İstanbul'un Fethi -1453-

Konu 'Tarih - İnkılap Tarihi Ders Notları' bölümünde Parlak Zeka tarafından paylaşıldı.

  1. Parlak Zeka

    Parlak Zeka Üye

    Katılım:
    5 Ocak 2013
    Mesajlar:
    62
    Beğenileri:
    28
    Ödül Puanları:
    19

    FETİH 1453


    Fethin nedenleri

    1. Bizans'ın Osmanlı şehzadelerini kışkırtarak Osmanlı Devleti'nde taht kavgalarına neden olması
    2. Bizans'ın Anadolu beyliklerini Osmanlı Devleti'ne karşı kışkırtarak Anadolu'daki Türk birliğini bozmaya çalışması
    3. Bizans'ın, Osmanlı Devleti'nin Rumeli'deki ilerlemesine ve büyümesine engel olması
    4. Bizans'ın, Avrupa-Hristiyan dünyasını kışkırtıp Haçlı Seferleri'ne zemin hazırlaması
    5. Anadolu ve Rumeli toprakları arasındaki bağlantının sağlanabilmesi için İstanbul'un alınmasının gerekmesi
    6. İpek Yolu'nun Avrupa'ya açılan koluna hakim olmak
    7. Kara ve deniz ticareti bakımından İstanbul'un önemli bir konuma sahip olması
    8. Boğazlar yolu ile ekonomik canlılığın mevcudiyeti
    9. Anadolu ve Rumeli arasındaki askeri geçişinin kolaylaştırılmak istenmesi


    Fetih için yapılan hazırlıklar

    İstanbul'un Fethi İçin Osmanlı Devleti'nin Yaptığı Hazırlıklar

    . II. Mehmet, önce Macarlar ve Venedikliler ile bir barış antlaşması yaparak Balkanlar’da güven ve istikrarı sağladı.
    Karamanoğulları ile anlaşarak Anadolu'daki güvenliği sağladı.
    Bizans'a Karadeniz'den gelecek yardımları engelleyebilmek için, Anadolu Hisarı( Güzelce Hisar)'nın karşısına Rumeli Hisarı( Boğazkesen Hisarı)'nı yaptırdı.
    . İstanbul'un güçlü surlarında gedikler açabilmek için, Bizans'ın hapisanesinden Macar Usta Urban kaçırıldı ve Edirne'de ona, o zamana kadar görülmemiş büyüklükte toplar döktürtüldü.
    . İstanbul surlarına rahat asker çıkarabilmek için tekerlekli kuleler yapıldı.
    Kuşatmaya yardım için bir donanma hazırlandı.
    Suların üzerinden aşırtılacak havan topları yapıldı.

    İstanbul'un Fethi İçin Bizans'ın Yaptığı Hazırlıklar
    1. Kale surlarını güçlendirdiler.
    2. Osmanlı Donanması'nın Haliç'e girmesine engel olmak için, Haliç'in ağzını zincirle kapattılar.
    3. Bizanslılar, suda yanabilen barut, neft yağı ve kükürt ile yapılan Rum Ateşi (Gregois) adlı silahı yaptılar.
    4. Osmanlı Devleti'nin kuşatmaya hazırlandıklarını anlayınca depolarını yiyecek, silah, mühimmat vb. şeylerle doldurdu.


    Rumeli Hisarının İnşası
    Hisarın inşaatına 15 Nisan 1452'de başlanmıştır. İş bölümü yapılarak her bölümün inşaası bir paşanın denetimine verilmiş, deniz tarafına düşen bölümün inşaasını da II. Mehmed bizzat kendisi üstlenmiştir.Hisarın inşası 31 Ağustos 1452'de tamamlanmıştır. Hisarın yapımında kullanılan keresteler İznik ve Karadeniz Ereğlisi'nden, taşlar ve kireç Anadolu'nun değişik yerlerinden ve spoliler (devşirme parça taş) çevredeki harap Bizans İmparatorluğu yapılarından temin edilmiştir. Hisarın yapımında yaklaşık 300 usta, 700-800 işçi, 200 arabacı, kayıkçı, nakliyeci ve diğer tayfa çalışmıştır.

