TÜrk edebİyatinda İlk’ler

Konu 'Türk Edebiyatı Ders Notları' bölümünde sementa.38 tarafından paylaşıldı.

  1. sementa.38

    sementa.38 Üye

    Katılım:
    17 Kasım 2009
    Mesajlar:
    645
    Beğenileri:
    363
    Ödül Puanları:
    64
    Yer:
    kayseri

    TÜRK EDEBİYATINDA İLK’LER
    * İlk alfabemiz: Göktürk Alfabesi
    * İlk yazılı eser ve Türk adının geçtiği ilk Türkçe metin: Orhun Abideleri
    * İlk Türk yazarı: Yolluğ Tigin
    * Bilinen ilk Türk şairi : Aprınçur Tigin
    * İlk mesnevi, Türkçe yazılan ilk kitap, ilk siyasetnâme, ilk didaktik şiir örneğimiz ve aruzla yazılan ilk eserimiz: Kutadgu Bilig – Yusuf Has Hacip
    * İlk Türk dili sözlüğü : Divan-ı Lügati’t Türk – Kaşgarlı Mahmut
    * İlk Türkçe sözlük: Şemsettin Sami - Kamus-ı Türki
    * İlk Tezkire (biyografik eser) : Mecalisü’n Nefais – Ali Şir Nevâi
    * İlk hamse yazarı: Ali Şir Nevai
    * İlk hatıra kitabı : Babürşah /Babürname
    * İlk seyahatname : MİR’ATÜL MEMALİK / SEYDİ ALİ REİS
    * Tasavvuf konulu ilk şiirler ve tekke şiirinin babası : Divan- ı Hikmet – Hoca Ahmet Yesevi
    * Fabl türü ilk eser: Harnâme – Şeyhi
    * İlk Türk destanı :Alp Er Tunga Destanı
    * Dünyanın bilinen ilk destanı:Sümerlerin Gılgamış Destanı
    * Dünyanın halen yaşayan, en büyük ve ilk Müslüman Türk Destanı: Kırgızların Manas Destanı
    * İlk divan şairi: Hoca Dehhani
    * Şarkı nazım şeklini oluşturan: NEDİM
    * Divan Edebiyatında mahallileşme akımının temsilcisi: Nedim
    * Süslü nesrin ilk temsilcisi: Sinan Paşa
    * İlk bibliyografya: Keşfü’z Zünun /Katip Çelebi
    * İlk tarih ve coğrafya ansiklopedisi: Kamus'ul Âlam
    * Dünya Edebiyatında ilk önemli roman örneği Cervantes’in Don Kişot adlı eseridir.
    * İlk ROMAN çevirisi: Yusuf Kamil Paşa / Fenelon’dan Telemak /1859
    * Şiire ilk kez müstakil ad koyan şair: ŞİNASİ
    * İlk yerli roman: Şemsettin Sami / Taaşşuk-ı Talat ve Fıtnat 1872
    * İlk edebi roman: İntibah / Namık Kemal 1876
    * İlk tarihi roman : Namık Kemal / Cezmi , A. Mithat / Yeniçeri
    * İlk köy romanı : Nabizade Nazım / Karabibik
    * İlk realist roman : Recaizade Mahmut Ekrem / Araba Sevdası
    * İlk psikolojik roman: Mehmet Rauf / Eylül
    * İlk psikolojik roman denemesi: Zehra - Nabizâde Nazım
    * İlk gerçekçi (realist) romancı Romanları ile Halit Ziya Uşaklıgil
    * İlk kadın romancımız:Fatma Aliye Hanım – Muhaderat
    * En başarılı psikolojik roman yazarımız: P.Safa / 9.Hariciye Koğuşu
    * Kurtuluş savaşımızı doğrudan işleyen roman :Ateşten Gömlek
    * İlk naturalist eserimizin yazarı Nabizâde Nazım / Zehra
    * Batılı tekniğe uygun ilk roman : Halit Ziya Uşaklıgil / Aşk-ı Memnu* Dünya edebiyatındaki ilk hikayeci ve eseri: Boccaio Decameron Öyküleri
