maddenin değişimi

Konu 'Fizik 9. Sınıf' bölümünde alacahanlıalp tarafından paylaşıldı.

  1. alacahanlıalp

    alacahanlıalp Üye

    Katılım:
    15 Şubat 2012
    Mesajlar:
    3
    Beğenileri:
    0
    Ödül Puanları:
    0

  2. Kübra1997

    Kübra1997 Üye

    Katılım:
    22 Ekim 2010
    Mesajlar:
    47
    Beğenileri:
    24
    Ödül Puanları:
    0
    MADDENİN DEĞİŞİMİ

    * Maddenin değişimi biçim ya da yapı yönünden gerçekleşebilir.
    * Basınç,ısı gibi etkenler maddenin değişimine etkili olabilir.
    * Birbiri içine katılan maddelerle farklı özellikte yeni maddeler elde edilebilir.
    * Madde işlenerek biçimde değişikliğe uğratılabilir.
    * Bu yolla kaşık,gözlük,kalem….vb. eşyalar yapılır.
    * Maddenin yapıca ve biçimce değişimi 2 yolla olur.

    1)İnsan eli ile
    2)Doğa olayları ile

    İNSANLAR İŞLEYEREK MADDEYİ DEĞİŞTİREBİLİR

    * Fabrikada işlenen demirden dikenli tel,çivi,tel,iğne,raptiye,ataş…vb.maddeler yapılır.
    * Farklı plastik maddelerin işlenmesi ile poşet,cetvel,sandalye,kova,oyuncak…vb.yapılır.
    * Un buğdayın,çimento ise toprağın işlenmesi ile elde edilir.
    * Ayakkabı,terlik,kemer,çanta ….vb.maddeler hayvan derilerinin işlenmesi ile elde edilir.

    Maddenin işlenmesi biçim değişikliği ile de olabilir.Örneğin;
    * Tahtanın işlenmesi ile dolap,masa,sandalye gibi eşyalar elde edilir.

    DOĞA OLAYLARI İLE MADDE DEĞİŞEBİLİR

    * Rüzgar,deprem,erozyon…vb.nedenlerden dolayı doğanın şekli değişir.
    * Kayalar; rüzgar ve erozyon nedeniyle küçük parçalara ayrılır.Zamanla toprak oluşur.
    * Yaşlanan ağaçlar böcekler ve yağmur etkisiyle çürür ve kurur.
    * Şimşek ve gökgürültüsü havada azotlu bileşikler oluşmasına neden olur.
    * Günümüzde kullandığımız kömür; milyonlarca yıl önce bitkilerin toprak içinde kömürleşmesiyle oluşmuştur.
    * Petrol;Milyonlarca yıl toprak altında kalan hayvan ve bitki artıklarından oluşmuştur.
    * Havayı kirleten maddeler binaları ve heykellerin yüzeyini aşındırır.Su ve hava demirin paslanmasına yol açar.
    * Peri bacaları doğanın değişimine en güzel örneklerdendir..Pamukkale de aynı şeklide gösterilebilir.
    alacahanlıalp bunu beğendi.
  3. solmayanh