    Kuşatma ve Savaş

    Fatih Sultan Mehmet İstanbul’un fethi için gereken hazırlıkları, görüşmeleri yaptıktan sonra, ayrıntılı bir kuşatma planı hazırladı. Bu sırada, Osmanlıların etkinliklerinden rahatsız olan Bizans imparatoru XII. Konstantinos, Avrupa’daki tüm devletlerden yardım istedi. II . Kosova savaşı’nda yenilen Haclılar‘ın yeni bir Haçlı seferi düzenleyecek güçleri kalmamıştı. Ama Macar kral Naibi Hunyadi Janos Silivri yöresinin, Katalonyalılar da Limni Adası’nın kendilerine verilmesi koşuluyla yardım edebileceklerini açıkladılar. Bu önerileri kabul eden Bizanslılar Katolik ve Ortadoks kiliselerinin birleştirilmesi için Floransa’da alınan kararı bile onaylamaya razı oldu. 1452’de iki kilise. Kağıt üzerinde birleştirildi ama bu karar, hiçbir zaman uygulanamadı. Fatih Sultan Mehmet bu gelişmelerden sonra, Bizans İmparatoru Konstanstinos’a bir elçi göndererek,kan dökülmeden şehrin teslim edilmesini istedi.Fakat,İmparatordan gelen savaşa hazırız mesajı üzerine,İstanbul’un kara surları önüne gelen Osmanlı ordusu,kuşatmaya başladı.

    2 Nisan 1453’te Bizanslılar, Haliç’in girişine zincir gerdi, kentin kapılarını taşlarla örerek kapadı.Bu sırada Rumeli beylerbeyi Karaca Paşa;Misivri, Ahyolu ve Vize kalelerini alarak,kuşatma sırasında buralardan İstanbul’a yardım gelmesini önledi.imparator XII.Konstantinos’un kardeşleri Mora despotları Thomas ve Demetrios da Turhanoğlu Ahmet ve Ömer beylerin komutasındaki Osmanlı ordusu tarafından etkisiz duruma getirildi. Bu sırada Cenevizlilerin gönderdikleri iki kadırgayla 700 asker, papanın gönderdiği üç kadırga yiyecekle 200 asker İstanbul’a ulaşmış ve kenti savunan halka yardım etmeye başlamıştı. O dönemde, Osmanlı Ordusundaki er sayısı 150.000 ile 200.000 arasındaydı. Bu kuvvetlere Cenevizliler, Rumeli ve Anadolu beylerine bağlı çeşitli kuvvetlerde katılmış. Konsantinopolis’in kara sularının Ayvansaray ‘dan Edirnekapı’ya kadarki sol kanadı Rumeli beylerbeyi Karaca Paşa’nın; Edirnekapı-Topkapı arasındaki merkez bölgesi padişahın; Topkapı’dan Yedikule’ye kadar olan kesim de İshak Paşa ile Mahmud Paşa’nın komutasındaki birliklerle kuşatılmış durumdaydı.

