Nesneleri olduğu gibi anlatmak mümkün değildir. Nesneler değişerek anlatılabilir.
    64 Anlatımda sözlerin sözlük anlamından bıkan sembolistler yaşatmaya çalışırlar.
    65 Şiirde anlam açıklığından kaçındılar.
    66 Şiir anlaşılmak için değil hissedilmek içindir.
    67 Şiirde alaca karanlık üzüntü ve ay ışığı, gün doğumu, gün batımı gibi belli belirsiz varlıklar görüntüleri yansıtırlar.
    68 Şiirde musiki her şeyden önce musiki ilkesini savundular.
    69 Sanat için sanat anlayışına bağlılardır.
    70 Dil herkesin anlayacağı seviyede değil oldukça ağırdır
    71 Temsilcileri: Baudelaire, P. Verlaine, A. Rimbaud
    72 Türk edebiyatında ise; Ahmet Haşim, A. Hamdi Tanpınar, Cahit Sıtkı Tarancı, biraz da Cenap Sahabettin



    SÜRREALİZM (GERÇEK ÜSTÜCÜLÜK)

    73 Kelime anlamı "gerçek üstüncülük" demek olan bu akım 1924’te Fransa’da çıkmıştır.
    74 Sürrealistler Sigmund Freud’un etkisinde kalmışlardır.
    75 Bilinçaltı rüyada ortaya çıkar.
    76 Hipnotize edilmiş insanlara şiir söylettiler.
    77 Akıl ve mantık değersizdir. İnsanı yönlendiren İçgüdü, bilinçaltıdır demişlerdir.
    78 Temsilcileri: Breton Aragon, Paul Eluard
    79 Türk edebiyatında ise; Orhan Veli ve arkadaşları, Cemal Süreyya, İlhan Berk (II. Yeniciler)

    FÜTÜRİZM

    80 Geleceği makineleştiren sanattır.
    81 20.yy. başında Marinetti tarafından kurulmuştur.
    82 Geçmişin sanat değerlerini bırakmalı ve yeni anlatım biçimleri bulmalı.
    83 Makinalaşma çalışmaları kutsallığı savunulmalıdır.
    84 Temsilcileri: Marinetti ve Mayatovski
    85 Türk edebiyatında ise: Nazım Hikmet

    EGZİSTANSİYALİZM ( VAR OLUŞÇULUK)

    86 Var olmayı her şeyden önce görenlerdir. Bu akıma var oluşçuluk da denir.
    87 İnsan kendi değerlerini kendi oluşturabileceğini bilmelidir.
    88 İnsan bütünüyle özgür olmalıdır.
    89 Temsilcileri: J.Paul Sartre, Simon de Beauvoir, A.Camus

    DADAİZM

    90 Kelimeleri rasgele kullanmak suretiyle oluşan şiirlere denir.
    91 Dil ve estetik kurallarını yıkma.
    92 Şiir gelişimini güzel seçilmiş kâğıt üzerine dizilmesiyle yazılır.
    93 Temsilcileri: Tristan Zara, L.Aragon, Paul Elaud

Sayfayı Paylaş