    solmayanh Üye

    Katılım:
    28 Ocak 2009
    Mesajlar:
    9
    Beğenileri:
    2
    Ödül Puanları:
    0
    MADDELERİN DEĞİŞİMİ
    Maddelerin bulundukları durumdan farklı bir duru*ma geçmesine değişim denir. Madde değişimleri doğal bir olaydır. Bazıları kendiliğinden bazılarıda değişik şartlardan dolayı gerçekleşir. Bu değişim*ler zararlı olabildiği gibi yararlı sonuçlarda ortaya çıkarır.
    Maddelerdeki değişimler ikiye ayrılır. Bunlar fizik*sel ve kimyasal değişimlerdir. Maddenin dış yapı*sında meydana gelen değişimlere fiziksel değişme denir. Maddenin iç yapısında meydana gelen de*ğişime ise kimyasal değişme denir.
    Fiziksel değişime uğrayan maddeler değişik yön*temlerle eski hâline getirilebilir. Çünkü fiziksel de*ğişimde maddelerin sadece hâl, boyut, görünüm vb özellikler değişir. Kimyasal değişmede, madde yapısal değişikliğe uğradığı için farklı bir maddeye dönüşür. Bu nedenle her zaman eski hâlini alması mümkün değildir. Yanma, paslanma, ekşime, ma*yalanma, çürüme ve elektroliz gibi olaylar kimya*sal değişimlere girer.
    Fiziksel değişimde, maddenin toplam kütlesinde ve kimyasal özelliklerinde bir değişme olmaz. Kim*yasal değişmede de toplam kütle değişmez. Doğada meydana gelen fiziksel ve kimyasal deği*şimlerin bir kısmı kendiliğinden bir kısmıda kont*rollü olarak gerçekleşir. Günlük hayatta farkında olalım ya da olmayalım fiziksel ve kimyasal deği*şimlerle iç içe yaşarız. Olayların bazıları sadece fi*ziksel değişimi, bazıları sadece kimyasal değişimi, bazıları ise bunların her ikisini de içerir.
    Fiziksel değişimler; kağıdın yırtılması, odunun kı*rılması, yaprağın dökülmesi, naftalinin süblimleş*mesi, mumun erimesi, camın kırılması, tebeşirin toz hâline gelmesi, buğdayın öğütülmesi, suyun buza ve buhara dönüşmesi, tuzun suda erimesi, reçelin şekerlenmesi, gökkuşağının oluşması vb olaylardır. Fiziksel değişmeler sonucu sadece maddenin fiziksel özelliği değişir, maddenin kim*liği sabit kalır.
    Kimyasal değişimler; mumun yanması, suyun elektrolizi, yaprağın sararması, peynirin küflenme*si, kibritin ya da kömürün yanması, suyun oluşması, gümüşün kararması, elmanın çürümesi, hamu*run mayalanması, sütten yoğurt yapılması, sütün ekşimesi, radyoaktif bozunma, demirin paslanma*sı, uranyum ve toryumdan enerji elde edilmesi vb olaylardır. Kimyasal değişimde maddenin iç yapısı değişikliğe uğrayarak yeni maddeye dönüşür, maddenin kimliği değişir.
    Sanayi ve teknolojinin gelişimi ile artan enerji ihti*yacı nükleer enerji santralleri ile karşılanmaktadır. Nükleer santrallerde yakıt olarak uranyum, toryum vb elementler kullanılır. Bu yakıtlardan açığa çıkan ısı, suyu buhar hâline getirir. Elde edilen buharla buhar motoru ve jeneratörün çalışması sağlanır. Yakıttan su buharına sağlığa zararlı maddeler ka*rıştığı için su buharı doğal ortama bırakılmadan so*ğuk su yardımı ile bir ünitede tekrar su hâline dö*nüştürülür.
    Nükleer enerji santrallerinde enerji üretimi süresin*ce kullanılan maddelerde fiziksel ve kimyasal deği*şimler gerçekleşir. Uranyum ve toryumun yakılma*sı kimyasal değişim, suyun önce buhar sonra tek*rar buharın yoğuşturularak suya dönüştürülmesi fi*ziksel değişime birer örnektir.
    alacahanlıalp bunu beğendi.
  4. solmayanh

    solmayanh Üye

    Katılım:
    28 Ocak 2009
    Mesajlar:
    9
    Beğenileri:
    2
    Ödül Puanları:
    0
    Maddenin Halleri ve Hal Değişimi
    Maddenin halleri, katı, sıvı, gaz ve plazma olmak üzere dört tanedir. Gündelik hayatta maddeler genel olarak katı, sıvı ya da gaz halinde bulunur, ancak Dünya dışında, evrendeki maddenin %99'u plazma (iyonlaşmış gaz) halindedir. Madde, istenildiğinde ortam şartları elverişli hale getirilerek bir halden diğerine dönüştürülebilir.

    Katı
    Maddenin katı hali belirli bir şekle ve hacme sahiptir. Katı maddeyi oluşturan atom ve moleküller yok denecek kadar azdır. Atom ve moleküller arasında bir düzenlilik vardır. Atomlar titreşim hareketi yaparlar.Maddenin en düzenli halidir.

    Sıvı
    Maddenin sıvı hali, belirli bir şekle sahip değildir. Sıvılar akışkan olduklarından bulundukları kabın şeklini alır. Sıvı halde atom veya moleküller katılardan daha düzensiz olup tanecikler arası boşluklar katılardan daha fazladır ama sıkıştırlamazlar. Birazcık düzensiz hareket vardır. Ayrıca bulundukları kabın şeklini alırlar ve bir halden başka bir hale girebilirler.

    Gaz
    Atom veya moleküllerin arasında boşlukların en çok olduğu haldir. Gaz tanecikleri arasında boşluk fazla olduğunda gazlar sıkıştırılabilirler. Gaz tanecikleri düzensiz olarak hareket ederler. Bu hareketleri sırasında gaz molekülleri birbiri ile homojen olarak karışabilirler. Bunların yayılmaları hissedilebilir veya gözle takip edilebilir. Bir odaya damlatılan bir kolonyanın kokusu kısa sürede hissedilirken, bir sigara dumanının yayılması da gözle takip edilebilir. Konuldukları kabı dolduracak şekilde genleşerek kabın şeklini ve hacmini alırlar. Gazlar maddenin en düzensiz halidir ve sadece gazlar (tanecikler arasındaki boşluk fazla olduğu için) sıkıştırılabilme özelliğine sahiptir.

