Şiirde Yapı

Konu 'Edebiyat 9.Sınıf' bölümünde Gamze' tarafından paylaşıldı.

  1. Gamze'

    Gamze' Üye

    Katılım:
    15 Aralık 2010
    Mesajlar:
    113
    Beğenileri:
    117
    Ödül Puanları:
    0

    ..
    ŞİİRDE YAPI

    Şiirin yapısı anlam ve ses kaynaşmasından oluşur. Anlam ve ses kaynaşmasından oluşan nazım birimlerine beyit, kıt’a, bent, mısra gibi isimler verilir. Dize, beyit, dörtlük gibi birimlerle ölçü, kafiye düzeni, tema ve imgeler belli bir bütün oluşturarak şiirde yapıyı meydana getirir.

    Nazım biçimi:
    Bir şiirde dizelerin kümelenişinden, uyakların
    sıralanış düzeninden ve ölçü özelliklerinden doğan örgüye denir. Nazım biçimlerini belirlemede en temel ölçüt nazım birimidir.

    Nazım türü:
    Bir şiirin konusuna göre aldığı addır.

    Nazım birimi:
    Bir manzumede anlam bütünlüğü taşıyan en küçük parçaya nazım birimi denir. Nazım birimi en az iki dizeden oluşmak üzere üç, dört, beş veya daha fazla dizeden oluşabilir.

    Mısra (Dize):
    Bir şiirin her bir satırına dize denir.

    Beyit:
    İki dizeden oluşan nazım birimine beyit denir.

    Ör:
    Halk içinde muteber bir nesne yok devlet gibi
    Olmaya devlet cihanda bir nefes sıhhat gibi
    Kanuni Sultan Süleyman


    Kıt’a(Dörtlük):
    Dört dizeden oluşan nazım birimine kıt’a veya dörtlük denir.

    Ör:
    Tarihim, şerefim, şiirim, her şeyim
    Yeryüzünde yer beğen
    Nereye dikilmek istersen,
    Seni oraya dikeyim!
    Arif Nihat Asya


    Bent:
    İkilik ve dörtlük dışında kalan 3,5,7 veya daha fazla eşit satıdaki dizelerden oluşan nazım
    birimine bent denir.

    Ör:
    Bugün Cuma
    Büyük annemi hatırlıyorum
    Dolayısıyla çocukluğumu
    Uzun olsaydı o günler!
    Yere düşen ekmek parçasını
    Öpüp başıma götürdüğüm günler!


    Konu:
    Üzerinde söz söylenen herhangi bir olay,
    düşünce veya duruma konu denir. Bir şiir birden fazla konuya değinebilir.

    Tema: Şiirin bütününe hâkim olan duygu veya hayale tema denir.

    Şiirin yapısını oluşturan tüm bu öğeler gerek Divan edebiyatımızda gerekse Halk edebiyatında gelenek çerçevesi içerisinde çeşitli nazım şekilleri ve türleri oluşturmak amacıyla belli ölçülerde kullanılmıştır. Oluşan bu nazım şekilleri ve türleri Halk edebiyatı ve Divan edebiyatı nazım şekilleri ve türleri başlıkları altında ele alınırlar.
    Enesayaz bunu beğendi.

Sayfayı Paylaş