    * İlk öykü denemesi, Emin Nihat’ın Müsameretname adlı eseridir.
    * İlk hikâye örneği: Letaif-i Rivayet Ahmet Mithat Efendi(Kıssadan Hisse)
    * Batılı anlamda ilk hikayeler ( İlk Realist Hikayeler) : Sami Paşazade Sezai - Küçük Şeyler
    * İlk tiyatro çevirileri: Ahmet Vefik Paşa – Moliere’den
    * Batılı anlamda ilk tiyatro eseri : Şinasi – Şair Evlenmesi 1859
    * İlk şiir çevirisi: Şinasi Tercüme – i Manzume adlı eseri
    * İlk makale: Tercüman-ı Ahval Mukaddimesi Şinasi
    * Noktalama işaretlerini ilk kez kullanan, ilk Türk gazeteci: Şinasi
    * Sahnelenen ilk tiyatro: Namık Kemal / Vatan Yahut Silistre
    * İlk Atasözleri (Folklor) Kitabı :Şinasi /Durub-i Emsal-ı Osmaniye
    * İlk resmi Türkçe gazete : Takvim –i Vakayi 1831
    * İlk yarı resmi gazete : Ceride-i Havadis 1840
    * İlk özel gazete : Tercüman-ı Ahval / Şinasi ile Agah Efendi 1860
    * İlk pastoral şiir: A.Hamit Tarhan /Sahra
    * İlk antolojisi: Ziya Paşa /Harabat
    * Kafiyesiz ilk şiir: Abdulhak Hamid Tahran - Validem
    * Aruzla ilk manzum tiyatro eseri yazan : A.Hamit / Eşber veya Sardanapal
    * Heceyle yazılan ilk manzum tiyatro eseri: A.Hamit / Nesteren
    * İlk mensur şiir örneklerini veren : Halit Ziya
    * Şiirde ilk defa Türk kelimesini kullanan :Mehmet Emin Yurdakul
    * İlk eleştiri, (batılı anlamda ilk eleştiri): Tahrib-i Harabat, Renan Müdafaanamesi Namık Kemal
    * İlk özdeyiş örneklerini veren: Ali Bey / Lehçet’ül Hakayık
    * İlk mizah dergisi: Diyojen /Teodor Kasap
    * İlk fıkra yazarı: Ahmet Rasim
    * Batılı anlamda ilk hatıra : Namık Kemal – Magosa Hatıları
    * Batılı anlamda ilk gezi yazıları: Ahmet Mithat - Avrupa’da Bir Cevelan
    * İlk edebi bildiriyi yayımlayan topluluk:Fecr-i Ati
    * İlk Edebiyat tarihçimiz: Abdulhalim Memduh Efendi
    * Batı anlayışındaki ilk edebiyat tarihçimiz: Fuat Köprülü
    * Türkçe’nin ilk dil bilgisi kitabı: Süleyman Paşa / Sarf-ı Türki
    * Edebiyatımızda objektif eleştirinin nasıl olacağını ilk açıklayan:R. Mahmut Ekrem
    * Edebiyatımızdaki milli dönemin açılmasına öncülük eden: Mehmet Emin Yurdakul
    * Konuşma diliyle yazılmış ilk hikayenin yazarı: Ömer Seyfettin
    * İlk köy şiiri: Muallim Naci / Köylü Kızların Şarkısı
    * Bizde epik tiyatro türünün kurucusu: Haldun Taner
    * Edebiyat kelimesini bizde ilk kullanan: Şinasi
    * Komedi türünün ilk büyük ustası:Aristofanas
    * Trajedi türünün ilk büyük ustası:Aiskylos
    * Deneme türünün kurucusu:Montaigne
    * Hikayede gerçek anlamda ilk kez Anadolu'yu işleyen: Refik Halit Karay
    * İlk çocuk şiirlerini yazan: Tevfik Fikret / Şermin
    * Dilde sadeleşmeyi savunan ilk yayın organı: Genç Kalemler
    crafty01 bunu beğendi.

Sayfayı Paylaş