    Kaptanı derya Baltaoğlu Süleyman Bey komutasındaki Osmanlı donanmasında 150 gemi, Bizans’ta ise 39 gemi vardı. 6 Nisan 1453’te top atışları ile başlayan kuşatmanın beşinci günü, imparator XII. Konstantinos’a kenti, kan dökülmeden teslim edilmesini önerdi. İmparator bunu reddedince, 12 Nisanda top atışları yeniden başladı. Surlarda açılan gedikleri halk hemen kapatıyordu. 18 Nisandaki yoğun Osmanlı saldırısı da geri püskürtüldü. Papanın Bizans’a gönderdiği asker ve malzeme yüklü gemiler ele geçirilemedi, bunun üzerine kaptanı derya Balto Oğlu Süleyman Paşa azledilerek, yerine Hamza Bey getirildi. Veziri azam Çandarlı Halil Paşa kuşatmanın kaldırılmasını önerdiyse de, öteki komutanlar padişahtan savaşı sürdürmesini istedi. Haliç’e girmeden İstanbul’un fethedilmeyeceğini anlayan Fatih Sultan Mehmet, Tophane’den Kasımpaşa’ya kadar kızaklar döşetti. Gemilerin, kızakların üzerinden kaydırılabilmesiiçin, Galata Cenevizlilerinden zeytinyağı, domuzyağı ve sade yağ alınarak kızaklar yağlandı. 21-22 Nisan gecesi 67(yada 72) parça Osmanlı gemileri bu kızaklardan kaydırılarak Haliç’e indirildi. Haliç’in iki yakası arasında kurulan köprüye yerleştirilen toplarla İstanbul, tam bir kuşatma altına alındı. 23 Mayısta padişah, isfendiyaroğlu Kasım Bey’i Bizans imparatoruna elçi göndererek kan dökülmeden kenti teslim ederse, yakınları ve hazinesi ile istediği yere gidebileceğini ama kent savaş yolu ile alınırsa halkın tutsak sayılacağını ve yağmaya izin verileceğini bildirdi. İmparator XII. Konstantinos, kuşatma kaldırılırsa vergi vermeyi kabul ettiğini, ama kenti teslim etmeyeceğini belirtti. Macar kral Naibi Hunyadi Janos da kuşatmanın kaldırılmaması halinde, Bizans’ın yanında savaşa gireceklerini ve Haçlı donanmasını kente yardım için yola çıkardığını bildirdi.

    27 Mayısta yeniden başlayan top ateşi, 29 Mayıs’a kadar sürdü; aynı günün sabahı kente karadan da saldırıya geçildi. Önce ulubatlı Hasan adlı bir yeniçeri Topkapı’daki bir burca Türk sancağını dikti. Topkapı ve Edirnekapı’da açılan gediklerden Türk askerleri kente girmeye başlayınca, çıkan panik sırasında imparator XII. Konstantinos öldü. İlk defa Ulubatlı Hasan ve arkadaşlarının şehit olmak pahasına tutunmayı başardıkları İstanbul surları , artık direnemiyordu. 53 gün süren ve 19 Nisan, 6 Mayıs , 12 Mayıs ve 29 Mayıs’ta yapılan dört büyük saldırıdan sonra Doğu Roma İmparatorluğu’nun 1125 yıllık başkenti olan İstanbul, 29 Mayıs 1453 Salı günü Fatih Sultan Mehmet ve güçlü ordusu tarafından fethedildi.


    Gemilerin Karadan Haliç'e İndirilmesi

    II. Mehmed, donanmanın karadan yürütülüp Haliç'e indirilebileceğni belirtti. Birçok vezir ve paşa bu duruma tepki gösterdi. Sultan görüşlere tepki göstererek:
    Biz Peygamber müjdesini gerçekleştirmeye geldik. Biz Sultan Murad Han oğlu Mehmed Han'ız. Allah'ın izni ve yardımı ile imkansızı mümkün yaparız. Davranın, amele bulun, usta bulun! Dolmabahçe'den Beyoğlu sırtlarına doğru geniş bir yol açın. Yol boyunca kızakları döşeyin. Cenevizliler'den yağ alıp kızakları yağlayın. Amma çok gizli tutun. Bizans bu durumu fark etmemeli.
    dedi.
    Bunun üzerine 67 (veya 72) parçalık donanmanın Haliç'e indirilmesi kararlaştırıldı. Dolmabahçe'den Beyoğlu sırtlarına uzanan bir yol yapıldı. Kızaklar döşenip, yağlandı. Gemilerin altına konacak arabalar hazırlandı. Çok sayıda manda ve öküz sağlandı. Cenevizli casuslar ise yoğun çalışmayı görüyor, ama kestiremiyorlardı. Bu sırada Molla Gürani, yanında talebeleriyle geldi. Molla Gürani, fethin Sultan Mehmet'e gerçekleşeceğini belirterek:
    Hünkarım, fetih size nasip olacaktır. Sakın vazgeçmeyin. Müritlerimle geldim. Kefenlerimiz boynumuzdadır. Ölene kadar fetih yolunda yürümeye andımız var.
    dedi.
    Bir gece içerisinde donanma Haliç'e indirildi. 22 Nisan'da donanma Haliç'ten ateşe başladı. Bizans Başkumandanı olan Giovanni Giustiniani ise, donanmanın Haliç'e indirilmesine inanamıyordu. Ayrıca, bu sırada İstanbul'a padişahın emri ile Zağanos Paşa tarafından köprü yapıldı.


