Mondros ateŞkes antlaŞmasi ve İŞgaller

Konu 'Tarih - İnkılap Tarihi Ders Notları' bölümünde tömbk tarafından paylaşıldı.

  1. tömbk

    tömbk Üye

    Katılım:
    17 Kasım 2008
    Mesajlar:
    84
    Beğenileri:
    66
    Ödül Puanları:
    0

    MONDROS ATEŞKES ANTLAŞMASI VE İŞGALLER
    Mondros Öncesi Durum
    Osmanlı Devleti I. Dünya Savaşı’ndan yenik çıkınca İttihat ve Terakki Partisi’nin ileri gelenleri yurdu terk ettiler.
    Savaşın son yılında 5.Mehmet’in ölümüyle 6.Mehmet Vahdettin padişah oldu.
    Ahmet İzzet Paşa hükümeti Wilson İlkelerine güvenerek ateşkes istedi.

    Mondros Ateşkes Antlaşması (30 Ekim 1918):
    Osmanlı Devleti(Rauf Orbay) ile İtilaf Devletleri(Amiral Calthorpe) arasında imzalanmıştır.(Limni adasının Mondros limanı)

    Önemli Maddeleri:

    1-Boğazlar İtilaf Devletlerine terk edilecek ve bütün devletlere açık olacak.(1.madde)
    Yorum: Anadolu ve Rumeli bağlantısı kesilmiş, Osmanlıların egemenlik ve bağımsızlık hakları zarar görmüş, Sovyet Rusya’ya karşı Akdeniz güvenliği sağlanmaya çalışılmıştır.
    2-İtilaf devletleri güvenliklerini tehlikede gördükleri herhangi bir bölgeyi işgal edebilecek.(7.madde)
    Yorum: İtilaf Devletleri Wilson İlkelerinde işgalleri önleyen maddeyi aşmaya ve işgallere hukuki zemin oluşturmaya çalışmış, buna dayandırılan işgaller Kurtuluş Savaşı’nın gerekçesini oluşturmuştur.
    3-İtilaf Devletleri D.Anadolu’daki altı vilayette (Vilayat-ı Sitte= Erzurum, Van, Bitlis, Sivas, Diyarbakır, Harput) karışıklık çıkarsa buraları da işgal edebilecekler.(24.madde)
    Yorum: Azınlıkları isyana teşvik etmiş, D.Anadolu’da kurulması planlanan Ermeni Devleti için zemin hazırlamaya çalışılmıştır.
    4-Bütün haberleşme ve ulaşım araçları ve Toros tünelleri İtilaf devletlerine bırakılacak.
    Yorum: Direniş hareketleri önlenmeye çalışılmıştır.
    5-İç güvenlik için gerekli olan miktarın dışında bütün Osmanlı ordusu terhis edilecek.
    Yorum: Osmanlılar savunmasız bırakılmaya çalışılmış, Kuva-yı Milliye’nin kurulmasına zemin hazırlamıştır.
    6-Osmanlıların bütün tersane ve donanmaları İtilaf Devletlerine bırakılacak.
    Yorum: Osmanlıların deniz gücü kontrol altına alınmaya çalışılmıştır.
    7-Osmanlı Devleti’nin doğu sınırı I.Dünya Savaşı öncesi durumuna getirilecektir.
    Yorum: İtilaf Devletleri Brest-Litowsk Antlaşmasını tanımadıklarını göstermiştir.
    Not: Antlaşma bu maddeleri ile kayıtsız şartsız bir teslim niteliği taşımaktadır.
    Osmanlı devlet adamları teslimiyetçi tutumları ile İngiltere’ye yanaşmaya çalışmakta, tehlikenin farkında olmadıklarını göstermektedirler.

    Ateşkes Sonrası İşgaller:
    İngiltere: Musul, Irak, Batum, Kars, Urfa, Antep, Maraş, Samsun, Merzifon, Afyon, Eskişehir, İzmit.
    Urfa, Antep ve Maraş’ı Paris Barış Konferansı’nda Fransa’ya bırakmışlardır.

    Fransa: Adana, Mersin, Dörtyol, Urfa, Antep, Maraş.

    İtalya: Konya, Antalya, Muğla
    13 Kasım 1918’de İtilaf Devletleri donanması İstanbul’u fiilen işgal etti.
    Not: İşgaller İtilaf devletleri’nin Wilson Prensipleri’ni dikkate almadığını göstermiştir.

    Mondros Sonrası Gelişmeler
    • Çok sık hükümet değişikliği yaşandı: Ahmet İzzet Paşa, Tevfik Paşa, Damat Ferit Paşa Kabineleri yönetime geldi.
    • Meclis-i Mebusan padişah tarafından dağıtıldı. Böylece ulus iradesi sona erdi.
    • Damat Ferit kurtuluşu İngiliz himayesine girmekte arıyordu.
    • Birçok cemiyet kuruldu.
    aşkbaşabela!! ve kelebekk bunu beğendi.

Sayfayı Paylaş