İslamİyet Öncesİ tÜrk edebİyati

Konu 'Türk Edebiyatı Ders Notları' bölümünde sementa.38 tarafından paylaşıldı.

Konu Durumu:
Mesaj gönderimine kapalı.
  1. sementa.38

    sementa.38 Üye

    Katılım:
    17 Kasım 2009
    Mesajlar:
    645
    Beğenileri:
    363
    Ödül Puanları:
    64
    Yer:
    kayseri

    İ[FONT=&quot]SLAM[/FONT]İ[FONT=&quot]YET ÖNCES[/FONT]İ[FONT=&quot] TÜRK EDEB[/FONT]İ[FONT=&quot]YATI[/FONT]
    Genel Özellikleri:
    a)İslamiyet öncesindeki Türk edebiyatı, yabancı etkilerden uzak bir edebiyattır.
    b)Dil, saf Türkçe olup, yabancı sözcük yok denecek kadar azdır.
    c) Edebiyat anlayışı atlı göçebe hayatın özelliklerini yansıtır.
    d) Eserler, genellikle anonimdir; pek azının sahipleri bilinmektedir.
    e) Eserlerin tamamında milletin ortak duygu ve düşüncelerine yer verilmiştir.
    f) Nazım birimi genellikle dörtlüktür. Dörtlüklerin uyak şeması aaab şeklindedir.
    g) Şiirde hece ölçüsü ve daha çok yarım uyak kullanılmıştır.
    h) En eski eserlerde bile işlenmiş bir dil ve edebi bir üslup görülür. Bu durum, bilinenlerden daha eski metinlerin olduğunu düşündürmektedir.
    A. SÖZLÜ TÜRK EDEBİYATI
    Sözle ifade edilen edebi eserlere sözlü edebiyat adı verilir. Türklerin, yazının bulunmasından önce ortaya koydukları sözlü edebiyat ürünleri de bu kapsamdadır. Eski Türklerde dini sürek avlarına sığır, kurban törenlerine şölen, yas törenlerine yuğ denilmekteydi. Bu törenler şaman, kam, baskı, ozan adı verilen din adamları tarafından yönetilirdi. Bu kişiler hekimlik, büyücülük, şairlik ve müzisyenlik yeteneğine sahipti. Şiirleri kopuz eşliğinde okurlardı. Onların törenlerde söylediği ürünler dilden dile dolaşmış ve ilk edebi ürünleri oluşturmuştur.
    İslamiyet öncesi Türk edebiyatında başlıca sözlü ürünler şunlardır:
    Destan: Milleti derinden etkileyen tarihi ve sosyal olayları anlatan uzun manzum hikâyelerdir.
    Koşuk: Kahramanlık, aşk ve tabiat konularında söylenen şiirlerdir.
    Sagu: Ölen kahramanların ardından düzenlenen yuğ törenlerinde söylenen ve onların kahramanlıklarını anlatan ağıt türündeki şiirlerdir.
    Sav: Milletin hayat tecrübesini yansıtan atasözleridir.
    Destan, koşuk, sav, sağu Türk edebiyatında sözlü edebiyat ürünlerinin ilkleri arasında yer alır. Bu türlerin örneklerini, bazı Çin kaynaklarından ve Kâşgarlı Mahmut’un Divânü Lügati’t-Türk adlı eserinden öğrenmekteyiz.

    B. YAZILI TÜRK EDEBİYATI
    Yenisey Yapıtları:
    MS IV. ve VI. Yüzyıllar arasında Yenisey çevresinde yaşayan Kırgızlar tarafından yazıldığı sanılan mezar kitabeleri Yenisey Yazıtları adı verilen ilk yazılı örneklerdendir.
    Göktürk Kitabeleri:
    Bu dönemde bilinen en eski ve en önemli yazılı Türk edebiyatı eseri MS VIII. Yüzyılda yazılmış olan Göktürk Kitabeleri’dir.
    *Yazıtların dili Göktürkçe’dir, 38 harfli Göktürk alfabesi ile yazılmıştır. Anıtların yazarı Yollug Tigin’dir.
    Uygur Metinleri:
    Bu belgelerin çoğu Turfan Kazıları’nda ele geçmiştir. En önemli Uygur metni “altın ışık” anl***** gelen Altun Yaruk’tur. 10 kitaptan ve 31 bölümden oluşan be eserde Buda’ya ve Buda dinine ait bilgiler verilmektedir.
    hangnail123 bunu beğendi.
Konu Durumu:
Mesaj gönderimine kapalı.

Sayfayı Paylaş