    Plazma

    Gaz halindeki maddeye enerji vermeye devam edersek, atomların dış kabuklarındaki elektronlar atomdan ayrılmaya başlar. Bu durumda madde, artı ve eksi yüklü parçacıklardan oluşan yüksek enerjili bir gaz haline gelir. Artı ve eksi yükler, birbirlerini çekmelerine rağmen, birleşerek nötr bir atom oluşturamazlar çünkü parçacıkların kinetik enerjileri, aralarındaki elektrostatik bağ enerjisinden fazladır. Güneş ve diğer yıldızlar (nötron yıldızları hariç) tamamen plazma halindedir. Plazma haline uzay boşluğunda da bolca rastlanır. Uzaydaki plazma çok daha soğuk olmasına rağmen, çok seyreltik olduğu için birleşerek nötr atomlar oluşturma ihtimali düşüktür. Gazlardan örnekler; hava, doğal gaz, likit gaz, sera gazları, vb. gibidir.

    Su örneği
    Bir madde farklı sıcaklık ve basınç şartlarında üç halde de bulunabilir. Örneğin saf su, H2O ile formüle edilir.
    Katı halde buz, sıvı halde su, ve gaz halinde su buharı, şeklinde bulunur.

    Maddenin Bazı Özellikleri

    1. Buhar basıncı
    Bir sıvının buharının sıvı yüzeyine yapışmış olduğu basınca sıvı-buhar basıncı denir. Buhar basıncı ile ilgili bazı koşullar şöyledir.
    Sıcaklık arttıkça buhar basıncı artar. Aynı ortamda buhar basıncı yüksek olan sıvıların buharlaşması kolay olacağından kaynama noktaları düşük olur. Buhar basıncı yüksak olan sıvı moleküllerinin moleküller arası çekim kuvveti zayıftır. Bir sıvı içinde katı çözündüğünde buharlaşmayı azaltacağından buhar basıncını da düşürür. Buhar basıncındaki düşme çözünen madde miktarıyla doğru orantılıdır. 2. Genleşme
    Isınan maddelerin yüzey veya hacimlerindeki artışa genleşme denir. Katı ve sıvıların genleşme katsayıları faklı olduğundan bu maddelerin genleşme miktarları ayırt edici özelliktir. Fakat gazların tümünde 1ºC artışı için genleşme 1/273 kat olduğundan genleşme gazlar için ayırtedici özellik değildir.Yani gazlar katı ve sıvılardan bağımsız, daha çok genleşir genleşme gazlarda çok fazla olur.
    3. Esneklik
    Esneklik yalnızca katılar için ayırtedici bir özelliktir. Sıvı ve gazların esnekliği söz konusu değildir.
    4. Çözünürlük
    Aynı şartlarda bir çözücünün birim hacminde çözünebilen maddenin maksimum miktarına o maddenin çözünürlüğü denir. Çözünürlük her üç hal için ayırtedici bir özelliktir.

    Hal Değişimi Katı eriyerek sıvıya, süblimleşerek gaza dönüşür. Sıvı buharlaşarak gaza, donarak katıya dönüşür. Gaz yoğunlaşarak sıvıya, depozisyon ile ise katıya dönüşür. Plazma ise kinetik enerjisi arttırılarak yani ısıtılarak sırasıyla önce sıvıya ardından da gaza dönüşür. Gaz halinden sonra daha fazla ısıtıldığı takdirde iyonlaşmaya, elektron kaybederek (+) yani pozitif yüklenmeye başlar.
    alacahanlıalp bunu beğendi.
  5. Adenozin

    Adenozin Üye

    Katılım:
    4 Ekim 2011
    Mesajlar:
    960
    Beğenileri:
    276
    Ödül Puanları:
    64
    MADDENİN DEĞİŞİMİ

    1.İNSANLAR İŞLEYEREK MADDEYİ DEĞİŞTİRİRLER

    Çevremizde gördüğümüz maddeleri doğal, işlenmiş ve yapay olarak sınıflandırabiliriz.
    Kendiliğinden, bir dış zorlama olmadan ve insan eliyle yapılmamış maddeler doğaldır.
    Doğal maddelere benzetilerek, insan eliyle yapılmış maddeler yapaydır.
    İşlenmiş maddeler ise, doğal ve yapay maddelerin çeşitli işlem basamaklarından geçirilerek şekil verilmiş halidir.
    Örneğin; inek derisi, doğal bir maddedir. Yapay deri (imitasyon, suni deri); insan üretimi olan ve doğal deriye benzetilmiş yapay bir maddedir. Doğal ve yapay derilerden yapılmış ceket, çanta, ayakkabı gibi maddeler ise işlenmiş maddelerdir.