    Meryem Ana Tasvirinin Yere Düşmesi

    25 Mayıs günü, Meryem'in tasvirinin İstanbul da dolaştırılacağı bildirildi. 26 Mayıs Cumartesi günü de Meryem'in tasviri şehir boyu dolaştırılmaya başladı. Eğrikapı'ya girerken tasvir yüz üstü yere düştü. Hıristiyanlar korkuya kapıldı. O sırada ani bir fırtına koptu, sağanak yağmur başladı. Halk bu olayı kötüye yorarak:
    Meryem Ana da Osmanlılar'dan yana! Artık şehrimizi korumuyor.
    dediler.


    İstanbulu Fethinin Türk ve Dünya Tarihi Açısından Sonuçları

    1. Osmanlı Devleti'nin Kuruluş Dönemi bitti, Yükseliş Dönemi başladı.
    2. İstanbul'un Fethi ile Osmanlı Devleti'nin Anadolu ve Rumeli toprakları arasındaki Bizans'ın yarattığı tehlike ortadan kalktı.
    3. İstanbul'un Fethi ile Karadeniz'i Akdeniz'e bağlayan ticaret yolları ele geçirildi.
    4. İpek Yolu'nun Avrupa'ya giden kolu ele geçirildi.
    5. İstanbul, Osmanlı Devleti'nin başkenti yapıldı ve II. Mehmed ülke alan, ülke açan anl***** gelen 'Fatih' ünvanını aldı.
    6. Osmanlı Devleti'nin İslâm Dünyası'ndaki saygınlığı arttı.
    7. Fener Rum PatrikhanesiOsmanlı himayesine girdi.


    İstanbul'un Fethi'nin Dünya Tarihi Açısından Sonuçları
    1. İstanbul'un Fethi ile Orta Çağ kapanıp, Yeni Çağ açıldı.
    2. İstanbul'un Fethi sırasında kullanılan büyük topların, en güçlü surları bile yıkabileceği görüldü. Bu denli güçlü topların yapılması, Avrupa'daki 'derebeylik'lerin yıkılmasına ve merkeziyetçi krallıkların güçlenmesine neden oldu.
    3. İstanbul'un Fethi ile İpek Yolu'nun Orta Asya'dan Avrupa'ya giden kolunun Osmanlı Devleti'nin eline geçmesi, Avrupalılar'ı yeni ticaret yolları arayışına yöneltti. Bu olay 'Coğrafi Keşifler'in nedenlerinden birini oluşturdu.
    4. İstanbul'un Fethinden sonra İtalya'ya giden bilim adamları, orada eski Yunan ve Roma eserlerini inceleyerek, 'Rönesans'ın başlamasına katkıda bulundular.

    Kimi iddialara göre Fatih Sultan Mehmet İstanbul'un fethinden sonra Truva'ya giderek Truvalı kahramanların anısına kurban kesmiştir ve "Truvalıların öcünü aldım" demiştir


    NOTLAR KENDİ NOTUM DEĞİLDİR ÇEŞİTLİ KAYNAKLARDAN ALDIĞIM NOTLARI BİRLEŞTİREREK BURAYA KOYDUM...

Sayfayı Paylaş