    Taş, yün, toprak, odun, sebze, hava, su, meyve ve tahıllar, doğada bulunan maddelerdir. Doğal madde olarak adlandırılan bu maddeler, çeşitli ürünleri elde ederken ham madde olarak kullanılır. Koyunların kırkılmasından elde edilen yün, doğal bir ham maddedir.
    Eskiden basit gereçler kullanılarak yün, iplik haline getirilirdi. Günümüzde ise bu işlem fabrikalarda yapılmaktadır.
    Gümüşün işlenmesiyle çeşitli süs eşyaları yapılır.
    Zeytin de işlenebilen bir maddedir. Zeytin; kahvaltılık zeytin, zeytinyağı ve zeytin ezmesi elde edilirken ham madde olarak kullanılır.
    Güneş, doğal ışık kaynağıdır. Mum ve el feneri ise yapay ışık kaynağıdır.
    Doğal madde olan petrolün işlenmesiyle motorin, gazyağı, benzin ve petrol gazı (LPG) elde edilir.
    Plastik, naylon, yapay kauçuk, ve teflon, petrol kökenli yapay maddelerdir.
    Pastörize süt, işlenmiş bir maddedir. Sütün dayanıklılığını artırmak için pastörize edilirken içine bazı yapay maddeler katılır.

    Doğal Madde
    Yapay Madde
    İşlenmiş Madde
    Kauçuk ağacı
    Yapay kauçuk
    Bulaşık eldiveni, hortum,vb
    Limon
    Limon tuzu
    Limonata
    Deri
    Vinileks (yapay deri)
    Deri çanta, ayakkabı
    Petrol
    Bakalit (sert plastik)
    Çaydanlık ve tencere kulpu

    NOT: Otomobil üretiminde demir ve alüminyum gibi doğal maddelerin yanında plastikten yapılmış ürünlerden de faydalanılır. Bu nedenle otomobili bir bütün şeklinde doğal veya yapay madde olarak niteleme olanağımız yoktur.
    Doğal Kaynaklar ve İnsan

    Su, ağaç, kömür, demir ve ham petrol, doğal kaynaklardandır. Doğal kaynakların tüketimine dikkat edilmelidir. Doğal kaynakları dikkatli ve özenli kullanmak, hem aile hem de ülke ekonomisine katkı sağlar.
    Kâğıt, cam vb. ürünler, fabrikalarda tekrar işlenebilir. Bu ürünler, ayrı poşetlenip atık kumbaralarına atılmalıdır. Atık kâğıtlardan yeni kâğıt üretilmesi, ormanlık alanların azalmasını önler.
    Yaşamak için tükettiğimiz birçok şeyin artığını çöpe atarız. Poşetlere doldurarak attığımız çöpler, temizlik görevlileri tarafından toplanır. Çöplerden toplanıp fabrikalara getirilen bazı atıklar, ayıklanarak istenen ürünün elde edilmesinde ham madde olarak kullanılır.
    Örneğin; atık kağıtlar, fabrikalarda önce mürekkep ve tutkalından arındırılır. Sonra da su ve bazı maddeler eklenerek hamur haline getirilir. Bu hamur da yeniden kağıda dönüştürülür.
    1 ton atık kağıdın yeniden işlenmesiyle yaklaşık 16 çam ağacının kesilmesi engellenir. Ayrıca atık kağıttan yeniden kağıt üretilirken daha az su ve enerji harcanır.
    alacahanlıalp bunu beğendi.
  6. alacahanlıalp

    alacahanlıalp Üye

    Katılım:
    15 Şubat 2012
    Mesajlar:
    3
    Beğenileri:
    0
    Ödül Puanları:
    0
    bütün konular birleşik mii a cabaa yada birleşik yazsam problem olurmu konuları içerikleri farklımı
  7. Adenozin

    Adenozin Üye

    Katılım:
    4 Ekim 2011
    Mesajlar:
    960
    Beğenileri:
    276
    Ödül Puanları:
    64
    Hepsini yazsan bir sorun olmaz bence..
    alacahanlıalp bunu beğendi.
  8. alacahanlıalp

    alacahanlıalp Üye

    Katılım:
    15 Şubat 2012
    Mesajlar:
    3
    Beğenileri:
    0
    Ödül Puanları:
    0
    içerikleri aynımıı :rolleyes: yoksa farklımı onu söylesen yeter bu arada çook teşekkürler çok yardımcı oldun...

Sayfayı Paylaş